در جریان عملیات اکتشاف طلا در مناطق بیابانی غرب استرالیا، زمینشناسان به کشفی دست یافتهاند که اهمیت علمی آن فراتر از هدف اولیه پروژه است. بررسیهای جدید نشان میدهد؛ آنچه در زیر زمین شناسایی شده، بقایای یک دهانه برخوردی بسیار باستانی ناشی از سقوط یک شهابسنگ آهنی است.
به گزارش سیناپرس، ماجرا زمانی آغاز شد که تیمی از زمینشناسان در منطقه «گلدفیلدز شرقی» استرالیا در حال انجام بررسیهای ژئوفیزیکی برای شناسایی ذخایر طلا بودند. دادههای گرانشی بهدستآمده، یک ساختار دایرهای غیرعادی را در زیر سطح زمین نشان داد که با ادامه بررسیها مشخص شد منشأ طبیعی عادی ندارد.
شواهد یک برخورد کیهانی
در ادامه تحقیقات و حفاریهای اکتشافی، نمونههایی از سنگهای تغییرشکلیافته، برشیاهای حاصل از فشار شدید و ساختارهای مخروطی شکست (shatter cones) کشف شد؛ عناصری که از شاخصترین نشانههای برخورد شهابسنگی محسوب میشوند.
همچنین بررسیهای شیمیایی نشان داد: این سنگها دارای غلظت بالایی از عناصر فلزی مانند نیکل، کبالت، ایریدیوم و پلاتین هستند؛ عناصری که بهطور طبیعی در پوسته زمین کمیاب بوده اما در شهابسنگهای آهنی فراواناند.
دهانهای پنهان در دل زمین
بر اساس تحلیل پژوهشگران، این ساختار برخوردی که «ساختار اورا باندا» (Ora Banda) نام گرفته، احتمالاً حدود ۴ کیلومتر قطر داشته و دارای ساختاری حلقهای بوده است. با این حال، فرسایش شدید و گذر زمان باعث شده هیچ نشانه واضحی از آن در سطح زمین باقی نماند و این ساختار تنها از طریق دادههای گرانشی و حفاریهای عمیق شناسایی شود.
پژوهشگران تأکید میکنند: این کشف تنها دومین نمونه تأییدشده از ساختارهای برخوردی در سنگهای بسیار باستانی «گریناستون» به شمار میرود؛ سنگهایی که از قدیمیترین واحدهای زمینشناسی زمین هستند.
به گفته کارشناسان، مطالعه این ساختار میتواند به درک بهتر از بمباران شهابسنگی در اوایل تاریخ زمین، شکلگیری پوسته اولیه سیاره و حتی مقایسه آن با سطح اولیه مریخ کمک کند.
اگرچه این منطقه یکی از مهمترین نواحی استخراج طلا در استرالیاست، اما یافته جدید نشان میدهد ارزش علمی این کشف از خود طلا نیز فراتر است. کارشناسان معتقدند احتمال وجود ساختارهای مشابه پنهان در سایر مناطق باستانی زمین نیز وجود دارد؛ ساختارهایی که تنها با بررسیهای دقیق ژئوفیزیکی قابل شناسایی هستند.
این پژوهش بر اساس مطالعه منتشرشده در مجله علمی Meteoritics & Planetary Science و گزارش منتشرشده در نشریه Nature به قلم خبرنگار علمی Michelle Starr تهیه شده است.
مترجم:ندااظهری