میکروگرینها (Microgreens) جوانههای خوراکی گیاهان هستند که در مراحل اولیه رشد، معمولاً بین ۶ تا ۲۱ روز پس از جوانهزنی برداشت میشوند. این گیاهان به دلیل تراکم بالای مواد مغذی، گاهی تا ۴۰ برابر بیشتر از نمونههای بالغ خود، در سالهای اخیر توجه زیادی را در بازار مواد غذایی و کشاورزی شهری به خود جلب کردهاند.
به گزارش سیناپرس، رشد سریع این بازار تا حد زیادی به توسعه کشاورزی عمودی Vertical Farming در محیطهای شهری مرتبط است؛ جایی که شرایط رشد گیاه بهصورت کامل کنترل میشود، بهویژه نور مصنوعی.
نور؛ ابزار جدید «برنامهریزی» رشد گیاه
در یک مطالعه جدید که در مرکز تحقیقاتی CEBAS-CSIC در اسپانیا انجام شده، پژوهشگران بررسی کردند؛ چگونه ترکیب طیفی و شدت نور LED میتواند بر رشد و ترکیبات تغذیهای میکروگرینهای تربچه از خانواده Brassicaceae تأثیر بگذارد.
این گیاهان به دلیل داشتن ترکیباتی مانند کاروتنوئیدها، ویتامین K1، ویتامین E، اسیدهای چرب امگا-۳، گلوکوزینولاتها و سولفورافان، از ارزش غذایی بالایی برخوردارند.
به گفته یکی از پژوهشگران پروژه، ایده اصلی این بوده که در کشاورزی عمودی نباید فقط «گیاه را رشد داد»، بلکه باید آن را «برنامهریزی» کرد؛ به این معنا که نور بهعنوان یک ابزار دقیق برای تحریک تولید ترکیبات مفید زیستی استفاده شود.
نقش رنگ نور در رشد گیاه
نتایج نشان داد :نور آبی باعث افزایش کلروفیل و رشد فشردهتر گیاه میشود. همچنین نور قرمز رشد زیستتوده و توسعه برگ را افزایش میدهد و درنهایت ترکیب این دو، نقش کلیدی در تنظیم شکل و عملکرد گیاه دارد.
در این پژوهش سه نوع چراغ LED با نسبتهای مختلف نور قرمز به آبی و سه سطح شدت نور بررسی شد.
آینده کشاورزی؛ از تولید تا بهینهسازی تغذیه
پژوهشگران تأکید میکنند؛ آینده کشاورزی تنها بر افزایش تولید متمرکز نیست، بلکه افزایش ارزش تغذیهای و کاهش مصرف انرژی نیز اهمیت دارد.
بر اساس این مطالعه، تنظیم دقیق طیف و شدت نور میتواند بهطور مستقیم میزان ترکیبات مفید مانند آنتیاکسیدانها و مواد ضدسرطان احتمالی را افزایش دهد.
گفتنی است، در گام بعدی، محققان قصد دارند این «نسخههای نوری» را وارد سیستمهای خودکار و مبتنی بر هوش مصنوعی کنند تا تولید میکروگرینها در مزارع عمودی هوشمندتر و بهینهتر شود.
مترجم: مهگل غفاری