از گوشی هوشمند تا دستیار شخصی؛
آینده تلفنهای همراه چگونه خواهد بود؟
کمتر کسی تصور میکرد تلفنی که روزی فقط برای تماس گرفتن ساخته شده بود، به دوربین، رایانه، نقشه، بانک، تلویزیون، کتابخانه و در نهایت دستیار هوشمند ما تبدیل شود. علی رغم همه این پیشرفت ها یک سؤال مهمتر همچنان پیش روی ماست تلفن های همراه آینده چگونه خواهد بود و آیا همچنان صفحهای در جیب ما محسوب شده یا ممکن است کمکم خودگوشی از مرکز زندگی دیجیتال کنار برود؟
به گزارش سیناپرس، بسیاری از کاربران تلفن های همراه که طی مدت زمانی کمتر از ۱۵ سال شاهد حجم زیادی از تغییر و پیشرفت های شگفت انگیز در تلفن های همراه بودند از خود می پرسند این پیشرفت تا چه زمانی و به چه شکلی ادامه خواهد داشت؟ برای پاسخ به این پرسش باید تاکید کرد که آینده تلفن همراه فقط به معنای ساختن پردازندههای سریعتر، دوربینهای بهتر یا نمایشگرهای باکیفیتتر نیست. تغییر اصلی احتمالاً در نحوه تعامل انسان با دستگاه رخ خواهد داد.
امروز برای انجام هر کاری در تلفن همراه معمولاً باید یک برنامه را باز ، گزینهای را انتخاب کنیم و فرمان مشخصی بدهیم. اما نسل بعدی تلفنهای همراه به سمت دستگاههایی حرکت میکند که بتوانند هدف و زمینه درخواست کاربر را بهتر درک کرده و به جای اینکه برای پیدا کردن یک رستوران، نقشه را باز، جستوجو و نتایج را بخوانیم و سپس تصمیم بگیریم، یک عامل هوش مصنوعی میتواند بخش بزرگی از این فرایند را برای ما انجام دهد.
در حقیقت این تغییر هماکنون آغاز شده است. تلفنهای هوشمند به تدریج از وسیلهای برای اجرای برنامهها به بستری برای اجرای قابلیتهای هوش مصنوعی تبدیل میشوند و پردازش بخشی از این قابلیتها نیز از مراکز داده به خود دستگاه منتقل میشود. در نتیجه، گوشی آینده میتواند بسیاری از وظایف را با وابستگی کمتر به ابر و اینترنت انجام دهد.
از سوی دیگر، صنعت مخابرات در حال آماده شدن برای نسل ششم ارتباطات است. اتحادیه بینالمللی مخابرات (ITU) ، شش سناریوی اصلی برای اینترنت6G تعریف کرده که در میان آنها «هوش مصنوعی و ارتباطات»، «ارتباطات همهجا حاضر» و «حسگری و ارتباطات یکپارچه» قرار دارد. این یعنی شبکه آینده صرفاً برای انتقال سریعتر داده طراحی نمیشود، بلکه میتواند در تعامل با هوش مصنوعی و حسگرها نقش فعالتری داشته باشد.
کارشناسان در مورد آینده تلفن های همراه معتقدند در نخستین مرحله، محتملترین تحول آن است که گوشی همچنان وسیله اصلی باقی بماند، اما نحوه استفاده از آن تغییر کند. در این دوره، هوش مصنوعی بیش از گذشته در سیستمعامل تلفن ادغام خواهد شد و کاربر به جای آنکه برای هر کار یک برنامه جداگانه باز کند، میتواند هدف خود را بیان کند و هوش مصنوعی بخشهای مختلف کار را از خلاصهکردن پیامها و اسناد گرفته تا ترجمه همزمان، مدیریت تقویم، جستوجوی اطلاعات و انجام وظایف چندمرحلهای انجام دهد.
همزمان، گوشیهای تاشو و نمایشگرهای انعطافپذیر احتمالاً سهم بیشتری از بازار پیدا خواهند کرد. نمونههای جدید نشان میدهند که صنعت تلفن همراه همچنان به دنبال تغییر شکل فیزیکی گوشی است؛ اما تفاوت مهم این است که در کنار نوآوری سختافزاری، رقابت اصلی بر سر هوش مصنوعی نیز شدت گرفته است.
در همین بازه، ارتباط مستقیم تلفنهای معمولی با ماهواره نیز میتواند گسترش یابد. این فناوری در ابتدا بیشتر برای پیامرسانی اضطراری و مناطق فاقد پوشش شبکه کاربرد خواهد داشت، اما میتواند به تدریج به خدمات ارتباطی گستردهتر برسد. البته ارتباط ماهوارهای احتمالاً جایگزین دکلهای زمینی نمیشود، بلکه مکمل آنها خواهد بود.
در این راستا پیش بینی می شود در دهه آینده، احتمالاً مرز میان تلفن همراه، ساعت هوشمند، هدفون، عینک هوشمند و سایر ابزارهای پوشیدنی کمرنگتر خواهد شد.
در این سناریو، ممکن است تلفن همچنان در جیب کاربر باشد، اما تعامل اصلی با فناوری الزاماً از طریق نمایشگر آن انجام نشود. کاربر میتواند بخشی از اطلاعات را از طریق عینک دریافت کند، از هدفون برای گفتوگو با دستیار هوشمند استفاده کند و ساعت یا حسگرهای پوشیدنی اطلاعات مربوط به محیط یا وضعیت فعالیت بدن را در اختیار سیستم قرار دهند. در چنین شرایطی، گوشی بیش از آنکه «یک دستگاه مستقل» باشد، به مرکز هماهنگکننده یک شبکه شخصی از دستگاهها تبدیل میشود.
اگر فناوریهای واقعیت افزوده، هوش مصنوعی و پوشیدنیها به اندازه کافی پیشرفت کنند، حتی ممکن است بسیاری از کارهایی که امروز به صفحه گوشی وابستهاند، بدون نگاه کردن به نمایشگر انجام شوند؛ برای مثال ترجمه همزمان یک گفتوگو، دریافت مسیر در هنگام حرکت، شناسایی یک شیء یا دریافت اطلاعات درباره محیط اطراف به طور هوشمند و بدون نیاز به دستور مستقیم کاربر انجام شود.
در این مرحله، فناوری 6G نیز میتواند مفهوم تلفن همراه را از یک وسیله ارتباطی به بخشی از یک شبکه هوشمند و حسگرمحور تبدیل کند.
اما اگر بخواهیم واقع بینانه به آینده تلفن های همراه نگاه کنیم، یک سناریوی چهارم نیز وجود دارد: شکست این رؤیا. در واقع ممکن است کاربران در برابر دستگاههایی که دائماً محیط و رفتار آنها را تحلیل میکنند، مقاومت کنند. نگرانی درباره حریم خصوصی، امنیت سایبری، مصرف انرژی، قیمت بالا و وابستگی بیش از حد به هوش مصنوعی میتواند سرعت این تحول را کاهش دهد. از سوی دیگر، محدودیتهای فنی و اقتصادی نیز ممکن است باعث شود بسیاری از فناوریهای پیشبینیشده، سالها دیرتر از انتظار عمومی وارد زندگی روزمره شوند.
بنابراین، محتملترین تصویر از آینده تلفن های همراه، نه ناپدید شدن کامل، بلکه تغییر نقش آن است. گوشی احتمالاً همچنان وجود خواهد داشت، اما دیگر تنها یا حتی مهمترین رابط انسان با دنیای دیجیتال نخواهد بود.
در واقع، اگر روندهای فعلی ادامه پیدا کنند، تلفن همراه در ۱۰ سال آینده از یک صفحه هوشمند در جیب به مرکز یک شبکه شخصی از هوش مصنوعی، حسگرها، ارتباطات و ابزارهای پوشیدنی تبدیل خواهد شد.
گزارش: احسان محمدحسینی
