جلوگیری از یک عفونت مرگبار با مسواک زدن
پژوهش جدیدی نشان میدهد: یک اقدام بسیار ساده و روزمره مانند مسواک زدن میتواند نقش مهمی در کاهش یکی از خطرناکترین عفونتهای بیمارستانی داشته باشد.
به گزارش سیناپرس، براساس مطالعهای که در نشریه علمی The Lancet Infectious Diseases منتشر شده است، بهبود بهداشت دهان و دندان در بیماران بستری میتواند خطر ابتلا به نوعی ذاتالریه بیمارستانی را تا ۶۰ درصد کاهش دهد. این نوع عفونت که «ذاتالریه اکتسابی بیمارستانی بدون استفاده از ونتیلاتور» نام دارد، یکی از شایعترین و در عین حال مرگبارترین عفونتهایی است که بیماران در زمان بستری در بیمارستان به آن مبتلا میشوند.
یک عفونت پنهان اما خطرناک
در این نوع از ذاتالریه، باکتریهای موجود در دهان یا گلو وارد ریهها شده و باعث عفونت میشوند. این بیماری معمولاً در بیمارانی رخ میدهد که به دستگاه تنفس مصنوعی متصل نیستند و اغلب در بخشهای غیر ICU بستری هستند.
بر اساس دادههای ارائهشده، بیماران مبتلا ممکن است بین ۱۰ تا ۴۸ روز بیشتر در بیمارستان بمانند و احتمال مرگ آنها در طول دوره بستری تا ۸ برابر افزایش یابد. تنها در بیمارستانهای استرالیا سالانه حدود ۵۰ هزار مورد از این نوع عفونت ثبت میشود که نزدیک به ۱۹۰۰ مورد آن به مرگ منجر میشود.
در این پژوهش که روی ۸۸۷۰ بیمار در سه بیمارستان استرالیا انجام شد، محققان بررسی کردند که آیا بهبود مراقبتهای دهان و دندان میتواند از بروز این عفونت جلوگیری کند یا خیر.
مداخله انجامشده بسیار ساده بود: به بیماران هنگام پذیرش، مسواک و خمیردندان داده شد، آموزشهایی درباره اهمیت مسواک زدن به بیماران و کارکنان ارائه شد، به بیماران نیازمند کمک در مسواک زدن یاری داده شد و همچنین عملکرد بخشها در زمینه مراقبت دهان و دندان پایش و بازخورد داده شد.
در برخی مسواکها نیز پیام یادآوری «با مسواک، از ذاتالریه جلوگیری کنید» درج شده بود.این مداخله بهصورت تدریجی و در قالب یک کارآزمایی تصادفی خوشهای در طول ۱۲ ماه اجرا شد.
یافتهها نشان دادند: میزان رعایت بهداشت دهان و دندان در بیماران از ۱۶ درصد به ۶۲ درصد افزایش یافت. همزمان، میزان ابتلا به ذاتالریه بیمارستانی نیز بهطور قابل توجهی کاهش پیدا کرد؛ بهطوری که از حدود ۸ مورد در ماه در یک بخش ۳۰ تختخوابی به کمتر از ۴ مورد رسید.
این نتایج، بزرگترین مطالعه انجامشده در این حوزه محسوب میشود و نخستین پژوهشی است که در چند بیمارستان بهطور همزمان انجام شده است.
چرا مسواک زدن مؤثر است؟
دهان انسان محل زندگی میلیاردها باکتری است. زمانی که فرد بیمار، بیحرکت یا تحت داروهای خاص قرار میگیرد، بهداشت دهان معمولاً کاهش مییابد و باکتریها روی دندانها، لثه و زبان تجمع میکنند.
اگر این باکتریها حتی در مقادیر کم وارد ریه شوند، میتوانند باعث عفونت ریوی شوند. مسواک زدن روزانه با کاهش این تجمع باکتریایی، نقش مهمی در پیشگیری از بیماری دارد.
پژوهشگران تأکید میکنند : بیماران نیز میتوانند در کاهش خطر ابتلا نقش داشته باشند. همراه داشتن مسواک، درخواست کمک از کارکنان در صورت ناتوانی و یادآوری انجام مراقبتهای دهان و دندان از جمله اقداماتی است که میتواند خطر ابتلا به این عفونت را کاهش دهد.
این مطالعه نشان میدهد که ذاتالریه بیمارستانی، برخلاف تصور رایج، همیشه یک عارضه اجتنابناپذیر نیست و با اقدامات سادهای مانند بهبود بهداشت دهان و دندان میتوان به شکل قابل توجهی از بروز آن جلوگیری کرد.
پژوهشگران همچنین تأکید میکنند که لازم است این نوع عفونتها مانند سایر آسیبهای قابل پیشگیری در بیمارستانها بهطور منظم پایش و گزارش شوند.
مترجم:مهگل غفاری
