با تفکیک زباله از مبدا، بومی سازی فناوری و تعامل، زمین را پاک کنیم

در کنار انواع آلاینده های محیط زیستی و تبعات آنها، پسماندها و امحا نشدن اصولی آن موجب جاری شدن حجم زیاد شیرابه و فرو رفتن آن در زمین می شود که منابع آب های زیرزمینی را آلوده می کند و به همان نسبت هم موجب آلودگی و از بین رفتن خاک می شود. 
برخی کارشناسان با توجه به نیاز به 200 تا هزار سال زمان برای ایجاد یک سانتیمتر خاک، بحران خاک را جدی تر از بحران آب می دانند. در ایران و در خوشبینانه ترین حالت، سالانه دو میلیارد تن خاک به ارزش 56 میلیارد دلار از دست می رود که بیشترین نرخ در دنیا را دارد. 
با توجه به ضرورت تلاش برای بازیابی زمین پاک، ایرنا در آستانه روز جهانی زمین در 22 آوریل مصادف با دوم اردیبهشت ماه، میزگردی را با حضور 'علی عامری' معاون آفت کش های غیرشیمیایی و بیولوژیک سازمان حفظ نباتات، 'زهرا جباری' معاون دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست، 'مهسا رضایی مقدم' رییس گروه پسماند سازمان حفاظت محیط زیست و 'سهیل اولاد زاد' فعال محیط زیست برگزار کرد. 

***روز جهانی زمین 
معاون بیولوژیک سازمان حفظ نباتات با اشاره به گذشت 47 سال از نامگذاری روز جهانی زمین پاک، ابراز امیدواری کرد که این روز بتواند یک نقطه همگرایی برای بخش های مختلف دخیل در حفاظت و صیانت از محیط زیست ایجاد کند. 
علی عامری سیاهویی با اشاره به این که در نبرد میان محیط زیست و انسان، بازنده نهایی قطعا انسان خواهد بود، گفت: در چند سال اخیر یک سری چالش های اساسی در محیط زیست کشور ما به وجود آمده است که عمدتا ناشی از فعالیت های انسانی است. 

***افزایش 1.5 درجه ای دمای زمین در ایران 
وی با اشاره به بحث تغییرات اقلیمی و تاثیر آن بر محیط زیست گفت: براساس آمار منتشر شده در 50 سال اخیر، دمای کل زمین 85/0 سانتی گراد افزایش یافته است اما دما در ایران در این چند سال 1.5 درجه افزایش یافته است. 
عامری افزایش 1.5 درجه ای دمای ایران را زنگ خطر جدی برای بخش محیط زیست عنوان کرد و گفت: به ازای یک درجه افزایش دما، نیاز آبی 17 درصد افزایش پیدا می کند. 

**چالش های زیست محیطی ناشی از افزایش 1.5 درجه دمای زمین در ایران 
*تغییر در جوامع گیاهی، ترکیب فلور گیاهی و فون جانوری 
عامری گفت: افزایش 1.5 درجه ای دمای زمین در ایران قطعا یک چالش جدی در محیط زیست ایجاد خواهد کرد که از جمله آنها تغییر در جوامع گیاهی، ترکیب فلور گیاهی و فون جانوری (پوشش جانوری) کشور ما است که تاثیر مستقیمی بر تنوع زیستی ما دارند. اگر تاثیر این گرمایش و تغییرات اکولوژیکی بر تنوع زیستی کشور جدی گرفته نشود، در آینده چالش های جدی در حوزه تنوع زیستی، کشاورزی پایدار و محیط زیست پایدار خواهیم داشت. 
*کاهش رطوبت سطحی خاک 
عامری کاهش رطوبت سطحی خاک را نیز یک معضل اساسی توصیف کرد و گفت: تغییر تیپولوژی و ساختار گیاهان جنگلی یک مشکل اساسی خواهد بود و در آینده تغییر سطح آب خلیج فارس، دریای عمان نیز تهدید جدی است. 
*انقراض بسیاری از ذخایر ژنتیکی کشور 
وی بحث انقراض بسیاری از ذخایر ژنتیکی ارزشمند کشور را تهدید دیگری توصیف کرد و گفت: انقراض این ذخایر ژنتیکی، زنگ خطری برای آینده است. 

*** پیش بینی افزایش 2.5 تا 4.1 درجه ای دمای هوای ایران 
عامری با اشاره به عضویت ایران در کنوانسیون رسمی تغییرات آب و هوایی (پروتکل کیوتو) و کنوانسیون استکهلم گفت: به طور متوسط سالانه هفت میلیون تن دی اکسید کربن وارد محیط زیست می شود که اگر این روند به همین صورت پیش رود، در آینده دمای ایران 2.5 تا 4.1 درجه افزایش می یابد. همچنین پیش بینی می شود اگر اقدامی در مورد تعهدات ایران به پروتوکل کیوتو صورت نگیرد، افزایش دمای 1.5 درجه ای ما به 4.1 درجه سانتی گراد می رسد. اگر بحث گازهای گلخانه ای و ورود هفت میلیون تن گاز دی اکسید کربن به جو نیز مدیریت نشود، میزان بارندگی ما 30 تا 50 درصد کاهش می یابد که خود یک فاجعه زیست محیطی را قطعا به دنبال خواهد داشت. 

*** از بین رفتن متوسط سالانه سه هزار هکتار از جنگل های ایران 
معاون بیولوژیک سازمان حفظ نباتات با اشاره به شعار امسال روز جهانی زمین یعنی 'درختان برای زمین'، از تداوم روند تخریب جنگل ها در ایران خبر داد و گفت: تنها هفت درصد از سطح کشور، پوشش جنگلی است و سرانه جنگل به ازای هر ایرانی تنها 0.2 است، درحالی که در کشورهای همسایه مانند روسیه 47 درصد سطح این کشور و در برزیل 55 درصد سطح آن جنگل است. 
عامری خاطرنشان کرد: سالانه 1.5 درصد از سطح جنگلی ایران در حال از بین رفتن است که به طور متوسط برابر با سالی سه هزار هکتار جنگل می شود و این یک زنگ خطر بسیار جدی برای ایران است. 
وی با اشاره به این که در هر ثانیه 360 متر و در هر پنج سال یک میلیون هکتار جنگل در ایران حال از بین رفتن است، گفت: پیش بینی ها نشان می دهد که اگر روال تخریب جنگل های ایران به همین شکل پیش رود در 40 تا 60 سال آینده جنگل های ایران به صفر خواهد رسید. 

*** اهمیت توجه به معضل پسماندها 
زهرا جباری معاون دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست، پسماندها را یک معضل مهم برای زمین دانست و گفت: شنیدن واژه زمین پاک، ذهن افراد به سمت پسماند معطوف می کند که به عنوان یک موضوع فنی و تخصصی در دهه های اخیر در کشور مطرح بوده است. 
وی افزود: به آنچه زمین را آلوده و در نهایت به اکوسیستم آب، خاک و هوا خسارت وارد می کند، آلودگی گفته می شود، طبق قانون مدیریت پسماند، 5 طبقه مشخص پسماند اعم از عادی ( شهری)، کشاورزی، صنعتی، ویژه و بیمارستانی وجود دارد که تمام این گروه پسماندها می توانند بخش ویژه هم داشته باشند. 
جباری ادامه داد: پسماندهای الکتریکی و الکترونیکی دارای بخش ویژه هم هستند اما در رده پسماندهای صنعتی قرار دارند. این پسماندها در منازل، بخش های تجاری و صنعت استفاده می شوند. 
وی درباره پسماندهای کشاورزی گفت: بخشی از پسماندها ناشی از فعالیت در بخش کشاورزی است، مانند باقیمانده محصولات و میوه های قابل امحاء، اما بخشی که برای محیط زیست بسیار مهم است، پسماندهای ناشی از نهاده های کشاورزی شامل کودها و سموم شیمیایی است که تاریخ مصرف آنها گذشته و یا به هر دلیل بیشتر از حد لازم توزیع شده باشد. 
وی تاکید کرد: در تمامی طبقه بندی پسماندها، مدیریت آنها از نقطه صفر تا صد تولید بر عهده دستگاه و وزارتخانه ذیربط گذاشته شده و سازمان محیط زیست به عنوان ناظر عالی است. بنابراین مدیریت پسماندها در حوزه کشاورزی بر عهده وزارت جهاد کشاورزی، بیمارستانی بر عهده وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و شهری بر عهده وزارت کشور است. 
جباری ادامه داد: طبق قانون مدیریت پسماندها یکسری دستورالعمل ها و آیین نامه ها تعیین شده که اجرای آنها معمولا به صورت مشترک و با همکاری نهادها است. 
وی گفت: سازمان محیط زیست، کارگروه ها و کمیته های ملی دارد که مسائل ملی در ارتباط با مدیریت پسماندها در آنجا مطرح و درباره آنها تصمیم گیری می شود، از جمله این که پیش نویس برنامه ها در آنجا تهیه و با تصمیم گیری اعضا تدوین و توسط مراجع ذیصلاح تصویب می شود. 
وی ادامه داد: در سازمان محیط زیست همچنین کارگروه ملی پسماند و کمیته ملی مواد زائد و شیمیایی خطرناک وجود دارد که تمام دستگاه های مرتبط در آن عضو هستند و بررسی ها با همکاری و نظر تمام اعضا در چارچوب قوانین انجام می شود. 
جباری گفت: سازمان محیط زیست در چارچوب قانون و برنامه های خود سیاست ها و برنامه های کلان را تعیین می کند و یکی از راهبردهای مد نظر آن، به کارگیری ظرفیت مشارکت های مردمی است. 
وی ادامه داد: بر این اساس در تلاشیم با استفاده از این ظرفیت، فرهنگ کاهش تولید پسماند در کشور پررنگ شود و این نگاه ما است که نیازمند یک سری تعیین روش ها و ارتقای فناوری های داخل است تا پس از مصرف، پسماند کمتری داشته باشیم بنابراین در برنامه های ملی کارها تقسیم بندی می شود. 
معاون دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست گفت: روزانه 38 هزار تن پسماند شهری، 11 هزار تن روستایی، حدود 400 تن زباله بیمارستانی، 80 تن بخش ویژه بیمارستانی و سالانه 500 هزار تن پسماند الکترونیکی و الکتریکی ، 30 میلیون تن پسماند صنعتی و 8 میلیون تن پسماند ویژه در کشور تولید می شود، سرانه تولید پسماند شهری 750 گرم و روستایی 470 گرم است. 
وی گفت: همچنین سالانه 170 میلیون تن پسماند عادی کشاورزی و دو هزار تن پسماند سنواتی تولید می شود، پسماند سنواتی سمومی هستند که طبق قوانین ملی و بین المللی در 10 سال گذشته ممنوع شدند که باید به تدریج امحا شوند. 
وی افزود: برخی از پسماندها که در حوزه بهداشت و سلامت استفاده می شود مانند د.د.ت جزو پسماندهای سنواتی هستند که وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی بخشی از آنها را که در انبارها داشت با کمک فائو فهرست برداری و طبق یک دستورالعمل فنی بسته بندی و کدگذاری کرد و برای امحا به خارج از کشور فرستاد، روش امحای این سموم بسیار ویژه است 
وی ادامه داد: یک سری سموم سنواتی هم مربوط به انبارهای وزارت جهاد کشاورزی است که وزارتخانه برنامه هایی برای مدیریت آنها ارایه کرده است. 

*** اهمیت رسیدگی به معضل پسماندها در کشور 
سهیل اولادزاد فعال محیط زیست آمار موجود درباره فاضلاب ها و پسماندها در کشور را نگران کننده و زنگ حطر خواند و با اشاره به افزایش میزان پسماندهای کشاورزی در کشور به حجم سالانه 170 میلیون تن افزود: 92 درصد آب کشور مصرف می شود تا این میزان پسماند به دست آید که بسیار هولناک است، اگر این حجم را ضربدر رقم 300 یا 500 کنیم، میزان شیرابه خروجی این حجم پسماند به دست می آید. 

*** مدیریت ناهماهنگ معضل پسماندها 
وی در خصوص وضعیت مدیریت پسماندها در کشور گفت: محمودآباد یک شهر ساحلی با 80 تن و آمل یک شهر صنعتی با 250 تن تولید زباله است، الان زباله های محمودآباد در ساحل دریا و گاهی هم در جاده هراز دپو می شود، در واقع هر شهری درصدد است زباله های خود را از حریم شهری خودش دور کند. 
اولادزاد گفت: نکته جالب این است، حالا که می خواهند مدیریت پسماند را در این شهرها پیاده کنند، دعوا است که ما زباله ها را به همدیگر نمی دهیم، استانی مانند مازندران به یک اعتبار بزرگ نیاز دارد تا معضل خودش را حل کند و امروز بعد از سال ها آمدند و کلنگ یک زباله سوز را در ساری زدند که چه بسا سال ها بعد باید بیاییم خسارت های محیط زیستی و عواقب محیط زیستی آن را بپردازیم. 
وی افزود: از سوی دیگر، مسوولان مدیریت پسماند در شهرها در تلاش برای حل مساله پسماند، هر سال با صرف هزینه به سایر کشورها سفر می کنند، در حالی که در کشور خودمان نمونه های موفق وجود دارد که با هزینه های بسیار کمتر قابل دسترسی است. 
اولادزاد ادامه داد: چندی پیش متوجه شدیم که شورای شهر یکی از شهرها قرار است 800 میلیارد تومان هزینه کند تا یک زباله سوز از چین وارد کشور کند در حالی که در کشور ما این کار با مبلغ 10 میلیارد تومان انجام می شود. 
وی افزود: علاوه بر این، تمام زباله های خانگی، صنعتی، کشاورزی، بیمارستانی و حتی ویژه در شهرها در یک مکان جمع آوری می شوند، در بحث پسماندهای کشاورزی کاملا نابسامانی وجود دارد، هرجا که بخواهند تخلیه می کنند و شیرابه های آن در حال نابود کردن طبیعت است، مثلا شیرابه های پسماندهای پرتقال که همه گمان دارند کود می شود، تبدیل به اسید و وارد خاک می شود. 
این فعال محیط زیست عنوان کرد: زباله های بیمارستانی در 90 درصد شهرها به خصوص شمال کشور در محل های دپوی زباله ریخته می شود. 
وی ادامه داد: در دل بیشتر جنگل های شمال کشور زباله تخلیه می شود و جالب اینجاست که حامیان حقوق حیوانات که هر روز مقابل سازمان محیط زیست تجمع می کنند، متوجه نشدند که چند سال پیش یک پلنگ در محل تجمع زباله ها تلف شد. کفتار، شغال و خوک حیواناتی هستند که اسیدی ترین معده را دارند و به جز خوک، مردارخوار هم محسوب می شوند، همه چیز را می خورند و می توانند هضم کنند اما شیرابه را نمی توانند هضم کنند و می میرند، چون تا این حد میزان عفونت بالا است. 
وی افزود: در کل استان های شمالی که حجم مسافر زیاد است و به تبع آن دو تا سه برابر شدن حجم زباله ها را داریم، روزانه دو هزار و 700 تن زباله در مازندران تولید می شود که در روزهای تعطیل به دو تا سه برابر افزایش می یابد. این میزان زباله در محلی دپو می شوند که هیچ زیر ساختی ندارند و در طولانی مدت مشکل ساز است زیرا با توجه به میزان رطوبت و میزان بارش بالا در منطقه، شیرابه ها مشکل ساز هستند. 

*** آلودگی آب چاه ها به علت نفوذ شیرابه 
اولادزاد گفت: این میزان شیرابه وارد آب های زیر زمینی می شود و مردم مناطق شمال کشور از آب چاه استفاده می کنند. بنابراین، طبیعی است که آب چاه ها آلوده شده است، جمعیت استان مازندران 3 میلیون نفر است با سرانه 150 لیتر در روز تولید فاضلاب، می توان دید که چه حجم زیادی از فاضلاب به وجود می آید، این میزان حجم به کجا می رود ؟ تنها شهرهای بابل، ساری و جویبار تصفیه خانه دارند. 
وی افزود: تصفیه خانه شهر بابل با 300 هزار نفر جمعیت فقط به 17 هزار مشترک سرویس می دهد، دو شهر دیگر هم به همین روال است، مابقی این فاضلاب وارد چاه های جذبی می شود که سطح آب های زیر زمینی در آن منطقه نیم متر هم نیست و در چنین مکانی هنوز سیستم تصفیه فاضلاب نداریم. 
وی ادامه داد: حجمی از زباله ها توسط مردم جمع آوری و به محله دپوی زباله ها منتقل می شود، این محل ها هم معمولا در بهترین مکان های اکولوژیکی ساخته می شوند، در حالی که اگر این پاکسازی ها را انجام ندهیم بیشتر به نفع ما است چون اجماع آنها آلودگی و نازیبایی بیشتری ایجاد می کند. 
وی تاکید کرد: بحث فاضلاب و پسماند به ویژه در شمال کشور کمتر از اهمیت دریاچه ارومیه نیست، کمتر از گرد و غبار جنوب و کمتر از بحث تالاب هامون نیست. 
وی گفت: مساله دیگر این است که راه اندازی کارخانه بازیافت زباله مستلزم وجود 500 تا یکهزار تن زباله است که باید مسوولان شهرها اجازه انتقال و اجماع زباله را به شهر محل تاسیس کارخانه مزبور بدهند، اما این کار را نمی کنند. زباله های قائمشهر 250 تن است که اگر پردازش شود روزی 80 میلیون تومان درآمد خواهد داشت. 
وی افزود: در این میان، عده ای بدون دریافت مجوز سلامتی از وزارت بهداشت، اقدام به تفکیک زباله ها می کنند و با وجود احتمال انتقال بیماری و آلودگی، به راحتی در سطح شهر تردد دارند. 
اولادزاد مشکل مالی استقرار سیستم بازیافت را رد کرد و با اشاره به آمادگی سرمایه گذار خصوصی برای تامین هزینه های صفر تا صد پروژه احداث، یک مانع عمده را تخصیص مکان دانست و افزود: علاوه بر این، مشکلی که وجود دارد این است که 70 درصد زباله ها تر و 30 درصد خشک هستند، زباله ها به دو دسته با ارزش و کم ارزش تقسیم می شوند که این ارزشگذاری براساس انرژی قابل استحصال از آنها است، 70 درصد زباله های ما کم ارزش و بی ارزش هستند چون تر هستند و خروجی خاصی ندارند، پسماندی هستند که رطوبت زیاد دارند و خشک شدن و فرستادن آنها به داخل زباله سوزها، مستلزم هزینه کردن یک بهره وری اقتصادی است. 
وی ادامه داد: بر این اساس، باید با ایجاد صنایع بسته بندی و یک سری تدابیر میزان پسماند تر را کم کنیم تا بتوانیم حجم زباله های با ارزش را بالاببریم و بتوانیم بدون دغدغه زباله سوز داشته باشیم. 
وی گفت: بخش خصوصی در شمال برای ورود به بحث بازیافت هجوم آورده چون کار پرسودی است، اما مساله تامین زمین است که مشکل ایجاد کرده است، هزینه فناوری یک کارخانه تفکیک یا پردازش زباله با تمام امکانات مکانیزه در بهترین حالت دو میلیارد تومان است، اما هزینه زمینی هم که نیاز است در شهری مانند محمودآباد در نظر گرفته شود، دو میلیارد تومان می شود و به عبارت دیگر، هزینه فناوری با زمین یکسان است. 

*** پسماندها، معضلی انکارناپذیر 
جباری در پاسخ گفت: این که مشکلاتی در زمینه پسماند وجود دارد، غیر قابل انکار است، مشکل پسماند در تمام استان ها وجود دارد، سازمان حفاظت محیط زیست هم برنامه های خودش را پیش می برد و فقط در حد تفاهم نامه نیست، بیشترین مشکل ما در بخش اجرا است، اسناد بالادستی کم نداریم شاید در برخی قوانین خلاء وجود داشته باشد اما اگر اجرا خوب باشد، جوابگو خواهد بود. 
وی افزود: معضل پسماندهای استان های شمالی کشور بسیار جدی است و علت آنهم توریستی بودن این مناطق است، نتیجه بخش نبودن اقدامات صورت گرفته را باید وزارت کشور به عنوان متولی پسماندهای عادی پاسخ دهد. 
جباری اظهار کرد: آنچه باید در مورد مدیریت پسماند انجام شود، جزو وظایف قانونی وزارت کشور و سازمان شهرداری ها و دهیاری ها و شهرداری ها است، تمام دستگاه ها باید در کنار هم مشکل پسماند را حل کنند چون قطعا به تنهایی از عهده یک سازمان بر نمی آید. 
وی تاکید کرد: دستگاه ها در کنار هم قرار گیرند تا قوانین و دستورالعمل های تدوین شده در سازمان محیط زیست و با کمک کارگروه ها، اجرایی شود، در مورد زباله سوزها زمان خیلی طولانی شده است باید وزارت کشور به کار خود سرعت بیشتری ببخشد، باید مشکلات اجرایی کنار رود که در این زمینه سازمان محیط زیست آماده هرگونه همکاری است. 
معاون دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست گفت: درست است که آلودگی های مربوط به سم، کود و زباله وجود دارد، اما اینکه بگوییم هیچ کاری انجام نشده کمی بی انصافی است. 

*** پایان مطالعات جانمایی امحای پسماندهای ویژه و صنعتی در تمام استان ها 
وی افزود: البته بحث زباله فقط مختص شهرهای شمالی نیست، مثلا در استان قزوین مساله زباله های صنعتی برای ما مهم است و برای هر کدام برنامه ریزی کرده ایم و طبقه بندی شده اند، مطالعات مکان یابی امحای دفع پسماندهای ویژه و صنعتی در تمام استان ها به پایان رسیده است که در 10 استان به توافق رسیده اند و وزارت کشور در مرحله اجرایی باید عمل کند. در این زمینه حتی به برخی استان ها هم زمین واگذار کرده است که باید اجرا شود. 
وی اقدامات انجام شده را ناکافی و راه حل را در همکاری و تعامل تمام دستگاه های ذیربط برای شتاب بخشی در رفع مشکلات دانست. 

*** نقش پررنگ آموزش و فرهنگ در کاهش تولید پسماند 
جباری افزود: میزان تولید پسماند در کشور بسیار بالا است بنابراین در اولین گام باید تلاش شود این میزان حجم کاهش یابد که برای رسیدن به این هدف نیاز به فرهنگ سازی داریم. در این میان نقش آموزش بسیار مهم است تا تولید پسماند به حداقل کاهش یابد. 
وی همچنین از دستور موکد رییس سازمان محیط زیست خبر داد که براساس آن باید هرچه زودتر استان ها به ویژه استان های شمالی به تفکیک برای پسماندهای خود برنامه تعریف کنند و این کار در برخی استان ها به پایان رسیده و برخی استان ها در حال تهیه آن هستند. 

*** اهمیت تفکیک زباله از مبدا 
جباری گفت: در بسیاری از کشورهای پیشرفته زباله از مبدا تفکیک می شود که در این میان آموزش نقش بسزایی دارد، ظروف یکبار مصرف 20 سال پیش وارد کشور شد، اما واحد بازیافت آنرا نداشتیم چون به محیط زیست فکر نکردیم و بعد از سال ها به این نتیجه رسیدیم که واحد بازیافت آن باید زودتر از این فناوری وارد کشور می شد. 
وی افزود: تفکیک از مبداء بسیار مهم است، وزارت کشور باید ساختاری ایجاد کند که شهروندان بتواند زباله ها را به صورت تفکیک شده تحویل دهند تا بخشی برای بازیافت و بخشی هم به کمپوست تبدیل شوند، در این میان بخشی باقی می ماند که راهی جز دفن و یا استفاده از زباله سوزها برای انها نیست. 

*** تدوین ضوابط حمایت از واحدهای بازیافت 
جباری ادامه داد: ضوابط حمایت از واحدهای بازیافت را تهیه کردیم اما مسوولیت مدیریت پسماندها برعهده تولید کننده آن است. 
وی گفت: سازمان محیط زیست بر محل استقرار زباله سوزها، استاندارد خروجی آنها، نحوه نگهداری پسماند، نحوه حمل و نقل که محیط را آلوده نکند، نظارت دارد، بخش های دیگر هم در چارچوب قانون حضور دارند. 
جباری افزود: کارگروه ملی پسماند و کمیته فرعی مواد زائد شیمیایی در دفتر آب و خاک سازمان محیط زیست فعال است. بسیاری از مواد شیمیایی را تحت کنترل قرار داده ایم و اجازه تولید آنها را نمی دهیم چون می دانیم که مدیریت این مواد در کشورهای در حال توسعه صحیح نیست، 
معاون دفتر آب و خاک حفاظت محیط زیست ادامه داد: سازمان محیط زیست در مدیریت پسماند از صفر تا 100 را می بیند یعنی تا مرحله ای که امحاء به روش صحیح انجام شود، مدیریت صحیح یعنی این که روش امحای پسماند هم نباید موجب آلودگی محیط شود. 
وی یادآور شد: قانونی به نام قانون استقرار وجود دارد که باید جانمایی واحدهای بازیافت بر اساس آن صورت گیرد، اما یک سری خلاء هایی وجود دارد که آن را به خوبی پوشش نمی دهد، اگر قرار است کاری انجام شود باید فنی و مهندسی شده باشد در غیر اینصورت همان فرایند، چند سال آینده به معضلی تبدیل خواهد شد. 
جباری با تاکید بر اینکه تعامل، همکاری و حمایت از بخش خصوصی در این زمینه بسیار حائز اهمیت است، گفت: آگاهی مردم نقش مهمی دارد اما آگاهی مسوولان و تصمیم سازان از دانش زیست محیطی هم از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. 

*** قانون، مبنای مدیریت پسماند 
همچنین مهسا رضایی مقدم رییس گروه پسماند سازمان حفاظت محیط زیست در این میزگرد گفت: روزانه 38 هزار تن پسماند در شهرها و 11 هزار تن در روستاها تولید می شود، یعنی در مجموع روزانه 49 هزار تن پسماند عادی تولید می شود. 
رضایی اظهار کرد: باید بر مبنای قانون رفتار کنیم، مدیریت پسماندهای عادی برعهده شهرداری ها و خارج از شهر بر عهده دهیاری ها و بخشداری ها است، اما در آیین نامه، بندهای مختلفی آمده که که وزارت کشور را ملزم به تهیه شیوه نامه هایی در این خصوص می کند و سازمان حفاظت محیط زیست هم طبق ماده 23 قانون پسماند نه تنها ناظر بر اجرای قانون است در مدیریت هم نقش دارد. 
وی ادامه داد: یعنی در تمام کمیته هایی که تشکیل می شود، برای تدوین شیوه نامه ها در خصوص مدیریت پسماندهای عادی به طور تنگاتنگ در کنار وزارت کشور قرار داریم، از جمله این همکاری ها می توانیم به تفاهم نامه همکاری میان سازمان حفاظت محیط زیست و وزارت کشور، تهیه سند آسیب شناسی کلان شهرها و مدیریت پسماندهای ساحلی اشاره کرد. 
وی افزود: ابعاد سیاست گذاری کار در سازمان محیط زیست دیده می شود و سمن ها می توانند نقش بسزایی در فرهنگ سازی داشته باشند. 
رییس گروه پسماند سازمان حفاظت محیط زیست گفت: در زمینه مدیریت پسماندها کارهای مثبت زیادی انجام شده است، مشکلات زیادی وجود دارد اما نباید همیشه نیمه خالی لیوان را دید، یکی از مشکلات مهمی که در استان های شمالی داریم، این است که اصلا اعتبار وجود ندارد. 

*** نیازهای حل معضل پسماند 
به گفته رضایی، فرهنگ سازی در زمینه کاهش پسماندها و حل این معضل اهمیت دارد و در این راستا باید از سمن ها حمایت شود زیرا می توانند در آموزش و فرهنگ سازی فعال و تاثیرگذار باشند. 
رضایی همچنین تامین مکان مناسب برای دفن، تجمیع و یا تبدیل زباله به کمپوست را یک نیاز دانست و ادامه داد: علاوه بر تامین مکان، فناوری هم بسیار مهم است. صرف اینکه بخواهیم پسماند یک منطقه را با هر فناوری امحاء کنیم درست نیست، حتی اگر قرار است از زباله سوز استفاده شود، بهتر است از بهترین نوع آن باشد، زیرا باید از یک فناوری استفاده کنیم که چند سال دیگر نخواهیم مشکلات آن را هم حل کنیم. 
رضایی گفت: کشوری مانند ژاپن چون زمین کم دارد در سیستم زباله سوز بسیار پیشرفته است ولی استفاده از زباله سوز منوط به تفکیک زباله از مبدا است، مثلا 70 درصد زباله های ما تر است بنابراین اگر بخواهیم از زباله سوز و یا به اصطلاح همه چیز سوز استفاده کنیم، حجم عظیم انرژی باید صرف شود تا این میزان رطوبت کاهش یابد که مقرون به صرفه نیست. 
وی افزود: در استان های شمالی می توانیم کمپوست داشته باشیم، مشروط بر این که هم ضوابط استاندارد داشته باشد هم تفکیک از مبدا انجام شود، اگر بتوانیم در کنار آن از صنایع بازیافتی حمایت کنیم، قطعا کار با شتاب بیشتری پیش خواهد رفت. 
رضایی گفت: واقعیت این است که در استان های شمالی زمین از ارزش بالایی برخوردار است، ولی متاسفانه در بهترین مناطق مانند مناطق حفاظت شده و در بهترین جاها مانند کنار ساحل که شیرابه به طور مستقیم وارد آب می شود، انبوه پسماند را می بینیم. 
به گفته رییس گروه پسماند سازمان حفاظت محیط زیست، تمامی این موارد به آموزش، بومی سازی فناوری و مدیریت کامل بر برنامه ریزی ها نیاز دارد چون کاملا به هم مرتبط هستند. 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا