کارت نخبگی قرار است به عنوان سند عضویت در جامعه نخبگانی، مسیر حمایت از نخبگان را تسهیل کند.
به گزارش سیناپرس، همیشه شنیدهایم که میگویند نخبهها سرمایههای یک کشور هستند؛ نخبگانی که در شرایط خاص و بحران، پشت مردم میایستند و برای کشورشان تلاش میکنند. اگر بخواهم از این افراد مثال بزنم، راستش آنقدر زیادند که حسابشان از دستم در رفته است.
اما در این میان، شهدای والامقامی همچون شهید محمدمهدی طهرانچی، شهید حسن تهرانیمقدم و شماری دیگر از شهدای نخبه را داریم که در مسیر علم و پیشرفت کشور، هدف ترور قرار گرفتند و به شهادت رسیدند. ایران، محل نخبهپروری است؛ این را زمانی بیشتر فهمیدم که یکییکی نخبگان ما را ترور کردند. نخبهها بخشی جدانشدنی از وجود ایران هستند و سرمایههای ارزشمند این سرزمین به شمار میروند.
اما وقتی از نخبهها و جایگاه آنها در کشور صحبت میکنیم، فقط نباید به نام و دستاوردهایشان فکر کنیم. مهم این است که ببینیم چقدر برای این سرمایههای انسانی ارزش و جایگاه قائل هستیم و چه حمایتهایی برای آنها در نظر گرفتهایم.
کارت نخبگی چیست؟
کارت نخبگی؛ کارتی که قرار است بخشی از مسیر حمایت و تسهیل زندگی و فعالیت نخبگان را دنبال کند. شاید در نگاه اول فقط یک کارت باشد، اما پشت آن، یک مفهوم مهمتر قرار دارد؛ اینکه نخبه بودن در کشور فقط یک عنوان نباشد و این افراد در عمل هم از حمایتهای مشخص و واقعی برخوردار شوند. حالا که صحبت از نخبگان و حمایت از آنهاست، شاید این سؤال برای خیلیها پیش بیاید که اصلاً کارت نخبگان چیست و چه کاربردی دارد؟
کارت نخبگان در واقع سندی برای احراز عضویت فرد در جامعه نخبگانی و بنیاد ملی نخبگان است. این کارت به همه افراد تعلق نمیگیرد و برگزیدگان طرحها و جوایز مشخصی، از جمله برگزیدگان جایزه علامه طباطبایی و طرح «جهت»، در کنار سایر گروههای مشمول، امکان دریافت آن را دارند. البته این کارت قرار نیست یک کارت رفاهی معمولی باشد؛ هدف اصلی آن، ایجاد و تسهیل حمایتهای تخصصی از فعالیتهای علمی و فناورانه نخبگان است.
از طرفی، یکی از دغدغههایی که ممکن است درباره هر کارت شناسایی و خدماتی مطرح شود، بحث امنیت و احتمال سوءاستفاده است. در مورد کارت نخبگان نیز زیرساختهای امنیتی لازم برای آن در نظر گرفته شده تا احتمال سوءاستفاده به حداقل برسد.
کارت نخبگان قرار است بیش از آنکه صرفاً یک کارت در کیف افراد باشد، نشانهای از جایگاه نخبگان و ابزاری برای تسهیل حمایت از فعالیتهای علمی و فناورانه آنها باشد.
سعید خدایگان، قائممقام بنیاد ملی نخبگان، در پاسخ به سؤال خبرنگار SNNTV درباره شرایط کارت نخبگان گفت: این کارت با هدف هویتبخشی و ایجاد تعلق در جامعه نخبگانی طراحی شده است و در مرحله نخست برای برگزیدگان جایزه علامه طباطبایی صادر شد.
وی افزود: در گام دوم، برگزیدگان طرح مرحوم دکتر کاظمیآشتیانی شناسایی شدند و در حال حاضر فرآیند صدور کارت برای این افراد در حال انجام است و پیشبینی میشود کارتها تا پایان مردادماه به دست آنها برسد.
خدایگان تأکید کرد: در مرحله نخست، هدف اصلی از صدور این کارت، هویتبخشی به نخبگان است، اما در ادامه قرار است کارت نخبگان برای ارائه خدمات و تسهیلات بهصورت الکترونیکی مورد استفاده قرار گیرد.
قائممقام بنیاد ملی نخبگان ادامه داد: اتصال خدمات به کارت نخبگان نیازمند انجام برخی اقدامات زیرساختی و هماهنگی با بخشهای مختلف است و بنیاد پس از تکمیل مرحله نخست صدور کارتها، برای ارائه خدمات از طریق این کارت برنامهریزی خواهد کرد.
توضیح معاون علمی رئیسجمهور در خصوص کارت نخبگی
حسین افشین، معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان رئیسجمهور در خصوص صدور کارت عضویت نخبگان گفت: در ابتدا اعتقاد داشتم که به هیچ فردی کارت نخبگانی داده نشود، چرا که برخی نگرانیها درباره احتمال سوءاستفاده از این کارتها مطرح بود.
وی افزود: این استدلال را مطرح کردم که همانگونه که ممکن است از کارت ملی، شناسنامه یا سایر مدارک هویتی سوءاستفاده شود، نمیتوان به دلیل احتمال تخلف درصد اندکی از افراد، اکثریت جامعه نخبگانی را از مزایای این کارت محروم کرد. بر همین اساس تصمیم گرفتیم کارت عضویت برای نخبگان صادر شود و زیرساختهای لازم برای این موضوع نیز آماده شده است.
وقتی از نخبگان حرف میزنیم، نباید فقط به مدالها، رتبهها و دستاوردهای علمی آنها نگاه کنیم. پشت هر نخبه، سالها تلاش، مطالعه، تحقیق و گاهی ایستادگی برای ساختن آینده کشور وجود دارد. به همین دلیل، حمایت از نخبگان فقط یک امتیاز یا خدمت اضافه نیست؛ بخشی از سرمایهگذاری برای آینده ایران است.
کارت نخبگان اگر قرار است به عنوان یکی از ابزارهای این حمایت شناخته شود، مهمترین مسئله این است که در عمل چه امکانات و خدماتی را برای نخبگان فراهم میکند و تا چه اندازه میتواند مسیر فعالیت آنها را آسانتر کند.
به نقل از دانشجو، طبیعی است که صدور یک کارت به تنهایی نمیتواند پاسخگوی همه نیازهای جامعه نخبگانی باشد. آنچه اهمیت دارد، مجموعه حمایتهایی است که پشت این کارت قرار میگیرد؛ از تسهیل فعالیتهای علمی و فناورانه گرفته تا ایجاد فرصتهای بیشتر برای ماندن و اثرگذاری نخبگان در کشور.
در نهایت، اگر میخواهیم نخبگان را سرمایه کشور بدانیم، باید این سرمایه را فقط در شعار حفظ نکنیم؛ بلکه حمایت از آنها را در تصمیمها و سیاستهای واقعی هم نشان دهیم. شاید ارزش واقعی کارت نخبگان هم زمانی مشخص شود که نخبهها اثر آن را در زندگی و مسیر حرفهای خود احساس کنند.