ردپای پلاستیک در مغز کودکان

پلاستیک فقط یک مسئله زیست‌محیطی نیست؛ برخی مواد شیمیایی موجود در آن ممکن است پیش از تولد نیز با رشد عصبی کودک ارتباط داشته باشند. یک مطالعه جدید روی صدها مادر و کودک در استرالیا، ارتباط میان مواجهه دوران بارداری با ماده شیمیایی DEHP و تغییرات اپی‌ژنتیکی و برخی علائم مرتبط با اوتیسم و ADHD در سال‌های نخست زندگی را بررسی کرده است؛ هرچند پژوهشگران تأکید دارند این یافته‌ها هنوز به معنای اثبات علت این اختلالات نیست.

به گزارش سیناپرس، پژوهشگران برای بررسی این ارتباط، داده‌های ۸۴۷ مادر و نوزاد استرالیایی را در مطالعه «Barwon Infant Study» بررسی کردند که از میان آنها اطلاعات کامل ۵۸۹ جفت مادر و نوزاد در دسترس بود. مادران در هفته ۳۶ بارداری یک نمونه ادرار ارائه کردند تا میزان مواجهه احتمالی آنها با DEHP بر اساس محصولات تجزیه این ماده در بدن برآورد شود.

پس از تولد نوزادان نیز DNA موجود در خون بند ناف آنها بررسی شد. پژوهشگران به تغییراتی در متیلاسیون DNA دست یافتند؛ فرایندی اپی‌ژنتیکی که می‌تواند میزان فعالیت برخی ژن‌ها را تغییر دهد، بدون اینکه توالی DNA تغییر کند.

نتایج نشان داد کودکانی که پیش از تولد در معرض سطوح بالاتری از DEHP قرار گرفته بودند، الگوهای متفاوتی از متیلاسیون DNA داشتند و این تغییرات با بروز بیشتر برخی رفتارهای مرتبط با اوتیسم و ADHD در دو و چهار سالگی ارتباط داشت. این ارتباط در پسران واضح‌تر گزارش شد.

پژوهشگران همچنین دریافتند تغییرات مرتبط با متیلاسیون در مجموعه‌ای شامل ۵۳۱ ژن می‌تواند حدود ۲۱ درصد از ارتباط مشاهده‌شده میان مواجهه احتمالی با DEHP و علائم رفتاری مورد بررسی را توضیح دهد.

با این حال، محققان تأکید می‌کنند که این یافته‌ها اثبات نمی‌کند DEHP باعث اوتیسم یا ADHD می‌شود. این پژوهش از نوع مشاهده‌ای است و میزان مواجهه جنین با این ماده نیز به‌صورت مستقیم اندازه‌گیری نشده، بلکه بر اساس یک نمونه ادرار از مادر در اواخر بارداری تخمین زده شده است.

از سوی دیگر، علائم بررسی‌شده در کودکان بر اساس پرسشنامه‌های والدین بوده و به معنای تشخیص پزشکی اوتیسم یا ADHD نیستند. این علائم تنها می‌توانند نشان‌دهنده رفتارهایی باشند که در آینده نیاز به بررسی دقیق‌تر دارند.

پژوهشگران می‌گویند اوتیسم، ADHD و دیگر اختلالات رشد عصبی، شرایطی چندعاملی هستند که عوامل ژنتیکی و محیطی متعددی در شکل‌گیری آنها نقش دارند و بعید است یک مواجهه منفرد به‌تنهایی خطر ابتلا را به میزان قابل‌توجهی تغییر دهد.نتایج این پژوهش در نشریه Med منتشر شده است.

مترجم:میتراسادات فیضی