نتایج پیمایش ملی سلامت خانواده در هند که وضعیت سلامت و شاخصهای اجتماعی هند را در سالهای ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۴ ارزیابی کرده است، از پیشرفت قابل توجه این کشور در طیف وسیعی از شاخصهای سلامت عمومی، خدمات درمانی، تغذیه، رفاه اجتماعی و توانمندسازی زنان حکایت دارد.
به گزارش سیناپرس، پیمایش ملی سلامت خانواده در هند (NFHS-۶) که با همکاری مؤسسه بینالمللی علوم جمعیتی هند (IIPS) و با پوشش حدود ۶۷۹ هزار خانوار در ۷۱۵ منطقه کشور انجام شده، یکی از جامعترین مطالعات ملی هند در حوزه سلامت و توسعه اجتماعی به شمار میرود.بر اساس یافتههای این گزارش، دسترسی مردم هند به خدمات پایه طی دو دهه گذشته به شکل محسوسی افزایش یافته است. پوشش برق اکنون به ۹۸.۳ درصد جمعیت کشور رسیده و این شاخص در مناطق روستایی نیز به ۹۷.۸ درصد افزایش یافته است. همچنین، ۹۶.۵ درصد خانوارها به منابع بهبودیافته آب آشامیدنی دسترسی دارند.
از سوی دیگر، پوشش بیمه سلامت با رشد قابل توجهی به بیش از ۶۰ درصد رسیده که بیانگر گسترش حمایتهای درمانی و افزایش دسترسی شهروندان به خدمات سلامت است.
در بخش سلامت مادران و کودکان نیز روندهای مثبتی مشاهده میشود. بیش از ۹۵ درصد زنان باردار حداقل یک نوبت مراقبت دوران بارداری دریافت کردهاند و حدود ۶۵ درصد نیز چهار نوبت یا بیشتر تحت مراقبت قرار گرفتهاند. همچنین، ۹۰.۶ درصد زایمانها در مراکز درمانی انجام شده و بیش از ۹۱ درصد زایمانها با حضور کارکنان متخصص سلامت صورت گرفته است.
میزان مراقبتهای پس از زایمان نیز نسبت به دورههای پیشین افزایش یافته و بیش از ۸۲ درصد مادران طی دو روز نخست پس از زایمان خدمات مراقبتی دریافت کردهاند.در حوزه سلامت کودکان، پوشش کامل واکسیناسیون به ۸۷.۱ درصد رسیده و بیش از ۹۵ درصد کودکان واکسنهای خود را از مراکز بهداشت دولتی دریافت کردهاند. گزارش همچنین از افزایش پوشش واکسنهایی مانند هپاتیت B و دوز دوم واکسن سرخک خبر میدهد و این روند را نتیجه توسعه برنامههای ملی ایمنسازی، گسترش زیرساختهای بهداشتی و استفاده از سامانههای دیجیتال برای پایش واکسیناسیون عنوان میکند.
یافتههای این پیمایش نشان میدهد که هند در زمینه تحولات جمعیتی نیز به مرحلهای باثبات رسیده است. نرخ باروری کل در سطح جانشینی جمعیت (۲ فرزند به ازای هر زن) تثبیت شده و میزان ازدواج دختران پیش از ۱۸ سالگی از ۴۷.۴ درصد در سالهای ۲۰۰۵-۲۰۰۶ به ۲۰.۱ درصد در سالهای ۲۰۲۳-۲۰۲۴ کاهش یافته است. در بخش توانمندسازی زنان نیز شاخصها روندی صعودی داشتهاند. بر اساس این گزارش، ۸۹ درصد زنان در تصمیمگیریهای خانوادگی مشارکت دارند و همین میزان نیز دارای حساب بانکی فعال هستند.
مالکیت و استفاده شخصی از تلفن همراه به بیش از ۶۳ درصد رسیده و میزان استفاده زنان از اینترنت نسبت به پیمایش قبلی تقریباً دو برابر شده و به ۶۴.۳ درصد افزایش یافته است. علاوه بر این، استفاده از محصولات بهداشتی در دوران قاعدگی نیز به حدود ۸۰ درصد رسیده که نشاندهنده بهبود دسترسی به خدمات و محصولات بهداشتی برای زنان است.گزارش همچنین از بهبود برخی شاخصهای تغذیه کودکان خبر میدهد؛ بهگونهای که میزان کوتاهقدی ناشی از سوءتغذیه و لاغری شدید کودکان نسبت به پیمایشهای گذشته کاهش یافته است.
با این حال، در کنار این پیشرفتها، افزایش اضافهوزن و چاقی در میان بزرگسالان به عنوان یکی از چالشهای نوظهور سلامت عمومی مورد توجه قرار گرفته و بر لزوم توسعه برنامههای مرتبط با تغذیه سالم، فعالیت بدنی و پیشگیری از بیماریهای غیرواگیر تأکید شده است.در حوزه بیماریهای غیرواگیر نیز این پیمایش نشان میدهد که دولت هند طی سالهای اخیر دامنه غربالگری و تشخیص زودهنگام بیماریهایی نظیر دیابت، فشار خون بالا و برخی سرطانها را به میزان قابل توجهی گسترش داده است. بر اساس گزارش، صدها میلیون مورد غربالگری برای این بیماریها از طریق شبکه مراکز مراقبتهای اولیه سلامت انجام شده که نقش مهمی در افزایش آگاهی عمومی و تشخیص زودهنگام بیماریها داشته است.
شاخصهای مرتبط با خشونت مبتنی بر جنسیت نیز بهبود قابلتوجهی را نشان میدهند؛ بهگونهای که میزان خشونت خانگی در میان زنانی که تاکنون ازدواج کردهاند، از ۳۷ درصد در سالهای ۲۰۰۵–۲۰۰۶ به ۲۲.۳ درصد در سالهای ۲۰۲۳–۲۰۲۴ کاهش یافته است.در جمعبندی این گزارش آمده است که هند طی سالهای گذشته پیشرفت قابل توجهی در ارتقای کیفیت زندگی، گسترش دسترسی به خدمات سلامت، بهبود سلامت مادران و کودکان، افزایش پوشش بیمه سلامت، توسعه شمول مالی و دیجیتال و ارتقای جایگاه زنان در جامعه داشته است.
با این حال، همزمان با تثبیت روند گذار جمعیتی، سیاستهای سلامت این کشور بیش از گذشته بر پیشگیری و مدیریت بیماریهای غیرواگیر، بهبود کیفیت خدمات درمانی و تحقق پوشش همگانی سلامت متمرکز خواهد بود.