فناوران یکی از شرکت‌های دانش‌بنیان با تولید ماده مؤثره رادیوداروی تشخیصی، دانش فنی ساخت یکی از رادیوداروها را توسعه دادند که با اتصال به رادیوایزوتوپ تکنسیوم قادر به شناسایی دقیق گره‌های لنفاوی درگیر با سرطان است.
به گزارش سیناپرس، یکی از چالش‌های مهم در درمان برخی سرطان‌ها، تشخیص دقیق میزان درگیری سیستم لنفاوی است. سلول‌های سرطانی در بسیاری از سرطان‌ها، از جمله سرطان پستان، ریه و دستگاه تناسلی می‌توانند از طریق سیستم لنفاوی به بخش‌های دیگر بدن منتقل شوند. به همین دلیل، جراحان پیش از تصمیم‌گیری درباره نحوه انجام عمل باید تا حد امکان محل و میزان درگیری گره‌های لنفاوی را مشخص کنند. اگر گره‌های درگیر به‌درستی شناسایی نشوند، ممکن است برای اطمینان از خارج شدن بافت‌های آلوده، بخش گسترده‌تری از سیستم لنفاوی برداشته شود.
این نوع جراحی می‌تواند عوارض مختلفی برای بیمار ایجاد کند و بر عملکرد سیستم لنفاوی و گردش مایعات بدن تأثیر بگذارد. از این رو، فناوری‌هایی که بتوانند گره‌های لنفاوی درگیر را با دقت بیشتری مشخص کنند، در روند تشخیص و برنامه‌ریزی درمان اهمیت دارند.
رادیوداروی تیلمانوسپت برای تصویربرداری اختصاصی از سیستم لنفاوی توسط فناوران یکی از شرکت‌های دانش‌بنیان توسعه یافته است. پس از تزریق این رادیودارو و انجام تصویربرداری می‌توان موقعیت گره‌های لنفاوی و میزان درگیری آن‌ها را با دقت بیشتری بررسی کرد. ساختار این رادیودارو به گونه‌ای طراحی شده است که ضمن حمل رادیوایزوتوپ تشخیصی تکنسیوم، قابلیت اتصال به گیرنده‌های موجود روی سطح سلول‌های سرطانی را داشته باشد. به این ترتیب، رادیودارو می‌تواند در فرایند تصویربرداری به شناسایی محل مورد نظر کمک کند.
این شرکت دانش‌بنیان با تولید ماده مؤثره این رادیودارو، دانش فنی ساخت آن را در داخل کشور توسعه داده است. تیلمانوسپت از سال ۲۰۱۳ در انحصار آمریکا قرار داشت و اکنون ایران با دستیابی به فناوری تولید آن، به دومین کشور دارای این فناوری تبدیل شده است. این محصول پس از پشت سر گذاشتن مراحل پیش‌بالینی، وارد مرحله مطالعات بالینی شده است.
یکی از مهمترین مزیت‌های مطرح‌شده برای تولید داخلی تیلمانوسپت، کاهش هزینه استفاده از این فناوری است. بر اساس اطلاعات ارائه‌شده، هزینه نقشه‌برداری سیستم لنفاوی با استفاده از این رادیودارو در ایران می‌تواند به حدود یک‌دهم هزینه‌های مشابه در بازار جهانی برسد. کاهش چنین هزینه‌ای می‌تواند دسترسی مراکز درمانی و بیماران به فناوری‌های پیشرفته تشخیص را افزایش دهد. از سوی دیگر، قیمت رقابتی این محصول زمینه مناسبی برای حضور آن در بازار کشورهای دیگر و توسعه صادرات رادیودارو نیز ایجاد می‌کند. با توجه به نقش سیستم لنفاوی در گسترش انواع مختلف سرطان، این فناوری محدود به یک نوع سرطان نیست و طبق اطلاعات ارائه‌شده می‌تواند در حدود ۹۰ درصد بیماران مبتلا به سرطان‌های مختلف کاربرد داشته باشد.
به نقل ازنانو، بسیاری از رادیوداروهای مورد استفاده در تصویربرداری پزشکی برای شناسایی یک فرایند یا نوع خاصی از سلول‌ها طراحی شده‌اند. تیلمانوسپت از این جهت مورد توجه قرار گرفته است که هدف آن تصویربرداری از گسترش سرطان در سیستم لنفاوی است و می‌تواند در طیف گسترده‌ای از سرطان‌ها مورد استفاده قرار گیرد.
توسعه این رادیودارو را می‌توان نمونه‌ای از ورود فناوری نانو و مهندسی مولکولی به حوزه پزشکی هسته‌ای دانست؛ حوزه‌ای که در آن ترکیب یک مولکول هدفمند با رادیوایزوتوپ می‌تواند اطلاعاتی را در اختیار پزشک قرار دهد که در تشخیص و برنامه‌ریزی درمان اهمیت دارد.