کشف نامزد تازه سیاره کوتوله در منظومه شمسی با رصدخانه روبین
یک جرم یخی با قطر احتمالی تا ۱۵۰۰ کیلومتر در آن سوی نپتون شناسایی شده است؛ کشفی که در صورت تأیید، می‌تواند نامزد تازه‌ای را به فهرست سیاره‌های کوتوله منظومه شمسی اضافه کند.
به گزارش سیناپرس، اخترشناسان با بررسی داده‌های تلسکوپ نقشه‌برداری سیمونی در رصدخانه ورا روبین، جرمی دوردست با نام موقت ۲۰۲۶ ED138 را شناسایی کرده‌اند که در فاصله‌ای فراتر از مدار نپتون به دور خورشید می‌چرخد.
برآوردهای اولیه نشان می‌دهد قطر این جرم یخی بین ۶۰۰ تا ۱۵۰۰ کیلومتر است. اگر بررسی‌های بیشتر نشان دهد که این جرم به‌اندازه کافی بزرگ است و گرانش آن شکل تقریباً کروی ایجاد کرده، ممکن است در رده سیاره‌های کوتوله قرار گیرد؛ رده‌ای که در حال حاضر پلوتو، سرس، اریس، هاومیا و ماکی‌ماکی را شامل می‌شود.
این جرم در فاصله حدود ۴۶ واحد نجومی از خورشید قرار دارد؛ یعنی تقریباً ۴۶ برابر فاصله متوسط زمین تا خورشید. برای مقایسه، فاصله متوسط پلوتو از خورشید حدود ۴۰ واحد نجومی است.
شناسایی جرمی پنهان در میان انبوه ستارگان
متیو هولمن، اخترفیزیک‌دان مرکز اخترفیزیک هاروارد و اسمیتسونین، این نامزد را هنگام تحلیل داده‌های رصدخانه روبین در ۱۳ اکتبر ۲۰۲۶ شناسایی کرد. سپس ماریو یوریچ، استاد دانشگاه واشینگتن و سرپرست گروه منظومه شمسی روبین، با بررسی آرشیوهای رصدی، ۲۰ مشاهده دیگر از این جرم را پیدا کرد. تصاویر قدیمی‌تر نیز امکان ردیابی مدار آن را تا سال ۲۰۱۶ فراهم کردند.
این جرم در ناحیه‌ای نزدیک به صفحه کهکشان راه شیری قرار دارد؛ منطقه‌ای شلوغ که تشخیص اجرام کم‌نور و متحرک در آن دشوار است. پایش پیوسته آسمان و الگوریتم‌های پردازش داده رصدخانه روبین، شناسایی آن را امکان‌پذیر کرده‌اند.
آغاز دوره تازه اکتشافات در منظومه شمسی
به گفته پژوهشگران، شناسایی ۲۰۲۶ ED138 می‌تواند به درک بهتر چگونگی شکل‌گیری منظومه شمسی، جابه‌جایی سیاره‌های غول‌پیکر و پراکندگی اجرام کوچک در نواحی دوردست کمک کند.
رصدخانه روبین که برنامه نقشه‌برداری گسترده آسمان آن در ژوئن ۲۰۲۶ آغاز شد، پیش‌تر نیز هزاران سیارک و صدها جرم فرانپتونی را شناسایی کرده بود. دانشمندان امیدوارند بررسی مکرر آسمان طی یک دهه، شمار بیشتری از اجرام ناشناخته منظومه شمسی را آشکار کند.با این حال، ۲۰۲۶ ED138 هنوز یک نامزد سیاره کوتوله است و تأیید اندازه دقیق و ماهیت آن به مشاهدات بیشتر نیاز دارد.
