همزمان با تهدید حذف بودجه؛
قرارداد ۱۷۵ میلیون دلاری ناسا با اسپیسایکس برای پرتاب مریخنورد اروپایی
NASA قراردادی به ارزش ۱۷۵.۷ میلیون دلار با SpaceX امضا کرده تا مأموریت پرتاب مریخنورد «روزالیند فرانکلین» متعلق به European Space Agency را بر عهده بگیرد؛ این در حالی است که همزمان، کاخ سفید در تلاش است بودجه این پروژه را حذف کند.
به گزارش سیناپرس، این قرارداد که در تاریخ ۱۶ آوریل ۲۰۲۶ نهایی شده، استفاده از موشک Falcon Heavy را برای پرتاب این مریخنورد از مرکز فضایی کندی در فلوریدا، زودتر از اواخر سال ۲۰۲۸، پیشبینی میکند. این نخستین بار خواهد بود که اسپیسایکس مأموریتی به مقصد مریخ انجام میدهد.
در قالب پروژه پشتیبانی و تقویت «روزالیند فرانکلین» (ROSA)، ناسا وظیفه تأمین موتورهای کاهش سرعت برای مرحله فرود، واحدهای گرمایی رادیوایزوتوپی (با استفاده از واپاشی پلوتونیوم برای گرم نگه داشتن مریخنورد)، تجهیزات الکترونیکی اضافی و یک ابزار طیفسنج جرمی را بر عهده دارد.
وجود همین واحدهای گرمایی هستهای، دلیل اصلی الزام استفاده از یک پرتابگر آمریکایی بوده است؛ چرا که قوانین کنترل صادرات ایالات متحده، حمل چنین فناوریهایی را تنها با موشکهای داخلی مجاز میداند. در این میان، قیمت رقابتی فالکون هوی، آن را به گزینهای عملیتر نسبت به سایر رقبا تبدیل کرده است.
موشک فالکون هوی که نخستین بار در فوریه ۲۰۱۸ پرتاب شد، تاکنون ۱۱ مأموریت در کارنامه دارد. آخرین پرتاب آن در اکتبر ۲۰۲۴ انجام شد که طی آن، مأموریت «اروپا کلیپر» ناسا به مقصد مشتری ارسال شد. طراحی سههستهای این موشک بر پایه نسخههای اصلاحشده فالکون ۹ توان لازم برای مأموریتهای اعماق فضا را فراهم میکند.
مریخنورد روزالیند فرانکلین سالهاست در اروپا در حالت آمادهباش نگهداری میشود. این مأموریت قرار بود در سال ۲۰۲۲ در همکاری با روسیه انجام شود، اما تهاجم نظامی روسیه به اوکراین این همکاری را متوقف کرد و پروژه را بدون پرتابگر و سامانه فرود رها ساخت. در ادامه، ناسا در قالب توافقی در سال ۲۰۲۴ با ESA، برای احیای این مأموریت وارد عمل شد.
هدف این مریخنورد حفاری تا عمق دو متری سطح مریخ و جستوجوی نشانههای حیات گذشته است؛ هدفی علمی که تاکنون هیچ مأموریتی در این عمق دنبال نکرده است.
با این حال، تناقض مهمی در این روند دیده میشود. پیشنهاد بودجه سال مالی ۲۰۲۷ کاخ سفید، هیچ اعتباری برای پروژه ROSA در نظر نگرفته و حتی نامی از آن در اسناد رسمی منتشرشده در ۳ آوریل نیز نیامده است.
در همین حال، Elon Musk بارها تأکید کرده که دستیابی به مریخ یک ضرورت است، نه یک انتخاب: ما نمیخواهیم گونهای تکسیارهای باشیم، بلکه باید به گونهای چندسیارهای تبدیل شویم.
صرفنظر از سرنوشت این مأموریت در کشمکشهای بودجهای واشنگتن، این قرارداد، اسپیسایکس را بهعنوان گزینه اصلی برای پرتاب مأموریتهای آینده مریخی تثبیت میکند.
زمانبندی این قرارداد از آن جهت اهمیت بیشتری دارد که اسپیسایکس اوایل آوریل بهطور محرمانه درخواست عرضه اولیه سهام (IPO) خود را ثبت کرده و هدفگذاری کرده است که در هفته منتهی به ۸ ژوئن، این فرآیند را آغاز کند، عرضهای که میتواند به بزرگترین عرضه اولیه تاریخ تبدیل شود.
مترجم: ندا جوادهراتی
