پژوهشگران چینی در مطالعهای آزمایشگاهی دریافتند :یک فرمول دارویی برگرفته از طب سنتی این کشور میتواند رشد سلولهای سرطان مری مقاوم به داروی شیمیدرمانی سیسپلاتین را مهار کند. این ترکیب همچنین در آزمایشهای حیوانی با کاهش رشد تومور همراه بوده است.
به گزارش سیناپرس، مقاومت دارویی یکی از چالشهای مهم در درمان سرطان است؛ مشکلی که باعث میشود سلولهای سرطانی بهتدریج در برابر داروهای شیمیدرمانی مقاوم شوند و پاسخ بیماران به درمان کاهش یابد.
اکنون پژوهشگران دانشگاه شائوشینگ چین در مطالعهای جدید، اثر یک ترکیب دارویی سنتی به نام «هوا یو وان» (Huayu Wan) را بر سلولهای سرطان سنگفرشی مری بررسی کردهاند. این نوع سرطان، شایعترین شکل سرطان مری در جهان محسوب میشود و در برخی کشورهای آسیایی شیوع بیشتری دارد.
هوا یو وان ترکیبی متشکل از ۱۵ ماده با منشأ طبیعی است که از دو فرمول دارویی سنتی چینی به دست آمده است. این ترکیب در گذشته برای درمان تودههای شکمی و برخی عوارض تومورمانند استفاده میشد و امروزه نیز در برخی مراکز درمانی چین برای کمک به درمان تومورها به کار میرود.
ترکیب سنتی چگونه سلولهای سرطانی را مهار میکند؟
محققان در این پژوهش، سلولهای سرطانی انسانی و موشی مقاوم به سیسپلاتین را در محیط آزمایشگاه پرورش دادند و آنها را در معرض دوزهای مختلف هوا یو وان قرار دادند.
نتایج نشان داد این ترکیب توانست فعالیت و رشد سلولهای سرطانی را سرکوب کند. همچنین، با افزایش مقدار دارو یا طول مدت مواجهه سلولها با آن، اثر ضدتوموری بیشتری مشاهده شد.
بررسی سازوکار این اثر نشان داد که هوا یو وان احتمالاً از طریق فرایندی به نام «فروپتوز» (Ferroptosis) موجب مرگ سلولهای سرطانی میشود. فروپتوز نوعی مرگ برنامهریزیشده سلولی است که در آن آهن با افزایش آسیب اکسیداتیو به غشای سلول، زمینه تخریب آن را فراهم میکند.
به نظر میرسد این ترکیب با تضعیف سیستم دفاع آنتیاکسیدانی سلولهای سرطانی و کاهش توانایی آنها برای مقابله با آسیبهای اکسیداتیو، این فرایند را فعال میکند. همچنین آزادسازی ذخایر آهن درون سلول، به تشدید آسیب و مرگ سلولی کمک میکند.
پژوهشگران در مرحله دیگری از مطالعه، موشهایی را که سلولهای سرطانی مقاوم به سیسپلاتین به بدنشان پیوند زده شده بود، با این ترکیب درمان کردند. نتایج نشان داد رشد تومورها و وزن آنها در موشهای دریافتکننده هوا یو وان، در مقایسه با گروه درماننشده کاهش یافت.
همچنین در تومورهای این گروه، تعداد بیشتری از سلولهای ایمنی موسوم به لنفوسیتهای T از نوع CD8+ مشاهده شد؛ سلولهایی که در شناسایی و نابودی سلولهای سرطانی نقش دارند.
نکته قابل توجه دیگر اینکه ترکیب هوا یو وان با نوعی ایمنیدرمانی به نام مهارکننده PD-۱، اثر بیشتری در کاهش رشد و وزن تومورها نسبت به استفاده جداگانه از هر یک از این روشها نشان داد.
فاصله نتایج آزمایشگاهی تا درمان بیماران
با وجود این یافتهها، پژوهشگران تأکید میکنند که نتایج فعلی تنها در محیط کشت سلولی و مدلهای حیوانی به دست آمده است و هنوز نمیتوان درباره اثربخشی یا ایمنی این ترکیب در بیماران مبتلا به سرطان اظهار نظر قطعی کرد.
بررسی عوارض احتمالی، تعیین دوز مناسب و انجام مطالعات بالینی انسانی از مراحل ضروری پیش از هرگونه استفاده درمانی است.
نتایج این پژوهش در مجله Frontiers in Immunology منتشر شده است و میتواند زمینه بررسی بیشتر ترکیبات طبیعی برای مقابله با مقاومت سلولهای سرطانی در برابر شیمیدرمانی را فراهم کند.

