درمان آپنه خواب و خرو پف به کمک یک داروی جدید

پژوهشگران موفق شده اند با ساخت قرصی جدید به نام  ای‌دی۱۰۹ که هر شب مصرف شده و ترکیبی از دو دارو است و با تقویت عضلات گلو، احتمال بسته شدن راه هوایی را کاهش داده و از آپنه خواب و خرو پف پیشگیری کنند. این دارو در کارآزمایی شش‌ماهه تعداد وقفه‌های تنفسی را حدود ۴۴ درصد کم کرد و می‌تواند جایگزین مناسبی برای دستگاه سی‌پی‌ای‌پی در بیماران ناتوان از تحمل آن باشد.

به گزارش سیناپرس، آپنه انسدادی خواب اختلالی شایع است که صدها میلیون نفر را در سراسر جهان درگیر کرده و با توقف و شروع مکرر تنفس در طول شب همراه است. این بیماری نه‌تنها موجب خروپف بلند، نفس‌نفس زدن و خستگی شدید روزانه می‌شود، بلکه در بلندمدت فشار قابل‌توجهی بر بدن وارد کرده و خطر ابتلا به بیماری‌های تهدیدکننده حیات قلبی‌عروقی و متابولیک را به‌طور چشمگیری افزایش می‌دهد. علت اصلی این عارضه، مسدود شدن مسیر تنفس و راه هوایی در خواب به‌دلیل ضعف حمایت ماهیچه ها و عوامل عصبی‌عضلانی است که می‌تواند تحت تأثیر وزن بدن و سایر شرایط فردی تشدید شود.

در این میان تاکنون تنها درمان استاندارد از طریق دستگاه سی‌پی‌ای‌پی ارائه می شود که هرچند مؤثر است، اما به‌دلیل ناراحتی ناشی از پوشیدن ماسک، نزدیک به نیمی از بیماران تجویزشده یا استفاده از آن را متوقف می‌کنند یا اصلاً این درمان را آغاز نمی‌نمایند و این موضوع ارائه درمان مؤثر و پایدار را با چالش جدی مواجه ساخته است.

به تازگی اما پژوهشگران دارویی ارائه کرده اند که شرایط را به کلی تغییر داده و بیماران به کمک قرصی که هر شب مصرف شود، می‌توانند از مشکل آپنه خواب که با خروپف بلند همراه است نجات پیدا کرده و شرایط آن ها تسکین پیدا کند. بر اساس یافته‌های این مطالعه جدید، قرص فوق الذکر قادر است تعداد وقفه‌های تنفسی را تقریباً به نصف کاهش دهد.

به گفته محققان این تیم مطالعاتی، آپنه خواب و خرو پف که تعداد زیادی از افراد را تحت تأثیر قرار می‌دهد، زمانی رخ می‌دهد که تنفس در طول شب به‌طور مکرر متوقف و دوباره آغاز می‌شود. بیماران ممکن است با خروپف بلند، نفس‌نفس زدن یا خرخر کردن در خواب و همچنین خواب‌آلودگی یا خستگی بیش از حد در طول روز مواجه شوند. در بلندمدت، آپنه انسدادی خواب می‌تواند فشار شدیدی بر بدن وارد کند و خطر ابتلا به بیماری‌های تهدیدکننده حیات قلبی‌عروقی و متابولیک را به‌طور چشمگیری افزایش دهد.

درمان معمول این بیماری دستگاه سی‌پی‌ای‌پی (CPAP) است که با ایجاد فشار ملایم هوا از طریق ماسک، راه هوایی را باز نگه می‌دارد. هرچند این دستگاه می‌تواند علائم را کاهش دهد، اما پوشیدن آن ناخوشایند است؛ به‌طوری که نزدیک به نیمی از افرادی که این درمان برایشان تجویز می‌شود، یا استفاده از آن را متوقف می‌کنند یا اصلاً شروع نمی‌کنند.

خوشبختانه پژوهشگران مرکز پزشکی دانشگاه پیتسبورگ (University of Pittsburgh Medical Centre) اعلام کرده‌اند که یک قرص روزانه به‌زودی می‌تواند جایگزین دستگاه سی‌پی‌ای‌پی شود. داروی جدید با نام ای‌دی۱۰۹ (AD109) ترکیبی از دو داروی موجود، یعنی آروکسی‌بوتینین (aroxybutynin) و اتموکستین (atomoxetine)، است که از عضلات گلو حمایت می‌کند و احتمال بسته شدن راه هوایی در هنگام خواب را کاهش می‌دهد.

یک کارآزمایی شش‌ماهه در بیش از شصت مرکز در ایالات متحده و کانادا، اثر این دارو را بر ۶۴۶ بزرگسال مبتلا به آپنه خواب خفیف تا شدید که از استفاده از دستگاه سی‌پی‌ای‌پی امتناع کرده یا آن را تحمل نمی‌کردند، بررسی کرد. در بیمارانی که دارو دریافت کردند، تعداد وقفه‌های تنفسی در هر ساعت حدود ۴۴ درصد کاهش یافت و سایر مشکلات شبانه نیز بهبود پیدا کرد. پژوهشگران دریافتند که این مزایا در میان بیماران با سطوح مختلف بیماری و انواع گوناگون ساختار بدنی مشاهده شده است.

دکتر پاتریک جان استرولو (Patrick John Strollo)، نویسنده اصلی این مطالعه، اظهار داشت: «در بسیاری از بیماری‌های مزمن دیگر مانند بیماری‌های قلبی‌عروقی، آسم یا دیابت نوع ۲، تصورناپذیر است که اکثر بیماران تشخیص‌داده‌شده بدون درمان یا با درمان ناکافی باقی بمانند. با این حال، این وضعیت همچنان واقعیت آپنه انسدادی خواب است. یک قرص خوراکی که عوامل عصبی‌عضلانی زمینه‌ساز فروریختن راه هوایی در خواب را هدف قرار دهد، می‌تواند به پر کردن این شکاف کمک کند.»

ترجمه: میتراسادات میرفیضی