تحقیقات جدید نشان میدهد میلیونها قطعه موسیقی از آثار تیلور سوئیفت تا بد بانی برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی به کار رفتهاند؛ افشاگریای که میتواند موج تازهای از شکایتهای حقوقی علیه شرکتهای هوش مصنوعی به راه بیندازد.
به گزارش سیناپرس، تحقیقات جدید مجله آتلانتیک ابعاد تازهای از استفاده گسترده شرکتهای توسعهدهنده هوش مصنوعی از آثار موسیقایی دارای حق نشر را آشکار کرده است. این رسانه با انتشار چهار پایگاه داده قابل جستوجو فهرستی از میلیونها قطعه موسیقی را منتشر کرده که برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی مولد موسیقی مورد استفاده قرار گرفتهاند.
یکی از این پایگاههای داده شامل حدود ۱۲ میلیون قطعه موسیقی و پایگاه دیگری حاوی نزدیک به ۹ میلیون آهنگ است. دو مجموعه دیگر نیز هر کدام حدود ۱۰۰ هزار قطعه را در بر میگیرند. گستردگی این دادهها نشان میدهد که حجم عظیمی از آثار موسیقایی از جمله آثار هنرمندان مشهور جهان در فرآیند آموزش سامانههای هوش مصنوعی مورد استفاده قرار گرفتهاند.
الکس رایزنر، نویسنده آتلانتیک در گزارش خود تاکید کرده است که بسیاری از این آثار تحت قوانین کپیرایت قرار دارند و بدون دریافت مجوز از صاحبان حقوق اثر وارد مجموعههای آموزشی شدهاند. در میان نامهای موجود در این فهرست آثار هنرمندان سرشناسی همچون تیلور سوئیفت و بد بانی نیز دیده میشود.
این افشاگری در حالی منتشر میشود که هماکنون چندین پرونده حقوقی علیه شرکتهای فعال در حوزه تولید موسیقی با هوش مصنوعی از جمله پلتفرمهای Suno و Udio در جریان است. این شرکتها در دفاع از خود معمولا به اصل استفاده منصفانه (Fair Use) استناد میکنند و مدعی هستند که استفاده از آثار دارای حق نشر برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی در چارچوب این اصل قانونی قرار میگیرد.
با این حال گزارش آتلانتیک یادآور میشود که در پروندههای مشابه حوزه نشر کتاب استدلالهای مرتبط با نقض کپیرایت تاکنون موفقیت محدودی داشتهاند اما ادعاهای مربوط به استفاده از نسخههای غیرقانونی و دانلودهای غیرمجاز آثار از نظر قضایی وزن بیشتری پیدا کردهاند.
یکی از این پروندهها که هنوز نتیجه نهایی آن مشخص نشده در مراحل اولیه با توافقی به ارزش ۱.۵ میلیارد دلار همراه بوده است.
کارشناسان معتقدند انتشار این پایگاههای داده میتواند به هنرمندان، ناشران موسیقی و شرکتهای حقوقی کمک کند تا مدارک بیشتری برای پیگیری قضایی شرکتهای هوش مصنوعی در اختیار داشته باشند. در صورت اثبات استفاده بدون مجوز از آثار موسیقایی، احتمال شکلگیری موج جدیدی از شکایتهای حقوقی علیه توسعهدهندگان مدلهای هوش مصنوعی وجود دارد.
در سالهای اخیر سرویسهای پخش موسیقی تلاش کردهاند با استفاده از ابزارهای مختلف آثار تولیدشده توسط هوش مصنوعی را شناسایی، برچسبگذاری یا از انتشار آنها جلوگیری کنند.
با این وجود موفقیت این اقدامات محدود بوده و همچنان نمونههای متعددی از سوءاستفاده از فناوری هوش مصنوعی در صنعت موسیقی مشاهده میشود.
به نقل از انگجت، یکی از نگرانیهای مهم فعالان این حوزه ظهور کلاهبردارانی است که با استفاده از هوش مصنوعی، نسخههای تقلیدی از گروهها و هنرمندان شناختهشده تولید کرده و تلاش میکنند از طریق انتشار این آثار جعلی درآمد کسب کنند.
کارشناسان هشدار میدهند که رشد سریع ابزارهای تولید موسیقی مبتنی بر هوش مصنوعی چالشهای حقوقی و اخلاقی بیسابقهای را برای صنعت موسیقی جهان ایجاد کرده است.