کارشناسان هشدار میدهند که گرمای شدید عراق در ایام اربعین میتواند باتریهای لیتیومیونی پاوربانک و تلفن همراه را دچار «فرار حرارتی» کرده و خطر آتشسوزی یا انفجار را افزایش دهد؛ خطری که با رعایت چند نکته ساده قابل پیشگیری است.
گرمای شدید و ترکیدن پاوربانکهای لیتیومی میتوانند به خطری جدی برای زائران تبدیل شوند. با فرا رسیدن ایام اربعین حسینی و آغاز بزرگترین تجمع انسانی جهان زیر بیرق اباعبدالله(ع)، میلیونها زائر در مسیرهای منتهی به کربلا قدم میگذارند. در این سفر معنوی، تلفنهای همراه برای ارتباط با خانواده، مسیریابی و ثبت خاطرات نقش حیاتی دارند و به همین دلیل، پاوربانک به یکی از ضروریترین اقلام کولهپشتی زائران تبدیل شده است. اما آیا میدانستید این وسیله کاربردی میتواند در گرمای طاقتفرسای عراق به یک بمب ساعتی خاموش تبدیل شود؟
در ادامه، به بررسی خطرات پنهان پاوربانکها و راهکارهای پیشگیری از حوادث ناگوار میپردازیم:
در سالهای اخیر که ایام اربعین با ماههای گرم سال و تابستانهای سوزان عراق مصادف شده است، گزارشهای متعددی از آتشسوزی یا انفجار ناگهانی کولهپشتی زائران به گوش رسیده است. بسیاری از شرکتکنندگان در این راهپیمایی از خطرات نهفته در پاوربانکها بیاطلاع هستند و نمیدانند که گرمای بالای ۵۰ درجه سانتیگراد محیط، چه تأثیر مخربی بر ساختار شیمیایی این دستگاهها میگذارد.از منظر فنی، باتریهای لیتیوم-یونی موجود در پاوربانکها و گوشیهای هوشمند به شدت به نوسانات دمایی حساس هستند.
هنگامی که این باتریها در معرض حرارت شدید قرار میگیرند، پدیدهای به نام فرار حرارتی رخ میدهد. در این حالت، افزایش دما باعث واکنشهای شیمیایی کنترلنشده در داخل باتری میشود که خود این واکنشها گرمای بیشتری تولید میکنند. این چرخه معیوب در نهایت به متورم شدن باتری، نشت گازهای سمی، آتشسوزی و حتی انفجار باتری ها ختم میشود.
چرا پاوربانکها در مسیر اربعین منفجر میشوند؟
سه عامل اصلی در مسیر راهپیمایی اربعین دست به دست هم میدهند تا خطر انفجار پاوربانکها به اوج خود برسد:نخست، تابش مستقیم و بیرحمانه آفتاب است. قرار دادن پاوربانک در جیبهای بیرونی کولهپشتی یا در دست گرفتن آن زیر نور خورشید، دمای دستگاه را به سرعت بالا میبرد.دوم، شارژ کردن گوشی در حین پیادهروی روزانه زیر آفتاب است.
فرآیند انتقال انرژی از پاوربانک به گوشی، به خودی خود با تولید گرما همراه است. ترکیب این گرمای داخلی با حرارت ۵۰ درجهای محیط بیرون، دستگاه را از آستانه تحمل حرارتیاش عبور میدهد.سوم، استفاده از پاوربانکهای ارزانقیمت و تقلبی است که فاقد مدارهای محافظ حرارتی (NTC) هستند و در مواقع بحرانی نمیتوانند جریان برق را قطع کنند.
شارژر دیواری و موکبها را جایگزین کنید
بهترین و ایمنترین روش برای تأمین شارژ گوشی در این سفر، تغییر سبک استفاده از تجهیزات الکترونیکی است. کارشناسان توصیه میکنند به جای بیرون آوردن پاوربانک در اوج گرمای روز و شارژ کردن گوشی در حال حرکت، از ظرفیت موکبهای استراحتی بین راه استفاده کنید.همراه داشتن شارژر دیواری اصلی موبایل، یک گزینه بسیار هوشمندانهتر و ایمنتر است.
زائران معمولاً در ساعات اوج گرما (از ظهر تا عصر) برای جلوگیری از گرمازدگی در موکبها استراحت میکنند. این موکبها که در سرتاسر طریق پراکنده هستند، غالباً مجهز به پریزهای برق متعدد و سیستمهای سرمایشی یا پنکه هستند. شارژ کردن گوشی با کابل و شارژر اصلی به صورت مستقیم از پریز برق در یک محیط سایه، خطر آسیب به باتری و خطرات را به صفر میرساند. با این روش، اتکای شما به پاوربانک به حداقل میرسد و نیازی نیست آن را در گرمای شدید از کوله خارج کنید.
توصیههای حیاتی برای استفاده ایمن از پاوربانک
عایقبندی در کولهپشتی: پاوربانک را هرگز در جیبهای توری یا بیرونی کوله که در معرض آفتاب هستند نگذارید. بهترین مکان برای نگهداری آن، در مرکز کولهپشتی و لابهلای لباسهاست. لباسها مانند یک عایق حرارتی عمل کرده و از نفوذ گرمای بیرون به دستگاه جلوگیری میکنند.توقف فوری در صورت داغ شدن: اگر هنگام استفاده متوجه شدید که بدنه گوشی یا پاوربانک بیش از حد معمول داغ شده است، فوراً کابل را جدا کرده و اجازه دهید دستگاه در محیطی خنک به دمای عادی برگردد.شناسایی علائم هشداردهنده: به ظاهر پاوربانک خود دقت کنید.
اگر قاب دستگاه حتی به مقدار بسیار کم دچار تورم و بادکردگی شده است، یا بوی غیرمعمولی شبیه به بوی شیرین مواد شیمیایی از آن به مشام میرسد، باتری در حال تخریب است. در این شرایط دستگاه را فوراً از خود دور کنید و به هیچ وجه از آن استفاده نکنید.به کار گیری نسخه های اورجینال: تنها از پاوربانکهای برندهای معتبر استفاده کنید که دارای استانداردهای محافظت در برابر حرارت هستند.
استفاده هوشمندانه از تجهیزات فناوری میتواند کیفیت سفر شما را ارتقا دهد، اما نادیده گرفتن اصول ایمنی، جان شما و سایر زائران را به خطر میاندازد. با استراحت در موکبها و شارژ مستقیم گوشی با شارژرهای ایمن، اجازه دهید پاوربانکها در خنکای کولهپشتی شما استراحت کنند تا از بروز حوادث تلخ در این سفر معنوی جلوگیری شود.