گزارش جدید سازمان جهانی گردشگری از سفر ۶۹۰ میلیون گردشگر بینالمللی در نیمه نخست ۲۰۲۶ خبر میدهد؛ رشدی اندک که زیر سایه تنشهای ژئوپلیتیکی، گرانی و اختلالات پروازی شکننده شده است.
به گزارش سیناپرس، تازهترین گزارش «بارومتر جهانی گردشگری» سازمان جهانی گردشگری ملل متحد نشان میدهد حدود ۶۹۰ میلیون گردشگر در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ سفرهای بینالمللی داشتهاند؛ رقمی که اگرچه سه میلیون نفر بیشتر از مدت مشابه سال گذشته است، اما همزمانی تنشهای ژئوپلیتیکی، افزایش هزینههای سفر، اختلال در حملونقل هوایی و رخدادهای اقلیمی، رشد گردشگری جهانی را شکننده کرده است.
بر اساس این گزارش، ورود گردشگران بینالمللی در سهماهه نخست سال جاری میلادی ۲ درصد افزایش داشته، اما در سهماهه دوم یک درصد کاهش یافته است. در ماه آوریل نیز شمار ورود گردشگران سه درصد افت کرد؛ کاهشی که بخشی از آن به تغییر زمان تعطیلات عید پاک و آغاز آن در ماه مارس و بخشی دیگر به پیامدهای درگیریهای خاورمیانه نسبت داده شده است. روند نزولی در ماه ژوئن نیز ادامه یافت و ورود گردشگران بینالمللی در این ماه سه درصد کاهش پیدا کرد.
اروپا درگیر موج گرما؛ جنوب شرق آسیا با کاهش تقاضا مواجه شد
اروپای غربی در ژوئن ۲۰۲۶ با کاهش ۶ درصدی ورود گردشگران روبهرو شد. سازمان جهانی گردشگری بخشی از این افت را به موج گرما در برخی مقاصد این منطقه مرتبط دانسته است؛ مسئلهای که بار دیگر نقش شرایط آبوهوایی و تغییرات اقلیمی در آینده گردشگری را برجسته میکند.
در جنوب شرق آسیا نیز تعداد ورود گردشگران در ژوئن ۵ درصد کاهش یافت. کاهش تقاضا از بازارهای آسیایی، افزایش تنشهای ژئوپلیتیکی، اختلال در پروازهای عبوری از خاورمیانه و افزایش هزینه سفر از مهمترین عوامل مؤثر بر این کاهش عنوان شدهاند.
در اقیانوسیه نیز برخی مقاصد در ماه ژوئن کاهش ۶ درصدی ورود گردشگران را ثبت کردند که وقوع طوفان «سینلاکو» در سهماهه دوم سال از عوامل مؤثر بر آن اعلام شده است.
گردشگری همچنان رشد میکند، اما این رشد شکننده است
دبیرکل سازمان جهانی گردشگری ملل متحد با اشاره به آخرین دادههای منتشرشده، وضعیت فعلی صنعت گردشگری را نشانهای از توان این بخش برای عبور از فشارهای مختلف دانسته، اما بر شکننده بودن روند رشد تأکید کرده است.
به گفته شیخا النویس، گردشگری متوقف نشده و همچنان در مسیر رشد قرار دارد، اما تحولات خاورمیانه نشان داده است که در یک جهان بههمپیوسته، آثار یک بحران میتواند بسیار فراتر از منطقهای که بحران در آن رخ داده، گسترش پیدا کند.
او بر ضرورت ایجاد تابآوری در صنعت گردشگری پیش از وقوع بحران تأکید کرده است؛ رویکردی که میتواند برای مقاصد گردشگری، شرکتهای حملونقل و فعالان زنجیره خدمات سفر اهمیت ویژهای داشته باشد.
آفریقا و اروپا در صدر رشد گردشگری
بررسی عملکرد مناطق مختلف جهان در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ نشان میدهد آفریقا و اروپا عملکرد مثبتی داشتهاند. ورود گردشگران به آفریقا ۴ درصد و به اروپا ۳ درصد افزایش یافته است. آمریکا نیز در این مدت رشد ۲ درصدی را تجربه کرده، هرچند عملکرد زیرمنطقههای مختلف آن یکسان نبوده است.
در آسیا و اقیانوسیه، ورود گردشگران در نیمه نخست سال یک درصد رشد داشت، اما این منطقه همچنان ۱۱ درصد پایینتر از سطح ثبتشده در سال ۲۰۱۹ قرار دارد. اختلال در ارتباطات هوایی، افزایش نرخ بلیت و تداوم نااطمینانی از جمله عواملی هستند که مانع بازگشت کامل گردشگری این منطقه به سطوح پیش از همهگیری شدهاند.
در میان زیرمنطقههای آسیا، شمال شرق آسیا رشد ۳ درصدی را ثبت کرد، در حالی که ورود گردشگران به جنوب آسیا ۵ درصد و به جنوب شرق آسیا یک درصد کاهش داشت.
خاورمیانه؛ بیشترین افت در نیمه نخست سال
خاورمیانه بیشترین کاهش ورود گردشگران بینالمللی را در نیمه نخست سال تجربه کرد. بر اساس گزارش سازمان جهانی گردشگری، ورود گردشگران به این منطقه نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۲۲ درصد کاهش داشته است.
درگیریهای منطقهای از اوایل مارس، علاوه بر کاهش تقاضای سفر به مقاصد خاورمیانه، بر مسیرهای پروازی و سفرهای بینالمللی در مناطق دیگر نیز اثر گذاشت.
با این حال، پس از اعلام آتشبس، اختلالات حملونقل هوایی در ماههای مه و ژوئن تا حدی کاهش یافت و برخی مسیرهای پروازی مجدداً فعال شدند. بازگشت اعتماد مسافران نیز در برخی بازارها آغاز شده، هرچند روند بهبود در همه مقاصد یکسان نبوده است.
پیشبینی رشد ۱ تا ۲ درصدی گردشگری جهان
در پی تحولات اخیر، سازمان جهانی گردشگری پیشبینی خود از رشد گردشگری بینالمللی در سال ۲۰۲۶ را کاهش داده است.
بر اساس برآورد جدید، انتظار میرود تعداد گردشگران بینالمللی در سال جاری بین یک تا دو درصد نسبت به سال ۲۰۲۵ افزایش یابد؛ این در حالی است که پیشبینی قبلی سازمان در ژانویه، رشد ۳ تا ۴ درصدی را نشان میداد.
البته میزان تحقق این پیشبینی به عوامل مختلفی از جمله طول مدت درگیریهای منطقهای، تأثیر آن بر قیمت نفت و پیامدهای آن بر تورم جهانی بستگی خواهد داشت.
مسافران به دنبال «ارزش بیشتر در برابر هزینه» هستند
در شرایطی که هزینه سفر افزایش یافته و نااطمینانی اقتصادی و ژئوپلیتیکی بر تصمیمهای مسافران اثر گذاشته، انتظار میرود گردشگران بیش از گذشته به دنبال گزینههای مقرونبهصرفه باشند.
سازمان جهانی گردشگری پیشبینی کرده است بخشی از مسافران برای مدیریت هزینهها، مقاصد نزدیکتر یا سفرهای داخلی را به سفرهای دورتر ترجیح دهند.
این تغییر رفتار میتواند در ماههای آینده بر بازار گردشگری کشورها اثرگذار باشد و اهمیت سیاستهایی همچون رقابتی نگه داشتن قیمتها، توسعه مقاصد نزدیک، تقویت گردشگری داخلی و افزایش تابآوری زنجیره سفر را بیش از گذشته نمایان کند.
در مجموع، دادههای نیمه نخست سال ۲۰۲۶ تصویری دوگانه از گردشگری جهانی ارائه میدهد؛ تعداد سفرهای بینالمللی همچنان اندکی رو به افزایش است، اما صنعت گردشگری همزمان تحت تأثیر جنگها و تنشهای ژئوپلیتیکی، تورم و افزایش هزینهها، اختلالات حملونقل و تغییرات اقلیمی قرار دارد. به نظر میرسد در چنین شرایطی، توان مقاصد برای سازگاری سریع با بحرانها و ارائه تجربهای باکیفیت و مقرونبهصرفه، بیش از گذشته اهمیت پیدا خواهد کرد.
منبع: UN Tourism