برای نسلی که با گوشیهای هوشمند، اینترنت و حالا هوش مصنوعی بزرگ شده، دستزدن به فعالیتهایی که برای نسلهای قبل عادی و روزمره بوده و امروز ازمدافتاده به نظر میرسد، میتواند تجربهای تازه باشد؛ نوعی شروع دوباره در جهانی که تقریباً همهچیز در آن با یک کلیک انجام میشود. شاید همین میل به تجربه متفاوت است که نسل جدید را، حتی برای مدتی کوتاه، از فضای مجازی دور کرده و به سمت کتابهای کاغذی، فیلمهای ویدئویی، دوربینهای آنالوگ، صفحههای گرامافون و دیگر نوستالژیهای ۲۰ یا ۳۰ سال گذشته و حتی دورتر کشانده است.
به گزارش سیناپرس به نقل از روزنامه hollywoodreporter، برخلاف امروز که همه از دیجیتال حرف میزنند، آن زمانها عصر آنالوگ بود؛ از صفحههای گرامافون گرفته تا ساعتهای آنالوگ، دوربینهای فیلمبرداری آنالوگ و همه آنچه که آدمها را به زندگی وصل میکرد، چیزی متفاوت از فناوری دیجیتالی بود که امروزه تمام ابعاد زندگی بشر را احاطه کرده است.
دفترچههای کاغذی یادداشت و خودکار ارج و قربی برای خود داشتند و یک نفر ساعتها وقت میگذاشت تا برای عزیزش نامهای بنویسد و پست کند. اما حالا تنها با یک کلیک، در آنسوی مرزها، میتوان از حال و احوال عزیزی باخبر شد. درست است که بالا رفتن سرعت، خیلی کارها را سادهتر کرده، اما شیرینیاش را زیر زبان کمتر کرده است.
چرخه نوستالژیها اینگونه است که معمولا هر ۲۰ یا ۳۰ سال که میگذرد، خیلی از همان مدها و ترندهایی که مورد علاقه جواناهای آن دوره و زمانه بود، دوباره سر و کلهشان پیدا میشود. به گزارش سیناپرس، اما به نظر میرسد این بازگشت بیشتر انتخابی است تا تصادفی. نسلی که فضای آنلاین و دیجیتال را تجربه کرده، فضای ۲۰، ۳۰ سال پیش برایش تقریبا ناآشناست؛ زمانی که اینترنت کمتر موردتوجه بود.
لذت ثبت لحظهها
با دوربینهای دیجیتال امروز میتوانید هر عکسی را که میگیرید و دوست ندارید، در همان لحظه پاک کنید و عکس دیگری را جایگزین آن کنید. اما دوربینهای قدیمی آنالوگ، تنها یک شانس به شما میداد تا از آن استفاده کنید. شاتر را که میزدید، دیگر دگمه برگشتی نداشت و عکس با تمام زیباییها و نواقصی که داشت، ثبت شده بود و تازه بعد از ظاهر شدن عکس میتوانستید نسبت به هنر عکاسیتان نظر دهید. برای همین، آن زمانها، عکسها از جایگاه ویژهای برخوردار بودند و دیگر نمیشد خاطره آن عکس را تکرار کرد. حالا خیلی از جوانان نسل Z دوربینهای آنالوگ قدیمی پدر و مادرهایشان را از انبار بیرون آوردهاند و تلاش میکند به سبک همان دوران عکاسی کنند؛ با همان استرسها و شیرینیهایش.
بازار داغ صفحههای گرامافون
یکی از همین علاقمندیها که این روزها بیشتر شده، گرایش به خرید صفحههای گرامافون در دنیاست و فروشگاههایی که این قبیل صفحهها را میفروشند، گاه شاهد جوانانی هستند که به دنبال نسخهها و آثار کمیاب این صفحههای موسیقی قدیمیاند.
آماری که از فروش صفحههای گرامافون در آمریکا در سال ۲۰۲۵ منتشر شده، نشان میدهد که فروش آنها در سال گذشته به ۱.۰۴ میلیارد دلار رسید. برای جوانان این نسل، گوش دادن به صفحههای گرامافون، تنها گوش دادن به موسیقی نیست، بلکه راهی برای تجربه آن است. درواقع، احیای دوباره آن، نشان میدهد که این صفحههای موسیقی، دیگر یک جایگاه ویژه به حساب نمیآید بلکه یک سبک زندگی است.
بازیهای تختهای
جدا از بازیهای اینترنتی و موبایلی که برای نسل امروز آشناست، اما آنها این روزها به دنبال سرگرمی دیگری هم هستند تا بتوانند ساعتی را در کنار خانواده و دوستانشان سپری کنند. بازیهای تختهای رومیزی از آن دست بازیهایی است که عامل سرگرمی نسلهای قدیمی بود و حالا با احیای آن، میتواند ارتباطات خانوادگی و دوستانه را که با آمدن موبایل و اینترنت رنگ باخته بود، برقرار کند.
ساعتهای عقربهای جایگزین ساعتهای دیجیتال
ساعتهای عقربهای تکمنظورهای که تا سالها پیش خیلی پرطرفدار بودند و روی مچ دست همه افراد دیده میشد، با روی کار آمدن گوشیهای هوشمند و بعد از آن، رواج ساعتهای هوشمندی که مستقیم به گوشی کاربر متصل میشد و و درواقع یک گوشی همراه روی مچ دست به حساب میآید، جایگاه خود را از دست داد و به گونهای منسوخ شد. اما حالا دوباره نسل Z به دنبال احیای این ساعتهای عقربهای هستند تا زمان را بیشتر در دست بگیرند.
یادداشتبرداری با کاغذ
زمانی، افراد برای نوشتن نکات ضروری یا حتی کارهای روزمره خود، یا حتی نوشتن خاطراتشان، دفتر و کاغذی همراهشان بود و روی آن یادداشت میکردند. اما سرعت گرفتن کارها در عصر دیجیتال، این ابزار پرکاربرد را به مرور از زندگی ما حذف کرد. اما حالا به نظر میرسد نسل Z بار دیگر دست به قلم شده و تلاش میکند افکار خود را روی کاغذ بیاورد تا ماندگار باشد؛ تا شاید یادگاری بماند برای نسلهای بعد از خود.
بازگشت به قدیم، رسیدن به تعادل
به نظر میرسد بازگشت نسل Z به نوستالژیهای قدیمی تنها کپیبرداری از والدین یا پدربزرگ و مادربزرگهایشان نیست، بلکه آنها در حال تغییر و تحول خودشان هستند و اغلب تلاش کردهاند تجربیات کار با سیستمهای آنالوگ را با رسانههای اجتماعی، جوامع آنلاین و دیجیتال ترکیب کنند. از سوی دیگر، نسل جدید نیاز به حس فردیت را در خود احساس کرده و به دنبال آن است که کمی خود را از جمعیت جدا کند.
نسل Z به نوعی برای پیدا کردن تعادل است که به سراغ نوستالژیها و عادتهای قدیمی رفته است. بسیاری از پژوهشگران بر این باورند که زندگی دیجیتال و آنلاین، چیزی جز حواسپرتی، خستگی ذهنی و احساس فرسودگی برای آدمی نداشته است. از اینرو، نسل جدید به دنبال تجربههای تازهای میگردد تا بتواند ساعتی هم که شده بدون نمایشگرهای دیجیتال، آرامش و تمرکز از دسترفتهاش را بازیابد.
برخلاف آنچه تصور میشود، به نظر میرسد پلتفرمهای دیجیتالی چون تیکتاک و پینترست، در تسریع این بازگشت بیتأثیر نبودهاند به طوری که تلاش کردهاند زیباییشناسی قدیمی را یکشبه به ترندهای جدید تبدیل کنند. این را در تغییر چهره و آرایش برخی اینفلوئنسرها و افراد مشهور هم میتوان مشاهده کرد و درواقع، همین شبکههای اجتماعی مجازی و آنلاین باعث شدهاند نسل Z بار دیگر ارزش سادگی را کشف کند.
البته این بازگشتن به نوستالژیهای قدیمی به این معنی نیست که نسل جدید فناوریهای دیجیتال را کنار گذاشته است، بلکه تلاش میکند در کنار زندگی دیجیتال و مجازیای که امروز تجربه میکند، دنیای واقعی و سالمتری را هم ایجاد کند تا بتواند تعادل از دسترفته خود را طی سالها به دست آورد.
گزارش:ندا اظهری