چه کسی لامپ را اختراع کرد؟

ایدهی اصلی استفاده از الکتریسیته برای تولید روشنایی نخستین بار بیش از 200 سال پیش و توسط شیمیدان انگلیسی، «هامفری دیوی» (Humphrey Davy) مورد بررسی قرار گرفت. او نشان داد زمانیکه جریان الکتریسیته از درون سیم عبور میکند، مقاومتش باعث گرم شدن آن تا نقطهای میشود که شروع به ایجاد نور میکند. اما او همچنین مشکل کلیدی برای ساخت نخستین «لامپ رشتهای» کاربردی را هم شناسایی کرد: یافتن مادهی ارزانقیمتی که هم به روشنی بسوزد و هم چندین ساعت دوام آورد.
اگرچه افتخار پیدا کردن راهحل این مشکل اغلب به «توماس ادیسون» آمریکایی نسبت داده میشود که در سال 1879 (1258) «حباب لامپ رشتهای کربنی» را اختراع کرد، اما شیمیدانی انگلیسی به نام «وارن دِلارو» (Warren de La Rue) حدود 40 سال پیش از ادیسون توانسته بود این چالش علمی را برطرف کند. او از رشتههای نازک و در نتیجه با مقاومت بالا برای ایجاد روشنایی استفاده کرد و برای به تأخیر انداختن سوختن لامپ، رشتهها را از جنس فلزی با نقطهی ذوب بالا که در خلأ قرار داشت، انتخاب کرد. انتخاب فلز گرانقیمت پلاتین برای رشتهی لامپ و مشکلات روش او برای ایجاد خلأ مناسب، باعث غیراقتصادی بودن نتیجهی کار شده بود. با این وجود و در سال 1878 (1257)، شیمیدان انگلیسی دیگری به نام «جوزف سوان» (Joseph Swan) از نخستین لامپ رشتهای اقتصادی و بادوام رونمایی کرد، اما استفادهی او از رشتههای کربنی نسبتا ضخیم باعث سوختن سریع آنها میشد. راهحل ادیسون برای ترکیب رشتههای کربنی نازک با محفظهی خلأ بهتر بود که توانست هر دو چالش علمی و اقتصادی طراحی حباب لامپ را همزمان حل کند.





