اگر شب‌ها تازه انرژی و تمرکزتان بیشتر می‌شود و صبح‌ها به‌سختی خودتان را برای شروع روز کاری آماده می‌کنید، این الگوی خواب ممکن است فقط یک عادت شخصی نباشد. یک مطالعه ۱۲ ساله در فنلاند نشان داده است افراد شب‌گرا در مقایسه با افراد صبح‌گرا، در تحلیل اولیه حدود ۷۰ درصد بیشتر مستمری ازکارافتادگی دریافت کرده‌اند؛ هرچند سلامت عمومی و مشکلات خواب بخش مهمی از این ارتباط را توضیح می‌دهد.
به گزارش سیناپرس، نتایج یک مطالعه جدید در فنلاند نشان می‌دهد افرادی که الگوی خواب و بیداری آنها بیشتر به سمت شب تمایل دارد، نسبت به افراد صبحگاهی با احتمال بیشتری مستمری ازکارافتادگی دریافت می‌کنند؛ هرچند این ارتباط پس از در نظر گرفتن وضعیت سلامت و سبک زندگی، دیگر از نظر آماری معنادار نبود.
پژوهشگران در این مطالعه، ۵ هزار و ۶۷۹ نفر از بزرگسالان متولد سال ۱۹۶۶ در شمال فنلاند را به مدت ۱۲ سال، تا سال ۲۰۲۳، دنبال کردند. شرکت‌کنندگان در سال ۲۰۱۲ درباره میزان خستگی صبحگاهی، زمان ترجیحی برای کار و اینکه خود را فردی صبحگاهی یا شب‌کار می‌دانند، پاسخ دادند.
حدود ۱۰ درصد مردان و ۱۲ درصد زنان در گروه افراد شب‌کار قرار گرفتند. طی دوره پیگیری، ۳۸۴ نفر برای نخستین‌بار مستمری ازکارافتادگی دریافت کردند.در تحلیل اولیه، افراد شب‌کار حدود ۷۰ درصد بیشتر از افراد صبحگاهی مستمری ازکارافتادگی دریافت کردند. این ارتباط در هر دو جنس مشاهده شد و پس از در نظر گرفتن عواملی مانند سطح تحصیلات و درآمد نیز باقی ماند.
با این حال، افراد شب‌کار در ابتدای مطالعه به‌طور کلی سلامت ضعیف‌تر، مشکلات خواب بیشتر و فعالیت بدنی کمتری گزارش کرده بودند.
زمانی که پژوهشگران وضعیت سلامت، شاخص توده بدنی، مصرف سیگار و الکل و میزان فعالیت بدنی را نیز در تحلیل وارد کردند، ارتباط میان شب‌کار بودن و دریافت مستمری ازکارافتادگی کاهش یافت و از نظر آماری معنادار نبود.
مشکل فقط «شب‌زنده‌داری» نیست
به گفته پژوهشگران، یکی از توضیحات احتمالی می‌تواند ناهماهنگی میان ساعت زیستی بدن و زمان‌بندی معمول محیط کار باشد. بسیاری از مشاغل روزانه از صبح آغاز می‌شوند؛ زمانی که افراد دارای گرایش شبانه ممکن است هنوز در اوج هوشیاری خود نباشند.
با این حال، بیشتر افراد شب‌کار شرکت‌کننده در مطالعه، با وجود ترجیح ساعات دیگر، در مشاغل روزانه فعالیت داشتند.
پژوهشگران تأکید می‌کنند این مطالعه مشاهده‌ای بوده و نمی‌تواند رابطه علت و معلولی میان شب‌کار بودن و ازکارافتادگی را ثابت کند. همچنین وضعیت سلامت، خواب و شرایط کاری شرکت‌کنندگان فقط در ابتدای مطالعه ارزیابی شد و ممکن است در طول سال‌ها تغییر کرده باشد.
به گفته محققان، قرار گرفتن در معرض نور طبیعی صبحگاهی، کاهش نور محیط پیش از خواب، محدود کردن استفاده از صفحه‌نمایش در ساعات پایانی شب و توجه به مشکلات درمان‌نشده خواب می‌تواند به بهبود الگوی خواب کمک کند؛ هرچند تأثیر این اقدامات بر خطر دریافت مستمری ازکارافتادگی در این پژوهش بررسی نشده است.
نتایج این مطالعه در نشریه Occupational & Environmental Medicine منتشر شده است.