پارادوکس هزینه و پایداری در نگهداری آسفالت
پژوهش دانشکده فنی دانشگاه تهران نشان میدهد که اگرچه روشهای «چیپسیل تکلایه» از نظر اقتصادی مقرونبهصرفهترین هستند، اما «چیپسیل لاستیکی» با وجود هزینه بالاتر، کمترین انتشار گازهای گلخانهای را دارد.
به گزارش سیناپرس، پژوهشگران دانشکدگان فنی در پژوهش تخصصی «چرخه حیات و هزینه هفت روش حفظ و نگهداری روکش آسفالت»، با رویکرد ارزیابی چرخه حیات و تحلیل هزینههای چرخه عمر، هفت روش مرسوم روکشهای محافظتی آسفالت از نوع «چیپسیل» را از نظر تأثیرات زیستمحیطی و اقتصادی بررسی کردند.
محمدضیاء علوی، عضو هیأتعلمی دانشکدگان فنی دانشگاه تهران و سرپرست این طرح تحقیقاتی گفت: این مطالعه که با استفاده از نرمافزار SimaPro و پایگاه داده Ecoinvent انجام شده، نشان میدهد که روشهای «چیپ سیل تکلایه» و «اسکرابسیل» از نظر هزینه اولیه و سالانه کمهزینهترین گزینهها هستند، در حالی که «چیپ سیل سهلایه» و «چیپ سیل لاستیکی» پرهزینهترین روشها محسوب میشوند؛ اما از منظر زیستمحیطی، چیپ لاستیکی با وجود هزینه بالاتر، به دلیل طول عمر بیشتر، پایینترین میزان انتشار گازهای گلخانهای در سال را دارد.
وی افزود: این مطالعه با عنوان «ارزیابی تطبیقی چرخه حیات روشهای حفاظتی چیپسیل: پیامدهای هزینه و زیستمحیطی» به بررسی هفت روش مختلف شامل چیپسیل تکلایه، دو لایه و سهلایه، اسکرابسیل، کیپسیل، چیپسیل اصلاحشده با الیاف و چیپسیل لاستیکی پرداخته است.
به گفته علوی، مرز سیستم این پژوهش از استخراج مواد اولیه تا مرحله اجرا (گهواره تا اجرا) و واحد عملکردی آن یک متر مربع از رویه حفاظتی در نظر گرفته شده است.
وی در خصوص بخش ارزیابی اقتصادی اظهار داشت: هزینههای اجرایی پروژههای مستند در ایالات متحده و فهرستبهای ایران با نرخ تنزیل ۱۰ درصد مورد محاسبه سالانه قرار گرفتهاند، یافتهها نشان میدهد که روشهای چیپسیل تکلایه و اسکرابسیل با هزینه بهترتیب ۸۸.۱ و ۶.۲ دلار در هر متر مربع، کمترین هزینه را دارند، در حالی که روشهای لاستیکی و سهلایه با هزینه ۰۶.۷ و ۲۸.۶ دلار در هر متر مربع، پرهزینهترین هستند. اما هنگامی که این ارقام بر اساس طول عمر هر روش سالانهسازی میشود، چیپسیل تکلایه (۵.۰ دلار) واسکرابسیل (۶۹.۰ دلار) همچنان اقتصادیترین گزینهها باقی میمانند.
این پژوهشگر با تاکید بر اینکه از منظر زیستمحیطی، روش اسکرابسیل با انتشار حدود ۱۵۴۵ گرم معادل دیاکسید کربن در هر متر مربع، کمترین میزان آلایندگی را داشته و از نظر شاخصهای پایانی سلامت انسان، اکوسیستم و منابع نیز بهترین عملکرد را نشان میدهد، اظهار داشت: در مقابل، روشهای کیپسیل (با ۵۳۰۱ گرم) و چیپسیل سهلایه بدترین عملکرد را از نظر انتشار گازهای گلخانهای دارند. جالب آنکه وقتی این مقادیر بر اساس طول عمر هر روش (بر حسب سال) نرمالسازی میشود، چیپسیل لاستیکی با وجود هزینه و آلودگی اولیه بالا، به دلیل دوام بیشتر، کمترین بار سالانه گازهای گلخانهای (حدود ۵.۱۷۷ گرم در سال) را به خود اختصاص میدهد.
به نقل از ایرنا، علوی تصریح کرد عدم قطعیت مونت کارلو (با ۱۰۰۰ اجرا و فاصله اطمینان ۹۵ درصد) نیز استحکام و پایایی رتبهبندی این روشها را تأیید کرده است و نتایج این پژوهش آشکارا نشاندهنده وجود روابط متقابل و گاه متضاد میان هزینه و پیامدهای زیستمحیطی است و بر اهمیت در نظرگرفتن طول عمر مفید روسازی در انتخاب راهبردهای حفاظتی تأکید میکند.
این یافتهها اهمیت در نظر گرفتن طول عمر روسازی در انتخاب روش بهینه را برجسته میکند.
