ببر یکی از باشکوه ترین موجودات در طبیعت است. نوارهای نارنجی و مشکی روی بدن و چهره زیبای حیوان، از مشخصات قابل توجه بزرگترین گربه سان جهان محسوب می شود.
عوامل بسیاری در کاهش جمعیت ببرها در جهان دخیل هستند که از آن جمله می توان به تغییرات آب و هوایی، از دست دادن زیستگاه، شکار برای استفاده از پوست و استخوان حیوان اشاره کرد.
تاریخچه نامگذاری روز ببر
با انتشار اخبار شوکه کننده ای مبنی بر از بین رفتن ۹۷ درصد از جمعیت ببرهای وحشی طی یک قرن گذشته و باقی ماندن تنها ۳۰۰۰ ببر در جهان، نشست بین المللی ببر سال ۲۰۱۰ در سنت پیترزبورگ برگزار شد. یکی از دستاوردهای این نشست، انتخاب یک روز خاص به نام روز بین المللی ببر بود.
ببرها در آستانه انقراض قرار دارند و این نامگذاری می تواند به جلب توجه جامعه جهانی، افزایش آگاهی در مورد لزوم حفاظت بیشتر از حیوان و زیستگاه های طبیعی آن، و هماهنگ کردن تلاش ها برای متوقف کردن روند کاهش جمعیت ببرها کمک کند.
این مراسم تنها به کشورهایی دارای زیستگاه طبیعی ببر از جمله بنگلادش، نپال، هند و منطقه حفاظت شده شرق سیبری خلاصه نمی شود و حتی کشورهایی مانند انگلیس و آمریکا نیز ویژه برنامه هایی خاصی برای این روز تدارک می بینند. سازمان ها و نهادهای مختلفی از جمله صندوق جهانی طبیعت (WWF)، صندوق بین المللی رفاه حیوانات (IFAW) و موسسه اسمیت سونیان در برگزاری مراسم و نشست های روز بین المللی ببر مشارکت دارند.
جمعیت ببرهای جهان
براساس گزارش ورلداطلس (worldatlas)، هند با در اختیار داشتن ۲۲۲۶ قلاده ببر وحشی، بیشترین جمعیت این حیوان در جهان را به خود اختصاص داده است. دولت این کشور برای جلوگیری از شکار و حفاظت بیشتر از این گونه در معرض خطر انقراض، سازمان ملی حفاظت از ببر را دایر کرده است.
(تصویر: worldatlas)
گزارش جامعه حفاظت از ببر (tiger conservation community) نشان می دهد، با تلاش های صورت گرفته در نقاط مختلف جهان، برای نخستین بار طی ۱۰۰ سال گذشته، شاهد افزایش جمعیت ببرها در جهان هستیم.
تلاش های دولت هند برای جلوگیری از شکار ببر، حفظ زیستگاه، و جبران خسارت از بین رفتن دام های کشاورزان (توسط ببرها) باعث شده است که طی ۵ سال ۵۲۰ قلاده به جمعیت ببرهای این کشور افزوده شود.
جمعیت ببرهای روسیه ۴۳۳ قلاده است که در منطقه حفاظت شده شرق سیبری زندگی می کنند. این کشور نیز در قالب طرح دو برابر کردن جمعیت این گربه سان زیبا تا سال ۲۰۲۰، برنامه های مختلفی را در دست اجرا دارد؛ به طوریکه طی ۷ سال ۷۳ قلاده به جمعیت ببرهای این کشور افزوده شده است.
(تصویر: worldatlas)
اندونزی با در اختیار داشتن ۳۷۱، مالزی ۲۵۰، نپال ۱۹۸، تایلند ۱۸۹، بنگلادش ۱۰۶، بوتان ۱۰۳، چین ۷، ویتنام ۵ و لائوس ۲ قلاده ببر، پس از هند و روسیه به ترتیب در رتبه های سوم تا یازدهم قرار دارند.
پرونده مختومه ای برای ببر مازندران
زیستگاه ببر مازندران، ببر هیرکانی یا ببر کاسپین (Caspian tiger) در نواحی وسیعی از ایران، افغانستان، ترکیه، مغولستان و آسیای مرکزی روسیه (قفقاز) بود، اما اکنون بیش از نیم قرن است که بدلیل تخریب زیستگاه و شکار بی رویه، پرونده مازرون ببر بسته شده است. این ببر از لحاظ ژنتیکی جثه ای بزرگتر از ببر بنگال و کوچکتر از ببر سیبری داشت.
(تصویری از ببر کاسپین در باغ وحش برلین سال ۱۸۹۹ – تصویر: petermaas)
طبق آخرین اطلاعات سازمان محیط زیست کشور، در سال ۱۳۳۷ آخرین ببر از گونه ببرهای مازندران توسط یک شکارچی در پارک ملی گلستان شکار می شود. سال ۱۳۵۰ طی ابلاغیه رسمی این سازمان، نسل ببر مازندران در جنگل های خزری منقرض اعلام شد.
منابع: thehimalayantimes / eia-international / worldatlas