دبی برای چهارمین سال پیاپی در جذب پروژههای جدید سرمایهگذاری مستقیم خارجی در حوزه صنایع فرهنگی و خلاق، در صدر رتبهبندی جهانی قرار گرفت؛ جایگاهی که نشان میدهد اقتصاد خلاق در این شهر به یکی از مسیرهای جدی جذب سرمایه، ایجاد اشتغال و توسعه کسبوکارهای نوآورانه تبدیل شده است.
وقتی صحبت از سرمایهگذاری خارجی به میان میآید، معمولاً حوزههایی مانند انرژی، فناوری یا صنایع تولیدی در مرکز توجه قرار میگیرند؛ اما آمارهای جدید نشان میدهد صنایع فرهنگی و خلاق نیز به یکی از میدانهای مهم رقابت شهرهای جهان برای جذب سرمایه تبدیل شدهاند.
بر اساس دادههای fDi Markets متعلق به گروه فایننشال تایمز، دبی در سال ۲۰۲۵ توانسته است ۷۵۴ پروژه جدید سرمایهگذاری مستقیم خارجی از نوع Greenfield در صنایع فرهنگی و خلاق جذب کند و در میان ۲۳۳ شهر جهان رتبه نخست را به دست آورد.
این چهارمین سال متوالی است که دبی در این رتبهبندی جایگاه نخست را حفظ میکند. پس از دبی، شهرهایی مانند لندن، سنگاپور، ریاض و بنگلور در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند.
۷۵۴ پروژه؛ ۳.۷۵۶ میلیارد دلار سرمایه و بیش از ۱۹ هزار شغل
اهمیت این رتبه تنها به تعداد پروژهها محدود نمیشود. ۷۵۴ پروژه جذبشده در سال ۲۰۲۵، در مجموع ۳.۷۵۶ میلیارد دلار سرمایهگذاری مستقیم خارجی به همراه داشته و زمینه ایجاد ۱۹ هزار و ۳۰۴ شغل جدید را فراهم کرده است.
دبی از نظر میزان ورود سرمایه مستقیم خارجی به صنایع فرهنگی و خلاق نیز عملکرد قابل توجهی داشته و در رتبهبندی جهانی این شاخص، رتبه دوم را به خود اختصاص داده است.
اما این سرمایهگذاریها صرفاً به حوزههای سنتی فرهنگ محدود نبودهاند. دامنه پروژهها طیف گستردهای از فعالیتها را دربر گرفته است؛ از تبلیغات و روابط عمومی گرفته تا برنامهنویسی تخصصی، پردازش داده و خدمات دیجیتال، سینما، رسانه، بازیهای ویدئویی، فناوریهای خلاق مبتنی بر هوش مصنوعی، طراحی و معماری و سرگرمی.
همین تنوع، تصویری روشنتر از مفهوم اقتصاد خلاق ارائه میدهد؛ اقتصادی که در آن ایده، خلاقیت، فناوری و محتوا میتوانند به پروژههای سرمایهپذیر و فرصتهای شغلی تبدیل شوند.
استراتژی دبی برای اقتصاد خلاق
دبی قصد دارد این مسیر را ادامه دهد. این شهر در قالب استراتژی فرهنگی دبی ۲۰۳۳ اهداف بلندپروازانهای را برای توسعه بخش فرهنگی و خلاق دنبال میکند.
بر اساس این استراتژی، دبی به دنبال جذب بیش از ۶ هزار فعال و نیروی خلاق بینالمللی، افزایش بیش از ۲۰۰ درصدی گستره داراییهای فرهنگی و رساندن سهم صنایع فرهنگی و خلاق از تولید ناخالص داخلی به ۵.۴ درصد است.
شیخه لطیفه بنت محمد بن راشد آل مکتوم، رئیس اداره فرهنگ و هنر دبی، با اشاره به این روند گفته است که دبی تلاش کرده است الگویی ایجاد کند که در آن خلاقیت به اقتصاد، استعدادها به پروژه و ایدهها به فرصتهای سرمایهگذاری و دستاوردهای پایدار توسعه تبدیل شوند.
او همچنین انعطافپذیری قوانین و مقررات، زیرساختهای پیشرفته و محیط کسبوکاری حامی نوآوری را از عوامل تقویت اعتماد سرمایهگذاران به توانایی دبی در ایجاد یک نظام اقتصادی و فرهنگی پویا عنوان کرده است.
تجربه دبی چه پیامی برای اقتصاد خلاق دارد؟
آنچه در تجربه دبی قابل توجه است، صرفاً کسب رتبه نخست یک شهر نیست؛ بلکه تبدیل صنایع فرهنگی و خلاق به بخشی از سیاست جذب سرمایه و توسعه اقتصادی است.
در این مدل، تبلیغات، بازی، رسانه، طراحی، معماری، سرگرمی و فناوریهای خلاق در کنار یکدیگر قرار میگیرند و بهعنوان حوزههایی دارای ظرفیت سرمایهگذاری و اشتغال دیده میشوند.
آمار سال ۲۰۲۵ دبی نیز نشان میدهد :رقابت جهانی بر سر اقتصاد خلاق دیگر صرفاً رقابتی فرهنگی نیست؛ شهرها در تلاشاند با ایجاد زیرساخت مناسب، محیط کسبوکار، قوانین انعطافپذیر و حمایت از نوآوری، استعداد و سرمایه را به سمت صنایع خلاق خود جذب کنند.
تجربه دبی از این منظر، نمونهای قابل توجه از پیوند میان فرهنگ، خلاقیت، فناوری و سرمایهگذاری در اقتصاد شهری و جهانی به شمار میرود.