زاهدی: نظام ارزیابی وزارت علوم باید بر پایه سرانه تولید علم بازنگری شود
رئیس انجمن فازی ایران با اشاره به فعالیت سه مجله Q1 انجمن، خواستار بازنگری نظام ارزیابی وزارت علوم و رتبه‌بندی دانشگاه‌ها بر پایه سرانه تولید علم شد.
به گزارش سینا پرس، یازدهمین کنگره سیستم‌های فازی و هوشمند، طی روزهای ۱۴ و ۱۵ آبان در دانشگاه آزاد اسلامی شیراز آغاز به کار کرد. این کنگره با تمرکز بر دو حوزه فازی و هوشمند، محورهای علمی متنوعی را پوشش می‌دهد.
رئیس انجمن فازی ایران در مراسم افتتاحیه این کنگره اظهار کرد: این رویداد با پوشش هم‌زمان دو حوزه سیستم‌های فازی و هوشمند، محورهای علمی متنوعی را در بر می‌گیرد.
محمدمهدی زاهدی افزود: در بخش سیستم‌های فازی، ۱۱۳ مقاله به دبیرخانه ارسال شده بود که پس از فرآیند داوری دقیق توسط متخصص‌ترین و برجسته‌ترین داوران کشور، ۸۵ مقاله مورد پذیرش قرار گرفت. از این میان، ۵۵ مقاله برای ارائه سخنرانی حضوری و ۳۰ مقاله برای ارائه در قالب پوستر انتخاب شده‌اند.
رئیس انجمن فازی ایران در ادامه سخنان خود، با اشاره به چالش‌های پیش روی انجمن‌های علمی، خواستار بازنگری جدی در شیوه ارزیابی آن‌ها توسط وزارت علوم شد.
وی ضمن قدردانی از توانمندی نیروهای این وزارت علوم تحقیقات و فناوری خاطرنشان کرد: نظام ارزیابی انجمن‌های علمی باید متناسب با جایگاه علمی، مرجعیت و دستاوردهای واقعی آن‌ها بازنگری شود. انجمنی که در سطح بین‌المللی جایگاه برجسته‌ای دارد، انتظار حمایت بیشتری را دارد.
زاهدی با تأکید بر اهمیت این موضوع، افزود: من از مسئولین این حوزه درخواست دارم به این موضوع توجه ویژه‌ای داشته باشند. وقتی یک انجمن علمی موفق می‌شود نشریاتی در سطح بین‌المللی (Q1) ایجاد کند، این دستاورد باید به‌درستی در نظام ارزیابی وزارت علوم دیده شود.
رئیس کمیته علمی یازدهمین کنگره سیستم‌های فازی ایران با اشاره به موفقیت‌های نشریات این انجمن گفت: ما در حال حاضر سه مجله در سطح Q1 داریم؛ یکی از آن‌ها که پیش از این تنها مجله ایرانی در این حوزه با این رتبه بود، اکنون با دو مجله دیگر همراه شده است. همچنین نشریه JHIM که در سال گذشته وارد پایگاه اسکوپوس شد، در رتبه Q3 قرار دارد و امسال در مسیر ارتقا به Q2 است.
وی با اشاره به فعالیت نشریه فارسی‌زبان انجمن که در پایگاه ISC نیز نمایه شده تصریح کرد: با وجود محدودیت‌های مالی و نبود پشتوانه‌های حمایتی جدی، موفق شده‌ایم سه نشریه علمی را توسعه دهیم. رد کردن بیش از ۹۰ درصد مقالات دریافتی به دلیل حجم بالای درخواست‌ها، نشان‌دهنده استقبال گسترده جامعه علمی از جایگاه این انجمن است.
زاهدی با هشدار نسبت به پیامدهای عدم حمایت از انجمن‌های علمی و نشریات معتبر گفت: اگر حمایت‌های لازم صورت نگیرد، با تضعیف وضعیت استنادات علمی و کاهش کیفیت و کمیت تولیدات علمی مواجه خواهیم شد که این مسئله می‌تواند خسارت‌های جبران‌ناپذیری برای کشور در عرصه علمی به همراه داشته باشد.همچنین معتقدم نظام ارزیابی دانشگاه‌ها نیز باید بر اساس سرانه تولید علم بازنگری شود.
وی در ادامه، با ورود به بحث ساختاری در حوزه آموزش عالی، بر ضرورت بازنگری در نظام رتبه‌بندی دانشگاه‌ها بر پایه «سرانه تولید علم» تأکید کرد و گفت: در حال حاضر دانشگاه‌هایی در کشور وجود دارند که سرانه تولید علمی آن‌ها نزدیک به سه مقاله به ازای هر عضو هیئت علمی است، اما در نظام رتبه‌بندی فعلی، جایگاه و نام شایسته‌ای دریافت نمی‌کنند. دلیل این مسئله آن است که در برخی ارزیابی‌ها، صرفاً تعداد کل مقالات و تولیدات علمی دانشگاه مبنای مقایسه قرار می‌گیرد که این رویکردی نادرست است.
رئیس انجمن فازی ایران با ارائه یک مثال مشخص برای روشن‌تر شدن موضوع تصریح کرد: می‌توان دانشگاهی با بیش از سه هزار عضو هیئت علمی را با دانشگاهی که تنها حدود ۲۰۰ عضو دارد، مقایسه کرد. طبیعتاً دانشگاه بزرگ‌تر به دلیل ظرفیت انسانی گسترده‌تر، امکان تولید مقالات بیشتری دارد؛ بنابراین، مقایسه تعداد مطلق مقالات این دو دانشگاه، بدون در نظر گرفتن تعداد اعضای هیئت علمی، معیار منصفانه‌ای برای ارزیابی عملکرد علمی آن‌ها نیست.
وی با انتقاد از این رویکرد افزود: اگر دانشگاهی با تعداد زیاد اعضای هیئت علمی، سرانه تولید علم پایین‌تری داشته باشد، در حالی که دانشگاهی کوچک‌تر با سرانه‌ای حدود ۲/۷ یا ۲/۸ مقاله به ازای هر عضو فعالیت می‌کند، نباید صرفاً به دلیل تعداد کمتر مقالات، دانشگاه دوم در رتبه‌بندی نادیده گرفته شود.
زاهدی در پایان با تأکید بر راهکار پیشنهادی خود گفت: به اعتقاد من، باید میان تعداد کل تولیدات علمی و سرانه تولید علم تفاوت قائل شد. توجه به این شاخص می‌تواند انگیزه دانشگاه‌های کوچک‌تر و اعضای هیئت علمی پرتلاش را افزایش دهد و زمینه ارزیابی عادلانه‌تر عملکرد علمی دانشگاه‌های کشور را فراهم کند. این موضوع بسیار حیاتی است و لازم است در نظام رتبه‌بندی و ارزیابی دانشگاه‌های کشور با جدیت بیشتری مورد توجه قرار گیرد.
کنگره فازی زمینه‌ساز توسعه همکاری‌های علمی و پژوهشی است
در ادامه مراسم افتتاحیه، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان فارس، نیز در سخنان خود با بیان این نکته که کنگره بین‌المللی سیستم‌های فازی زمینه‌ساز توسعه همکاری‌های علمی و پژوهشی است، خاطرنشان کرد: دانشگاه آزاد اسلامی استان فارس پیش از این نیز در دهه هشتاد، تجربه میزبانی و برگزاری این کنگره را داشته است؛ تجربه‌ای ارزشمند و موفق که خاطره‌ای ماندگار در ذهن و یاد دانشگاهیان دانشگاه آزاد اسلامی بر جای گذاشت.
محمدرضا قائدی با ابراز خرسندی از بازگشت این رویداد به استان فارس افزود: امروز بار دیگر افتخار میزبانی از استادان، اندیشمندان و فرهیختگان گرامی نصیب مجموعه دانشگاه آزاد اسلامی استان فارس شده است. امیدواریم یازدهمین کنگره بین‌المللی سیستم‌های فازی و هوشمند نیز به بهترین شکل ممکن برگزار شود و زمینه‌ساز تعاملات علمی، تبادل تجربیات و توسعه همکاری‌های پژوهشی میان استادان و پژوهشگران کشور و جامعه علمی بین‌المللی باشد.
به نقل از روابط عمومی دانشگاه آزاد اسلامی شیراز در روز جمعه پانزدهم آبان‌ماه، وی با آرزوی موفقیت برای تمامی شرکت‌کنندگان تصریح کرد: امیدوارم این کنگره برای همه مهمانان ارجمند، تجربه‌ای پربار و خاطره‌ای خوش و ماندگار باشد و در مدت حضورخود در شهر زیبای شیراز، اوقات خوشی را سپری کنند.
