آمادگی بنیاد علم برای تخصیص ۳۰ درصد منابع به پژوهش‌های علوم انسانی
معاون علمی رئیس‌جمهور توسعه زیرساخت‌های تخصصی و تقویت ارتباط دانشگاه‌ها با دستگاه‌های اجرایی را از الزامات گسترش فعالیت‌های نوآورانه و دانش‌بنیان در این حوزه دانست.
به گزارش سیناپرس، حسین افشین، معاون علمی رئیس‌جمهور، در مراسم امضای تفاهم‌نامه همکاری میان معاونت علمی و شورای تخصصی تحول و ارتقای علوم انسانی شورای عالی انقلاب فرهنگی، با اشاره به ضرورت پیوند ظرفیت‌های علمی و پژوهشی علوم انسانی با نیازهای کشور، بر توسعه سازوکارهای حمایت از پژوهش‌های مسئله‌محور تأکید کرد.
این مراسم با حضور حجت‌الاسلام عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، سعیدرضا عاملی، رئیس شورای تخصصی تحول و ارتقای علوم انسانی و جمعی از مسئولان و مدیران حوزه علم، فناوری و نوآوری برگزار شد.
افشین با اشاره به تجربه دو دهه فعالیت معاونت علمی در توسعه زیست‌بوم دانش‌بنیان کشور گفت: در این مدت زیرساخت‌هایی از جمله شتاب‌دهنده‌ها، مراکز نوآوری، صندوق‌های سرمایه‌گذاری خطرپذیر و صندوق‌های پژوهش و فناوری شکل گرفته است. اکنون در کنار توسعه کمی زیست‌بوم، باید به رشد شرکت‌های بزرگ و اثرگذار و تکمیل زنجیره‌های ارزش نیز توجه شود.
وی افزود: در معماری نوین حکمرانی علم، فناوری و نوآوری به دنبال آن هستیم که سقف زیست‌بوم فناوری و نوآوری کشور بلندتر شود و زمینه رشد و اثرگذاری بیشتر شرکت‌های فناور فراهم آید.
معاون علمی رئیس‌جمهور با اشاره به ظرفیت‌های دانشگاهی و فناورانه کشور، ضعف ارتباط زنجیره‌ای میان دانشگاه‌ها، شرکت‌ها، صنایع و دستگاه‌های اجرایی را یکی از چالش‌های موجود دانست و اظهار کرد: ممکن است یک شرکت در تولید قطعه‌ای تخصصی توانمند باشد، اما تکمیل زنجیره تولید و رساندن محصول به بازار، به همکاری مجموعه‌ای از بازیگران نیاز دارد.
افشین با بیان اینکه توسعه نوآوری در علوم انسانی اقتضائات متفاوتی نسبت به حوزه‌های فنی و مهندسی دارد، توضیح داد: در بخش فنی و مهندسی، توسعه فعالیت‌ها باید تا حد زیادی مبتنی بر تقاضای واقعی و نیاز بازار باشد تا منابع در مسیرهایی که متقاضی مشخصی ندارند، مصرف نشود؛ اما در علوم انسانی، پیش از پیروی از چنین الگویی، باید زیرساخت‌های لازم برای شکل‌گیری زیست‌بوم نوآوری و ایجاد تقاضای مؤثر فراهم شود.
وی با اشاره به ظرفیت حمایت‌های بنیاد ملی علم ایران گفت: آمادگی تخصیص تا ۳۰ درصد منابع بنیاد به پژوهش‌های علوم انسانی وجود دارد، مشروط بر اینکه تقاضای کافی و طرح‌های واجد شرایط در این حوزه ارائه شود.
رئیس بنیاد ملی نخبگان افزود: با وجود آنکه نرخ پذیرش طرح‌های علوم انسانی بالاتر است، تعداد درخواست‌های پژوهشی در این حوزه کمتر از سایر بخش‌هاست و باید برای تقویت ظرفیت تعریف و ارائه طرح‌های پژوهشی اقدام شود.
افشین اتصال مراکز نوآوری دانشگاهی به دستگاه‌های اجرایی را یکی از راهکارهای ایجاد تقاضا در علوم انسانی دانست و گفت: دانشگاه‌هایی مانند علامه طباطبائی می‌توانند از طریق مراکز نوآوری با نهادهایی همچون سازمان برنامه و بودجه، وزارت امور خارجه و سایر دستگاه‌های اجرایی ارتباط برقرار کنند تا مسائل واقعی کشور به موضوع پژوهش و ارائه راهکارهای کاربردی تبدیل شود.
وی با اشاره به نیاز دستگاه دیپلماسی به ابزارهای هوش مصنوعی در حوزه‌هایی مانند شناخت کشورها، منطقه‌شناسی و تحلیل روابط بین‌الملل اظهار کرد: علوم انسانی باید با مسائل و نیازهای اجرایی کشور پیوند بخورد. این ارتباط به‌صورت خودکار شکل نمی‌گیرد و نیازمند سازوکارهای مشخص و نقش‌آفرینی مراکز نوآوری دانشگاهی است.
معاون علمی رئیس‌جمهور همچنین توسعه زیرساخت‌های فیزیکی را به‌تنهایی برای شکل‌گیری زیست‌بوم نوآوری کافی ندانست و تأکید کرد: ایجاد پارک‌ها و فضاهای فیزیکی بدون حضور نیروی انسانی متخصص، شرکت‌های توانمند و تقاضای واقعی، به نتیجه مطلوب منجر نخواهد شد. حمایت‌ها باید به خروجی مشخص و نیاز واقعی متصل باشند.
افشین در ادامه با اشاره به ضرورت توسعه زیرساخت‌های تخصصی در حوزه علوم انسانی، هنر و صنایع خلاق، ایجاد مراکز نوآوری، صندوق‌های تخصصی پژوهش و فناوری و سازوکارهای تأمین مالی متناسب با ویژگی‌های این حوزه‌ها را از جمله اقدامات موردنیاز برشمرد.
وی افزود: باید زمینه ارتباط میان هنرمندان، پژوهشگران، دانشگاه‌ها و دستگاه‌های اجرایی فراهم شود تا امکان تبدیل ایده‌ها به محصول، خدمت و کسب‌وکار در حوزه علوم انسانی و صنایع خلاق گسترش یابد
