کوسه‌ها صدا را از فاصله ۷۴ متری می‌شنوند؛ واکنش آنها به منبع صوتی چیست؟
در تاریکی و کدورت آب اقیانوس، صدا می‌تواند پیش از چشم به کوسه‌ها بگوید چه چیزی در اطرافشان در حال رخ دادن است. اکنون پژوهشگران دانشگاه آتلانتیک فلوریدا نشان داده‌اند که کوسه‌های باله‌سیاه می‌توانند صداهای فرکانس پایین را از فاصله‌ای تا ۷۴ متر دریافت کنند و پس از شنیدن آنها، مسیر حرکت خود را تغییر دهند؛ رفتاری که نشان می‌دهد صدا نقش مهمی در درک محیط پیرامون این شکارچیان دریایی دارد.
به گزارش سیناپرس، دانشمندان تاکنون اطلاعات محدودی درباره دامنه شنوایی کوسه‌های آزاد در محیط طبیعی داشتند؛ به‌ویژه اینکه این جانوران صدا را از چه فاصله‌ای می‌شنوند و آیا دریافت آن می‌تواند رفتار حرکتی آنها را تغییر دهد یا خیر.
پژوهشگران دانشگاه آتلانتیک فلوریدا برای پاسخ به این پرسش، کوسه‌های باله‌سیاه را در آب‌های کم‌عمق جنوب شرقی فلوریدا بررسی کردند. حضور نسبتاً قابل پیش‌بینی این کوسه‌ها در سواحل شهرستان پالم‌بیچ و شفافیت آب، امکان مشاهده و ثبت واکنش آنها را در شرایط طبیعی فراهم می‌کرد.
تیم پژوهشی با استفاده از یک بلندگوی زیرآبی، پهپاد و تجهیزات اندازه‌گیری صوت، سه گروه از صداهای فرکانس پایین را در محدوده‌های ۱۰۰ تا ۲۰۰، ۲۰۰ تا ۴۰۰ و ۴۰۰ تا ۸۰۰ هرتز پخش کرد. صدایی با فرکانس ۱۰ کیلوهرتز نیز به‌عنوان کنترل مورد استفاده قرار گرفت؛ فرکانسی که خارج از محدوده شنوایی شناخته‌شده کوسه‌هاست.
نتایج نشان داد کوسه‌ها هر سه محدوده فرکانس پایین را دریافت کردند، اما به صدای ۱۰ کیلوهرتز واکنش قابل‌توجهی نشان ندادند. مهم‌تر اینکه کوسه‌ها توانستند صداهای فرکانس پایین را از فاصله‌ای تا ۷۴ متر، معادل حدود ۲۴۳ فوت تشخیص دهند؛ فاصله‌ای که پیش از این برای کوسه‌های آزاد در محیط طبیعی ثبت نشده بود.
کوسه‌ها پس از شنیدن صدا مسیر خود را تغییر دادند
تصاویر ثبت‌شده توسط پهپاد نشان داد کوسه‌ها پس از پخش صدا در بسیاری از موارد مسیر حرکت خود را تغییر دادند و از منبع صوتی فاصله گرفتند. این واکنش نشان می‌دهد صدا صرفاً توسط دستگاه شنوایی کوسه دریافت نمی‌شود، بلکه می‌تواند اطلاعاتی باشد که جانور بر اساس آن رفتار حرکتی خود را تنظیم می‌کند.
بیش از ۷۰ درصد واکنش‌های ثبت‌شده در محدوده‌ای موسوم به «میدان دور صوتی» (far field) رخ داد؛ ناحیه‌ای که در آن رفتار امواج صوتی با فاصله گرفتن از منبع، ویژگی متفاوتی پیدا می‌کند. پژوهشگران همچنین مشاهده کردند کوسه‌ها به صداهای فرکانس پایین حساسیت بیشتری داشتند و این صداها را از فاصله دورتری تشخیص می‌دادند.
کوسه‌ها برخلاف بسیاری از ماهی‌های استخوانی فاقد کیسه شنای پر از گاز هستند؛ ساختاری که در برخی ماهی‌ها به دریافت و تقویت ارتعاشات صوتی کمک می‌کند. بنابراین، نحوه دریافت صدا در کوسه‌ها به ویژگی‌های دستگاه شنوایی و ساختارهای حسی آنها وابسته است. یکی از ساختارهای مورد توجه در این زمینه، ماکولا نگلکتا (macula neglecta) در گوش داخلی کوسه‌هاست.
این پژوهش که در نشریه Integrative Organismal Biology منتشر شده است، شواهد تازه‌ای درباره نقش صدا در رفتار کوسه‌های آزاد ارائه می‌دهد. نتایج نشان می‌دهد این شکارچیان می‌توانند اطلاعات صوتی را از فاصله قابل‌توجهی دریافت کرده و در واکنش به آن مسیر حرکت خود را تغییر دهند؛ موضوعی که می‌تواند به درک بهتر نحوه جهت‌یابی و تعامل کوسه‌ها با محیط صوتی اقیانوس کمک کند.
پژوهشگران اکنون به دنبال بررسی دقیق‌تر این موضوع هستند که کوسه‌ها چگونه صداهای دوردست را دریافت و پردازش می‌کنند و چه اطلاعاتی از این سیگنال‌های صوتی برای تصمیم‌گیری و تغییر مسیر خود به دست می‌آورند.
