حفظ ذخایر ژنتیکی، سرمایهگذاری برای امنیت زیستی، تولید پایدار و شکوفایی اقتصادی

رییس مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران( وابسته به جهاددانشگاهی)، به مناسبت روز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی، بر اهمیت حفاظت از این منابع ارزشمند به عنوان یک سرمایه ملی تأکید کرد و آن را یکی از ارکان توسعه پایدار کشور دانست.
به گزارش خبرگزاری سینا، دکتر حسین شاهسوارانی، رییس مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران وابسته به جهاد دانشگاهی، با اشاره به اهمیت روز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی، اظهار داشت: این روز فرصتی مغتنم برای تأکید بر ضرورت حفظ و بهرهبرداری مسئولانه از تنوع زیستی کشور است. ذخایر ژنتیکی، سرمایهای ملی و حیاتی هستند که تضمینکننده امنیت زیستی، خودکفایی علمی و اقتصادی و توسعه پایدار در کشور محسوب میشوند.
وی افزود: ذخایر ژنتیکی و زیستی شامل انواع گیاهان، جانوران، میکروارگانیسمها و سایر موجودات زندهای است که نقشی کلیدی در حفظ تعادل اکوسیستمها، مقابله با تغییرات اقلیمی و تولید دانش و فناوریهای نوین دارند. این منابع نهتنها پایهای برای امنیت غذایی و سلامت جامعه هستند، بلکه در توسعه فناوریهای زیستی و پزشکی نیز کاربرد گستردهای دارند.
چالشها و لزوم اقدام مشترک
رییس مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران، با اشاره به تهدیدات پیش روی این ذخایر، هشدار داد: تخریب محیط زیست، تغییرات اقلیمی، آلودگی، بهرهبرداری ناپایدار و کاهش زیستگاههای طبیعی، از جمله چالشهایی هستند که ذخایر ژنتیکی را با خطر مواجه کردهاند. در چنین شرایطی، وظیفه ما بهعنوان یک جامعه آگاه و مسئول، حفاظت از این میراث ارزشمند است.
وی تأکید کرد: حفظ ذخایر ژنتیکی و زیستی تنها یک مسئولیت علمی و پژوهشی نیست، بلکه ضرورتی برای تأمین امنیت نسلهای آینده است. از اینرو، نیازمند همکاری همهجانبه میان نهادهای علمی، دولتی، بخش خصوصی و جامعه مدنی هستیم تا با برنامهریزی هوشمندانه، از این سرمایه ملی پاسداری کنیم.
ایجاد زیست بانک مرکزی؛ گامی راهبردی در حفاظت از ذخایر ژنتیکی
دکتر شاهسوارانی در ادامه به اهمیت راهاندازی مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران اشاره کرد و گفت: نامگذاری پانزدهم فروردین بهعنوان روز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی، بر اساس فرمان مقام معظم رهبری و در راستای تأسیس زیست بانک مرکزی کشور صورت گرفته است. این اقدام، بیانگر درایت و دوراندیشی رهبری در حفاظت از ثروتهای طبیعی کشور و بهرهبرداری علمی از این منابع ارزشمند است.
وی افزود: زیست بانک مرکزی، بستری مناسب برای شناسایی، ثبت، ذخیرهسازی و بهرهبرداری بهینه از ذخایر ژنتیکی است که نقشی کلیدی در توسعه پژوهشهای علمی، نوآوریهای زیستی و ارتقای سلامت و محیط زیست کشور ایفا میکند. این مرکز بهعنوان یک پل ارتباطی میان تحقیقات علمی، صنعت و فناوری زیستی، زمینه همکاری گسترده میان پژوهشگران و متخصصان این حوزه را فراهم ساخته است.
آگاهیبخشی و مشارکت عمومی؛ راهی برای حفاظت پایدار
رییس مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران، با تأکید بر اهمیت افزایش آگاهی عمومی، خاطرنشان کرد: این مرکز، همه اقشار جامعه، از دانشگاهیان و پژوهشگران گرفته تا فعالان محیط زیست و شهروندان را به مشارکت فعال در حفاظت از ذخایر ژنتیکی و زیستی دعوت میکند. این امر مستلزم تدوین برنامههای جامع آموزشی و فرهنگی برای ارتقای دانش عمومی و تشویق اقدامات مسئولانه در این حوزه است.
وی تصریح کرد: حفظ و بهرهبرداری هوشمندانه از ذخایر ژنتیکی، نیازمند همافزایی و همکاری مستمر است. با تدوین استراتژیهای جامع و اجرای برنامههای پایدار، میتوانیم ضمن پاسداری از این منابع گرانبها، مسیر رشد و توسعه علمی و اقتصادی کشور را هموار سازیم.
نگاه به آینده؛ تلاشی برای امنیت و پیشرفت پایدار
در پایان، دکتر شاهسوارانی با اشاره به شعار امسال “سرمایهگذاری برای تولید”، ابراز امیدواری کرد که با اقدامات هوشمندانه و مشارکت همگانی، بتوانیم ذخایر ژنتیکی و زیستی کشور را بهعنوان پشتوانهای ارزشمند برای امنیت زیستی، پیشرفت علمی و اقتصادی و تحقق توسعه پایدار حفظ کنیم. وی تأکید کرد: “سرمایهگذاری در این حوزه، نهتنها آینده کشور را تضمین میکند، بلکه پلی مستحکم میان دانش، فناوری و محیط زیست ایجاد خواهد کرد که مسیر پیشرفت را برای نسلهای آینده هموار میسازد.