این مکملهای گیاهی به بهبود کبد چرب و کاهش قند خون کمک میکنند
نتایج یک مطالعه بینالمللی گسترده نشان میدهد :برخی مکملهای گیاهی از جمله زردچوبه، چای سبز، خار مریم، برگ کنگر فرنگی، بذر کتان و فرآوردههای حاوی سیر میتوانند به بهبود برخی شاخصهای متابولیک در مبتلایان به بیماری کبد چرب مرتبط با اختلالات متابولیک (MASLD) کمک کنند؛ هرچند پژوهشگران تأکید میکنند این فرآوردهها جایگزین درمانهای استاندارد نیستند.
به گزارش سیناپرس، بیماری کبد چرب مرتبط با اختلالات متابولیک (MASLD) شایعترین بیماری مزمن کبدی در جهان به شمار میرود و ارتباط نزدیکی با چاقی، دیابت نوع ۲، مقاومت به انسولین، افزایش چربی خون و بیماریهای قلبیعروقی دارد. به همین دلیل، یافتن روشهایی برای بهبود این عوامل خطر، از مهمترین اهداف پژوهشهای پزشکی است.
در همین راستا، پژوهشگران با انجام یک مرور نظاممند و فراتحلیل شبکهای، نتایج ۱۲۳ کارآزمایی بالینی تصادفیسازیشده شامل ۸ هزار و ۵۹۵ بیمار مبتلا به MASLD را بررسی کردند. این مطالعه، یکی از جامعترین ارزیابیهای انجامشده درباره اثربخشی مکملهای گیاهی بر شاخصهای متابولیک این بیماران محسوب میشود.
بررسیها نشان داد برخی فرآوردههای گیاهی بر بخشهای مختلف متابولیسم بدن اثرات مثبتی دارند، اما هیچ مکملی نتوانست همه شاخصها را بهبود دهد. به عبارت دیگر، هر گیاه تنها در برخی زمینهها عملکرد مطلوبی از خود نشان داد.
بر اساس نتایج، جینسینگ قرمز کرهای، نارینجنین و برگ کنگر فرنگی بیشترین تأثیر را در کاهش تریگلیسرید خون داشتند. همچنین چای سبز، فرآوردههای حاوی سیر و ترکیب هسپریدین با بذر کتان در کاهش قند خون ناشتا مؤثرتر از سایر مکملها بودند.
در زمینه مقاومت به انسولین نیز سماق بهترین نتایج را به ثبت رساند و پس از آن چای سبز و ترکیب بربرین، توکوترینولها و قهوه سبز قرار گرفتند.
یافتههای این مطالعه همچنین نشان داد برگ کنگر فرنگی و کورکومین (ماده مؤثر زردچوبه) بیشترین تأثیر را در کاهش کلسترول تام و کلسترول بد (LDL) داشتند. از سوی دیگر، چای سبز و هل سبز موجب افزایش خفیف کلسترول خوب (HDL) شدند و کاسنی و چای سبز نیز بیشترین کاهش را در شاخص توده بدنی (BMI) ایجاد کردند.
با این حال، پژوهشگران دریافتند: هیچیک از مکملهای گیاهی نتوانستهاند بهطور معنادار سطح هموگلوبین A1c، شاخص کنترل بلندمدت قند خون، را کاهش دهند.
نویسندگان مقاله تأکید کردهاند: نتایج این پژوهش نشان نمیدهد مکملهای گیاهی درمان قطعی کبد چرب هستند. به گفته آنان، اثر این فرآوردهها «اختصاصی» است؛ به این معنا که هر مکمل ممکن است تنها بر یک یا چند شاخص متابولیک مانند چربی خون، قند خون یا مقاومت به انسولین اثر بگذارد و نباید انتظار داشت همه مشکلات ناشی از بیماری را برطرف کند.
متخصصان همچنین هشدار میدهند: مصرف خودسرانه مکملهای گیاهی میتواند با برخی داروها تداخل ایجاد کند یا برای بعضی بیماران مناسب نباشد. از این رو، استفاده از این فرآوردهها باید زیر نظر پزشک و در کنار درمانهای اصلی مانند اصلاح رژیم غذایی، کاهش وزن، افزایش فعالیت بدنی و کنترل بیماریهای زمینهای انجام شود.
به باور پژوهشگران، این یافتهها میتواند زمینه را برای انجام مطالعات دقیقتر درباره نقش مکملهای گیاهی در درمان کمکی بیماران مبتلا به کبد چرب فراهم کند و به پزشکان در انتخاب راهکارهای مکمل مبتنی بر شواهد علمی کمک کند.
مترجم:مهگل غفاری
