پژوهشی تازه نشان می‌دهد: مصرف گروهی از داروهای تزریقی جدید برای پیشگیری از میگرن، با افزایش حدود ۴۰ درصدی خطر سقط خودبه‌خودی در ۲۰ هفته نخست بارداری ارتباط دارد؛ بااین‌حال، هنوز مشخص نیست این داروها عامل مستقیم افزایش خطر هستند یا عوامل دیگری، از جمله شدت میگرن، در این ارتباط نقش دارند.
به گزارش سیناپرس، برای زنانی که با حملات شدید میگرن زندگی می‌کنند، انتخاب داروی مناسب همیشه ساده نیست؛ به‌ویژه زمانی که قصد بارداری دارند یا متوجه بارداری خود می‌شوند. برخی داروهای رایج برای همه بیماران مؤثر نیستند و داروهای جدیدتر نیز پرسش‌هایی درباره ایمنی مصرف در دوران بارداری ایجاد کرده‌اند.
اکنون مطالعه‌ای منتشرشده در نشریه JAMA Neurology به یکی از همین پرسش‌ها پرداخته است: آیا داروهای تزریقی جدیدی که برای پیشگیری از حملات میگرن استفاده می‌شوند، ممکن است با افزایش خطر سقط جنین ارتباط داشته باشند؟
پژوهشگران با بررسی سوابق ۷۵۷۹ بارداری دریافتند که قرار گرفتن در معرض گروهی از داروهای موسوم به آنتی‌بادی‌های مونوکلونال ضد CGRP با افزایش حدود ۴۰ درصدی خطر سقط خودبه‌خودی در ۲۰ هفته نخست بارداری همراه بوده است. این یافته نگران‌کننده است، اما به‌معنای اثبات اثر مستقیم دارو بر سقط جنین نیست.
داروهایی که فقط بر سردرد اثر نمی‌گذارند
این داروها که از سال ۲۰۱۸ برای درمان میگرن تأیید شده‌اند، با مهار پپتید مرتبط با ژن کلسی‌تونین یا CGRP عمل می‌کنند؛ مولکولی که در بروز حملات میگرن نقش دارد. این گروه دارویی برای برخی بیمارانی به کار می‌رود که درمان‌های رایج‌تر، مانند تریپتان‌ها، برای کنترل میگرن آن‌ها کافی نیست.از جمله داروهای بررسی‌شده در این پژوهش می‌توان به ارنومب، فرمانزومب، گالکانزومب و اپتینزومب اشاره کرد. این داروها معمولاً عوارض جانبی و تداخلات دارویی کمتری نسبت به برخی درمان‌های دیگر میگرن دارند، اما اطلاعات درباره ایمنی آن‌ها در دوران بارداری همچنان محدود است.
دلیل اهمیت این موضوع آن است که CGRP فقط در حملات میگرن نقش ندارد؛ این مولکول در تنظیم جریان خون، لانه‌گزینی جنین و رشد جفت نیز مشارکت دارد. بنابراین، مهار آن در دوران بارداری پرسش‌هایی درباره تأثیر احتمالی بر روند رشد بارداری ایجاد می‌کند.این مطالعه به سرپرستی آنیک برار، همه‌گیرشناس مرکز بیمارستانی دانشگاهی سنت‌ژوستین کانادا، انجام شد. پژوهشگران اطلاعات بیمه درمانی مربوط به سال‌های ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۱ را بررسی کردند و سوابق ۷۵۷۹ بارداری را در ۲۰ هفته نخست بارداری تحلیل کردند.
افراد مورد بررسی سابقه تشخیص میگرن داشتند یا در شش ماه پیش از آخرین قاعدگی برای آن‌ها داروهای تریپتان یا ارگوت تجویز شده بود. بخشی از این افراد نیز در دوران بارداری یا شش ماه پیش از آن، داروهای ضد CGRP یا پروپرانولول دریافت کرده بودند.
نتایج نشان داد در دوره‌هایی که مادران در معرض داروهای ضد CGRP قرار داشتند، خطر سقط خودبه‌خودی در مقایسه با دوره‌های بدون مواجهه با این داروها حدود ۴۰ درصد بیشتر بود. در مقابل، مصرف پروپرانولول با افزایش مشابهی در خطر سقط ارتباط نداشت.
بااین‌حال، این عدد به معنای آن نیست که ۴۰ درصد از بارداری‌های مصرف‌کنندگان این داروها به سقط منجر می‌شود. منظور، افزایش نسبی خطر گزارش‌شده در مقایسه میان دوره‌های مواجهه و عدم مواجهه است؛ نه افزایش ۴۰ واحد درصدی در احتمال سقط.
آیا داروها عامل مستقیم سقط هستند؟
پاسخ هنوز روشن نیست. پژوهش حاضر از نوع مشاهده‌ای است؛ یعنی محققان سوابق سلامت را بررسی کرده‌اند و مصرف دارو را به‌صورت آزمایشی کنترل نکرده‌اند. بنابراین، یافته‌ها وجود ارتباط آماری را نشان می‌دهند، اما علت و معلول را اثبات نمی‌کنند.یکی از محدودیت‌های مهم این است که داروهای ضد CGRP معمولاً برای بیمارانی تجویز می‌شوند که میگرن شدیدتر یا مقاوم‌تری دارند. در نتیجه، نمی‌توان احتمال نقش شدت بیماری یا عوامل مرتبط دیگر را به‌طور کامل کنار گذاشت.
از سوی دیگر، اطلاعات بیمه‌ای مورد استفاده پژوهشگران به جمعیت دارای بیمه تجاری در آمریکا مربوط بود. این سوابق اطلاعات دقیقی درباره شدت میگرن، مصرف واقعی داروهای تجویزشده یا برنامه‌ریزی‌شده بودن بارداری در اختیار محققان قرار نمی‌دادند. به همین دلیل، نتایج را نمی‌توان بدون بررسی‌های بیشتر به همه زنان یا جمعیت‌های کشورهای دیگر تعمیم داد.
زنان باردار یا متقاضی بارداری چه باید بدانند؟
پژوهشگران تأکید می‌کنند که با افزایش استفاده از داروهای ضد CGRP برای پیشگیری از میگرن در سنین باروری، بررسی ایمنی این داروها در دوران بارداری ضروری‌تر شده است. مطالعات آینده باید علاوه بر سقط خودبه‌خودی، پیامدهای دیگر بارداری، وضعیت جنین و سلامت بلندمدت فرزندان را نیز بررسی کنند.
برای زنانی که این داروها را مصرف می‌کنند و قصد بارداری دارند، مهم است که درباره مزایا، خطرات احتمالی و گزینه‌های درمانی با پزشک خود گفت‌وگو کنند. قطع یا تغییر خودسرانه دارو بر اساس نتایج یک مطالعه مشاهده‌ای توصیه نمی‌شود.
این پژوهش بیش از آنکه پاسخ نهایی درباره خطر این داروها ارائه دهد، یک خلأ مهم در دانش پزشکی را برجسته می‌کند: دارویی که برای کنترل یک بیماری عصبی مؤثر است، باید از نظر ایمنی در دوران بارداری نیز با دقت بررسی شود.نتایج این مطالعه در نشریه علمی JAMA Neurology منتشر شده است.
مترجم:مهگل غفاری