نشست تخصصی ویژه اساتید و اعضای هیئت علمی دانشگاه هنر و اندیشه اسلامی با موضوع «جایگاه دانشگاه در نظام حکمرانی و سیاستگذاریهای هنر»، روز دوشنبه ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۵ در سالن جلسات پردیس اندیشه برگزار شد. به گزارش سیناپرس، در این نشست، دکتر محمدحسین ایمانی خوشخو رئیس دانشگاه علم و فرهنگ و دبیر شورای هنر شورای عالی انقلاب فرهنگی، به بررسی چالشها، شکافهای موجود و راهکارهای پیوند ارگانیک میان دانشگاه و نهادهای سیاستگذار عرصه هنر پرداختند.
آشفتگی در نظام هنر و خلأ حضور دانشگاه
ایمانی خوشخو در ابتدای سخنان خود با اشاره به آشفتگیهای موجود در حوزه مدیریت، سیاستگذاری و اجرای هنر در کشور، بیان کردند که در وضعیت فعلی مشخص نیست چه کسی سیاستگذار و چه کسی مجری است. ایشان تأکید کردند که در کشورهای پیشرو و موفق، پشت صحنه تمامی سیاستگذاریهای هنری، دانشگاهها و دانشکدههای هنر قرار دارند و خط اصلی فکری جامعه از این مراکز ناشی میشود. در مقابل، در کشور ما دانشگاهها و دستگاههای فرهنگی و هنری مانند جزایری جداگانه عمل میکنند که نتیجه آن ایجاد شکافی عمیق میان عرصه تولید دانش هنری، سیاستگذاری و حوزه اجرایی هنر است. وی یکی از آفتهای بزرگ عدم توسعه هنری را جایگزینی تصمیمگیریهای سلیقهای به جای تخصص و عقلانیت دانست.
نگاه ابزاری به هنر؛ سطحیترین رویکرد در سیاستگذاری
دبیر شورای هنر در ادامه به نقد جدی رویکردهای تقلیلگرایانه در عرصه فرهنگ پرداختند. محورهای اصلی بیانات ایشان در این خصوص عبارتند از:
ضرورت تولید «دانش سیاستی» توسط دانشگاه؛ دانشی که علاوه بر جنبه محض، بتواند مبنای سیاستگذاریهای کلان، نقد عالمانه و ارزیابی مستمر برنامههای هنری پیش از اجرا، حین اجرا و پس از آن قرار گیرد.
انتقاد از نگاه ابزاری به هنر که آن را به عنوان یک وسیله صرف یا آچار برای حل مسائل در نظر میگیرد و این رویکرد به عنوان سطحیترین نوع نگاه توصیف شد.
تأکید بر اینکه بر اساس آیات قرآن کریم (سوره اعراف)، هنر موهبتی الهی و گوهری فطری در وجود انسان است که ذاتاً و به خودی خود ارزشمند تلقی میشود.
لزوم ایفای نقش دانشگاه به عنوان یک نهاد مشروعیتبخش که اصالت هنری را در میدان تولیدات فرهنگی تعیین و تأیید میکند.
لزوم بازنگری در سرفصلهای آموزشی و رفع شکافهای نهادی
در بخش دیگری از این نشست هماندیشی، به شکافهای سهگانه موجود میان نهاد آموزش (دانشگاه)، هنرمندان و نهادهای سیاستگذار اشاره شد. بر اساس مباحث مطرح شده، سرفصلهای آموزشی برخی رشتههای هنری کاملاً قدیمی هستند؛ به گونهای که سرفصل رشته انیمیشن مربوط به دهه ۶۰ و رشته سینما مربوط به دهه ۷۰ است و هیچ تطابقی با تحولات و نیازهای روز ندارند. برای رفع این معضلات و جلوگیری از اتلاف سرمایههای انسانی، پیشنهاد شد که علاوه بر بهروزرسانی سرفصلها متناسب با نیازها، مراکز رشد و کارآفرینی در دل دانشگاهها تأسیس شوند تا دانشجویان پیش از فارغالتحصیلی، تجربههای عملی و کارآمد برای تأثیرگذاری در فضای هنر کسب کنند.
نقش هنر در تابآوری اجتماعی و بازسازی ساختار فرهنگی
در ادامه بررسی چالشهای کلان، با یادآوری فرمایشات مقام معظم رهبری در خصوص ضرورت بازسازی عقلانی و انقلابی ساختار فرهنگی کشور، بر این نکته تأکید شد که تفکیک هنر از فرهنگ و نگاه پروژهای به هنر رویکردی نادرست است. با توجه به آمار بالای فارغالتحصیلان بیکار در رشتههای هنر و علوم انسانی، لزوم تبدیل تولیدات علمی و فرهنگی به مهارت و اشتغالزایی به عنوان یک اولویت مهم مطرح گردید. همچنین اشاره شد که در عصر انفجار اطلاعات و جامعه ناآرام کنونی، تنها هنرمندان هستند که میتوانند با بهرهگیری از ظرفیتهای ناب هنری، تابآوری اجتماعی و احساس آرامش را به جامعه تزریق کنند.
امضای تفاهمنامه همکاری میان دانشگاه هنر و اندیشه اسلامی و دانشگاه علم و فرهنگ
در پایان این نشست پربار علمی، با توجه به جایگاه برجسته دکتر ایمانی خوشخو در عرصه اجرایی و ریاست دانشگاه علم و فرهنگ، مقرر گردید تفاهمنامهای دوجانبه میان دانشگاه هنر و اندیشه اسلامی و دانشگاه علم و فرهنگ به امضا برسد تا مسیر برای انجام پژوهشهای مسئلهمحور و توسعه فعالیتهای مشترک دانشگاهی هموار گردد.
