پژوهشگران در مطالعهای جدید، اثربخشی پلاسمای سرد را برای کنترل مراحل مختلف رشد بید مدیترانهای آرد (Ephestia kuehniella) در آرد گندم بررسی کردند و دریافتند این فناوری میتواند در شرایط آزمایشگاهی، میزان مرگومیر لاروهای این آفت را به نزدیک ۱۰۰ درصد برساند، در حالی که تغییرات ایجادشده در ویژگیهای فیزیکوشیمیایی آرد محدود بوده است.
به گزارش سیناپرس، این پژوهش که در نشریه Scientific Reports منتشر شده، به بررسی استفاده از پلاسمای سرد تخلیه سد دیالکتریک یا DBD برای کنترل تخم، لارو و شفیره بید مدیترانهای آرد اختصاص دارد. این حشره یکی از آفات مرتبط با محصولات و مواد غذایی ذخیرهشده از جمله آرد گندم است.
پژوهشگران برای بررسی میزان اثرگذاری این فناوری، مراحل مختلف رشد آفت را تحت ترکیبهای متفاوتی از ولتاژ و زمان قرارگیری در معرض پلاسما آزمایش کردند. نتایج نشان داد اثرگذاری این روش به مرحله رشد حشره وابسته است.
بر اساس یافتههای مطالعه، لاروها حساسترین مرحله رشد در برابر پلاسمای سرد بودند. در شرایط آزمایش، اعمال ولتاژ ۱۹ کیلوولت به مدت پنج تا ۹ دقیقه توانست مرگومیر لاروها را به حدود ۱۰۰ درصد برساند. همچنین میزان مرگومیر لاروها در ۱۰ روز پس از تیمار نیز افزایش یافت.
تخمهای آفت مقاومت بیشتری نسبت به لاروها نشان دادند، اما در بهترین شرایط آزمایش، میزان خروج حشرات بالغ از تخمها حدود ۸۸ درصد کاهش یافت.
شفیرهها نیز مقاومترین مرحله رشد در برابر این روش بودند. بیشترین کاهش در ظهور حشرات بالغ از شفیرهها در شرایط اعمال ولتاژ ۲۴ کیلوولت به مدت ۱۳ دقیقه مشاهده شد.
در بخش دیگری از پژوهش، محققان بررسی کردند که آیا استفاده از پلاسمای سرد میتواند به کیفیت آرد گندم آسیب بزند یا خیر. بررسی ویژگیهای فیزیکوشیمیایی آرد نشان داد تغییرات ایجادشده در رنگ آن محدود بوده و مقدار تغییر رنگ ΔE برابر با ۱.۰۵ ± ۰.۸۳ گزارش شد.
بررسی سطح ذرات آرد با میکروسکوپ الکترونی روبشی نیز تنها تغییرات سطحی جزئی را نشان داد. همچنین نتایج طیفسنجی ATR-FTIR بیانگر تغییرات شیمیایی محدودی بود که با فرایند اکسیداسیون سازگاری داشت.
پژوهشگران بر اساس این نتایج معتقدند پلاسمای سرد DBD در شرایط بررسیشده، توانایی قابل توجهی برای کنترل بید مدیترانهای آرد دارد و در عین حال تغییرات فیزیکوشیمیایی محدودی در آرد ایجاد میکند.
با این حال، نتایج این مطالعه مربوط به شرایط آزمایششده در پژوهش است و برای ارزیابی کاربرد عملی این فناوری در مقیاس صنعتی، بررسیهای بیشتر درباره شرایط فرآوری، ایمنی، کیفیت محصول و کارایی روش در محیطهای واقعی ضروری خواهد بود.