شوری و کمبود مواد غذایی به ویژه نیتروژن، دو عامل مهم کاهش دهنده محصول در مناطق خشک و نیمه خشک هستند. هدف از این پژوهش، مدل سازی پاسخ گیاه ریحان به تنش های توامان شوری و کمبود نیتروژن بود.
بدین منظور، مدل های تعدیل یافته لیبیگ اسپرینگل (LS) و میچرلیخ بال (MB) و همچنین مدل های اشتقاقی از ترکیب مدل میچرلیخ بال برای تنش مواد غذایی و مدل های ماس و هافمن (31)، ون گنوختن و هافمن (36)، دیرکسن و آگوستین (17) و همایی و همکاران (23) برای تنش شوری ارائه و مورد ارزیابی قرار گرفتند. آزمایش ها در 4 سطح مختلف شوری شامل 175/ 1، 3، 5 و 8 دسی زیمنس بر متر و چهار سطح کود نیتروژن شامل صفر، 50، 75 و 100 درصد نیاز کودی در 3 تکرار انجام شد.
در سطوح نیتروژن خاک و اثرات متقابل شوری و نیتروژن، مدل تعدیل یافته MB نتایج رضایت بخش تری نسبت به مدل LS دارد
نتایج نشان داد به ترتیب مدلهای اشتقاقی MB و ماس و هافمن و ونگنوختن و هافمن و همچنین MB و همایی و همکاران بهترین انطباق را با دادههای اندازهگیری شده دارند. هم چنین عملکرد نسبی برآورد شده برای سطوح شوری آب آبیاری، بهوسیله مدل تعدیل یافته LS در مقایسه با مدل MB نتایج رضایت بخش تری دارد.
با این وجود محققان دریافتند که در سطوح نیتروژن خاک و اثرات متقابل شوری و نیتروژن، مدل تعدیل یافته MB نتایج رضایت بخش تری نسبت به مدل LS دارد. بنابراین، توصیه میشود به جای مدل تعدیل یافته MB و LS از مدلهای پیشنهادی در این پژوهش استفاده شود.
منبع: مهدی سرائی تبریزی، مهدی همایی، حسین بابازاده، فریدون کاوه، مسعود پارسی نژاد، 1394، مدل سازی پاسخ ریحان (Ocimum basilicum L.) به تنش های توامان شوری و کمبود نیتروژن. فصلنامه علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی، علوم آب و خاک، سال نوزدهم، شماره 3 (پیاپی 73).

