گام بلند محققین برای درمان مهم ترین بیماری تنفسی:
شناسایی علت پنهان التهاب در آسم

آسم آلرژیک یک بیماری مزمن ریوی است که در آن التهاب باعث تورم و تنگ شدن مجاری هوایی می‌شود و تنفس را دشوار می‌سازد. کشف نقش کلیدی پروتئین سی‌بی‌ایکس۷ (CBX7) در فعال‌سازی التهاب، اهمیت زیادی دارد. این یافته می‌تواند به توسعه داروهای هدفمند کمک کند که التهاب را پیش از تشدید علائم کنترل نمایند و درمان‌های دقیق‌تری با عوارض کمتر ارائه دهند.

به گزارش سیناپرس، پژوهشگران طی مطالعات جدید خود، یافته های ارزشمندی را به دست آورده‌اند که ممکن است روزی به درمان‌های بهتر برای آسم آلرژیک منجر شود. این پژوهش نشان می‌دهد که پروتئینی به نام سی‌بی‌ایکس۷ (CBX7) نقش بسیار مهم‌تری از آنچه پیش‌تر تصور می‌شد در آسم ایفا می‌کند.

لازم به ذکر است که آسم آلرژیک میلیون‌ها نفر را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار می‌دهد و یکی از شایع‌ترین بیماری‌های مزمن ریوی است. در افراد مبتلا به آسم، مجاری هوایی متورم و تنگ می‌شوند و تنفس را دشوار می‌کنند.

علائم شایع این بیماری شامل سرفه، خس‌خس سینه، احساس فشار در قفسه سینه و تنگی نفس است. این علائم اغلب توسط آلرژن‌هایی مانند گرده گل‌ها، کنه گرد و غبار، شوره حیوانات خانگی یا کپک تحریک می‌شوند. داروهای فعلی، از جمله اسپری‌های استنشاقی و داروهای هدف‌گیرنده سیستم ایمنی، می‌توانند علائم را در بسیاری از افراد کنترل کنند، اما بیماری را درمان قطعی نمی‌کنند. به همین دلیل، دانشمندان همچنان به دنبال تغییرات زیستی هستند که التهاب را آغاز و حفظ می‌کنند.

در این مطالعه جدید، دکتر کاپیل سیروهی (Dr. Kapil Sirohi) و همکارانش پروتئین CBX7 را بررسی کردند. این پروتئین پیش‌تر عمدتاً به دلیل خاموش کردن ژن‌ها در هسته سلول شناخته شده بود. اما پژوهشگران با تعجب دریافتند که CBX7 پس از مواجهه بدن با آلرژن‌ها، به فعال کردن ژن‌های التهابی مهم نیز کمک می‌کند.

تیم پژوهشی کشف کرد که CBX7 پس از فعال شدن، همزمان در دو مکان عمل می‌کند: سیگنال‌هایی را در مایع داخل سلولی ارسال کرده و پیام‌هایی را به هسته سلول منتقل می‌نماید، جایی که با پروتئین‌های دیگر همکاری کرده و تولید مولکول‌های التهابی به نام سیتوکین‌ها (cytokines) را افزایش می‌دهد.

سیتوکین‌ها به سلول‌های ایمنی کمک می‌کنند تا با یکدیگر ارتباط برقرار کنند، اما تولید بیش از حد آن‌ها می‌تواند التهاب را تداوم بخشد و آسم را تشدید کند. پژوهشگران مشاهده کردند که کاهش فعالیت CBX7 به طور قابل توجهی تولید سیتوکین‌ها را پایین می‌آورد. این یافته نشان می‌دهد که این پروتئین مانند یک سوئیچ کنترل مهم برای التهاب عمل می‌کند.

کشف مهم دیگر این بود که CBX7 عمدتاً درون سلول‌های ایمنی فعالیت می‌کند و نه در سلول‌های پوششی مجاری هوایی. این ویژگی می‌تواند آن را به هدفی دقیق‌تر برای داروهای آینده تبدیل کند، زیرا درمان‌ها ممکن است بتوانند پاسخ‌های ایمنی مضر را آرام کنند بدون آنکه بر تعداد زیادی از سلول‌های سالم تأثیر بگذارند.

پژوهشگران امیدوارند داروهای ساخته شده در آینده بتوانند به جای آنکه صرفاً علائم ظاهرشده را درمان نمایند CBX7 را پیش از تثبیت التهاب مسدود کنند.

باید توجه داشت که در مطالعات فوق الذکر، محدودیت‌هایی نیز وجود دارد. این پژوهش در سطح مولکولی و سلولی انجام شده و هنوز به صورت کارآزمایی بالینی بر روی بیماران اجرا نشده و برای تأیید یافته‌ها و تعیین ایمنی و اثربخشی مسدود کردن CBX7 در انسان، تحقیقات بسیار بیشتری لازم است.

با این حال، کشف یک مسیر کاملاً جدید درگیر در آسم، پیشرفت بسیار قابل توجهی است که می‌تواند نهایتاً به درمان‌های هدفمندتر با عوارض جانبی کمتر نسبت به برخی درمان‌های فعلی منجر شود.

شرح کامل این پژوهش در آخرین شماره مجله تخصصی ساینس ادوانسز (Science Advances) منتشر شده و در اختیار محققان قرار دارد.

مترجم: احسان محمدحسینی