خوابِ همراه با رویا چه ارتباطی با سلامت دارد؟

خواب فقط به تعداد ساعت‌هایی که در رختخواب می‌گذرانیم محدود نمی‌شود؛ پژوهش جدیدی روی بیش از ۹۵ هزار نفر نشان می‌دهد سهم خواب REM، همان مرحله‌ای که بیشتر رویاها در آن رخ می‌دهند، با کاهش خطر ابتلا به ۸۳ بیماری مختلف ارتباط دارد. این ارتباط در بیماری‌هایی مانند نارسایی قلبی، آلزایمر و فیبریلاسیون دهلیزی نیز مشاهده شده است.

به گزارش سیناپرس، پژوهشگران دانشگاه پزشکی کپیتال چین، الگوی خواب ۹۵ هزار و ۵۵۹ نفر را با استفاده از داده‌های ثبت‌شده توسط دستبندهای پوشیدنی بررسی کردند و وضعیت سلامت آنها را در یک دوره میانه نزدیک به ۹ سال زیر نظر گرفتند. در این بررسی، ارتباط الگوهای مختلف خواب با بیش از هزار بیماری و وضعیت سلامت ارزیابی شد.

خواب REM مرحله‌ای از خواب است که بیشتر رویاها در آن رخ می‌دهند و فعالیت مغز در آن شباهت بیشتری به زمان بیداری دارد. پژوهشگران دریافتند افرادی که سهم بیشتری از این مرحله خواب داشتند، با خطر پایین‌تر ابتلا به ۸۳ بیماری مواجه بودند.

در میان این بیماری‌ها، نارسایی قلبی، بیماری آلزایمر، افت فشار خون و فیبریلاسیون دهلیزی قرار داشتند. خواب عمیق نیز با کاهش خطر هفت بیماری، از جمله دیابت نوع ۲ و بیماری پارکینسون، ارتباط داشت.

مدت خواب نیز در این مطالعه اهمیت داشت. خواب شبانه ۶ تا ۸ ساعت با خطر پایین‌تر ابتلا به شمار قابل‌توجهی از بیماری‌ها همراه بود؛ در حالی که خواب کمتر از پنج ساعت، در مقایسه با خواب ۶ تا ۸ ساعته، با افزایش خطر ابتلا به ۳۷ بیماری ارتباط داشت.

پژوهشگران تأکید می‌کنند که نتایج این مطالعه به معنای اثبات رابطه علت و معلولی نیست؛ یعنی نمی‌توان گفت خواب REM بیشتر مستقیماً از ابتلا به بیماری‌ها جلوگیری می‌کند. با این حال، استفاده از داده‌های واقعی خواب ثبت‌شده با ابزارهای پوشیدنی و حجم بالای شرکت‌کنندگان، اطلاعات تازه‌ای درباره ارتباط ساختار خواب با سلامت ارائه می‌دهد.

به گفته پژوهشگران، REM ممکن است از طریق مسیرهای زیستی متفاوتی نسبت به سایر مراحل خواب بر بدن اثر بگذارد. استرس، برهم خوردن ریتم شبانه‌روزی و مصرف الکل می‌توانند میزان این مرحله از خواب را کاهش دهند و سهم خواب REM نیز با افزایش سن به‌طور طبیعی کمتر می‌شود.

نتایج این پژوهش در نشریه PLOS Medicine منتشر شده است.

مترجم:مهگل غفاری