تشدید «اضطراب بارداری» با کمبود بهزیستی ذهنی و حس شادکامی

به گزارش سیناپرس به نقل از ایسنا، براساس تحقیق‌های انجام‌شده، شیوع اختلالات اضطرابی در دوران بارداری بالاتر از 30 درصد گزارش‌ شده است. در ایران اما، شیوع اختلالات اضطرابی در بارداری به 64 درصد می‌رسد.

تجربه اضطراب در دوران بارداری می‌تواند با نابسامانی و فروریختگی‌های روانی و رفتاری هم برای مادر و هم برای جنین و نوزاد همراه باشد. متخصصان بر این باورند که اضطراب بارداری، عامل نیرومندی در پیش‌بینی پیامدهای منفی هنگام تولد و دوره نوزادی مانند اختلال‌های عاطفی، ابتلا به درخودماندگی، تنگی تنفس در دوره نوزادی، تحول مغز و پریشانی جنین است، به‌ طوریکه این اضطراب حتی می‌تواند در نهایت به کاهش تکامل ذهن در دو سالگی منجر شود.

برای بررسی صحیح و سپس غلبه بر این اختلال دردسرساز، روش‌های گوناگونی وجود دارد. اما محققان کشورمان پژوهشی را انجام داده‌اند که در آن، رابطه اضطراب بارداری با متغیرهای شادکامی و بهزیستی ذهنی زنان باردار مورد مداقه قرار گرفته است.

بدین منظور محققان دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تبریز و دانشگاه آزاد اسلامی این شهر، پرسشنامه‌های استاندارد شادکامی، بهزیستی ذهنی، بهزیستی هیجانی، بهزیستی روان‌شناختی، بهزیستی اجتماعی و پرسشنامه اضطراب برای سنجش علایم ذهنی، بدنی و هراس را بین 100 نفر از زنان باردار مراجعه‌کننده به مرکز پزشکی زنان و زایمان بیمارستان امام علی و بیمارستان شهریار تبریز پخش کرده و سپس با فراهم شدن داده‌های موردنیاز، به تجزیه‌وتحلیل فرضیات آزمایشی خود پرداخته‌اند.

نتایج نشان می‌دهد که بین بهزیستی ذهنی و اضطراب بارداری و همچنین بین شادکامی و اضطراب زنان باردار فوق رابطه‌ای منفی و معنی‌دار وجود دارد. بدین معنی که با کاهش اضطراب، میزان شادکامی و بهزیستی ذهنی به‌طور معنی‌داری افزایش می‌یابد و بالعکس.

همچنین براساس یافته‌های این پژوهش، بهزیستی ذهنی در مقایسه با شادکامی، بهتر می‌تواند امکان وقوع اضطراب بارداری را پیش‌بینی نماید، چرا که این متغیر دارای ابعاد همه‌جانبه‌ای است که می‌تواند برای پیش‌بینی اضطراب بارداری موفق‌تر عمل نماید.

البته به گفته محققان، باید توجه داشت که دو متغیر شادکامی و بهزیستی ذهنی دارای وجوه مشترکی هستند، به‌طوری‌که متخصصان بر این باورند که بهزیستی ذهنی، خود نوعی شادکامی است که تحت تأثیر ادراک و قضاوت فرد نسبت به زندگی خویش قرار دارد.

افراد با بهزیستی بالا به‌طور عمده‌ای از حوادث پیرامون خود ارزیابی مثبت دارند، درحالی‌که افراد با بهزیستی پایین حوادث و موقعیت زندگی‌شان را نامطلوب ارزیابی می‌کنند و بیشتر هیجانات منفی نظیر اضطراب و افسردگی و خشم را تجربه می‌نمایند.

به اعتقاد نصیری و علیوندی، پژوهشگران این مطالعه، با توجه به بحث‌های ارائه‌شده «می‌باید اذعان نمود که اضطراب جزء لاینفک شرایط ناآشنا و تهدیدکننده بارداری است که باید از میزان آن کاسته شود. همچنان که بیان شد شادکامی و بهزیستی ذهنی به‌عنوان سازه‌های مثبتی هستند که از نیازهای زندگی برشمرده می‌شوند.

این دو سازه به انسان کمک می‌کنند تا عواطف منفی زندگی را پشت سر بگذارد و با تمرکز بر عواطف مثبت، زندگی خود را بهبود ببخشد. همچنین این دو سازه، توانایی‌های انسان را در حل و درک مسائل افزایش می‌دهند.

با توجه به این ویژگی‌ها، وجود این دو سازه در مادران باردار توانایی آن‌ها را در زندگی برای افزایش قدرت مقابله با ناسازگاری‌ها و ناملایمات و ورود به شرایط جدید بیشتر می‌کند و آن‌ها را مهیای چنین شرایطی می‌نمایند».

یافته‌های پژوهش مورد اشاره، در مجله «تصویر سلامت» وابسته به دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی تبریز منتشر شده است.

منبع: نصیری کناری، ف. و علیوندی وفا، م. 1396. پیش بینی اضطراب بارداری بر اساس بهزیستی ذهنی و شادکامی در زنان باردار شهر تبریز. نشریه تصویر سلامت، 8(1): 43-34.