به گزارش ایرنا , پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC)، با پیروزی انقلاب اسلامی پیشرفت های چشمگیری در تمام عرصه ها در جمهوری اسلامی ایران رخ داده است.
یکی از این پیشرفت ها، فعالیت های گسترده علمی است که در سطوح ملی و بین المللی به منظور اعتلای علمی ایران اسلامی انجام گرفته است.
براساس آمارهای ارایه شده از سوی پایگاه استنادی آی.اس.آی ایران طی سال های ۱۹۳۱ تا ۱۹۷۸ میلادی تنها ۲ هزار ۶۶۷ مقاله در این پایگاه ثبت کرده است و بیشترین میزان تولیدات علمی با ۶۵۶ مدرک علمی به سال ۱۹۷۸ – سال ۵۷- باز می گردد.
انتشار مقالات علمی در دوران قبل از انقلاب اسلامی عمدتا به زبان انگلیسی در دانشگاه های بزرگ کشور معمول بود.
تعداد مقالات ایران بین سال های ۵۵ تا ۵۷ به ترتیب ۴۵۵، ۵۷۱ و ۶۵۶ مقاله بوده است.
براساس این گزارش، آمارهای تولیدات علمی ایران در پایگاه استنادی اسکوپوس از سال ۱۹۲۸ تا سال ۱۹۷۸ برابر با ۲ هزار و ۱۲۳ مدرک علمی است که در این پایگاه نیز بالاترین میزان تولید مدرک مربوط به سال ۱۳۵۷ است که معادل با ۴۰۴ مقاله است.
در دوران پس از انقلاب اسلامی که مصادف با انقلاب فرهنگی و جنگ تحمیلی است میزان تولیدات علمی کاهش یافت.
سال ۱۳۵۹ مصادف با حمله عراق به جمهوری اسلامی ایران و شروع جنگ تحمیلی است که در طول سالهای جنگ، نظر به توجه ویژه دولت و با پشتیبانی مردم به منظور دفاع از کیان میهن اسلامی، میزان تولیدات علمی دانشگاه ها کاهش یافت.
*** آمار مقالات ایرانیان در سال های جنگ
طی سال های جنگ میزان تولیدات علمی در ISI از این قرار است: ۲۶۶، ۱۶۱، ۱۵۱، ۱۴۱، ۱۳۸، ۱۸۳، ۱۶۳ و ۱۶۴ مقاله.
به همین ترتیب، میزان تولیدات علمی ایران در پایگاه اسکوپوس در طی هشت سال جنگ تحمیلی ۱۵۱، ۹۱، ۸۹، ۷۴، ۷۴، ۹۵، ۹۵ و ۱۲۰ مقاله ثبت شده است.
میزان تولیدات علمی پس از اتمام جنگ تحمیلی به تدریج با فعالیت دانشگاه ها و همچنین تاسیس مراکز آموزش عالی جدید و موسسات تحقیقاتی به ویژه وابسته به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و سامان بخشیدن به نشریات علمی باعث افزایش تولیدات علمی بین المللی کشور شد.
*** سال ۷۷ نقطه عطف تولیدات علمی ایران
سال ۷۷ به عنوان نقطه عطف تولیدات علمی کشور محسوب می شود چراکه برای اولین بار آمار تولیدات علمی از مرز یک هزار مقاله گذشت.این روند پیشرفت تا به امروز نیز ادامه یافته است.
در طی سال های ۱۳۷۷ تا ۱۳۸۰ تعداد مقالات علمی ایران به ترتیب برابر با ۱۲۲۶، 1034و ۱۷۴۶ بوده است.
تعداد کل مقالات علمی تولید شده ایران در ISI از سال ۱۳۸۰ تا ۱۳۹۰ برابر با ۱۳۱ هزار و ۷۵۵ مقاله است.
تعداد مقالات علمی تولید شده در سال ۲۰۱۱، ۲۸۴۱۳ مقاله، در سال ۲۰۱۲، ۳۰۲۳۳ مقاله و در سال ۲۰۱۳، ۳۰۱۱۹ مقاله است.
آمار تولید علم ایران در پایگاه اسکوپوس نشان دهنده این است که پس از انقلاب اسلامی ایران، مسیر پیشرفت علمی با سرعت و بطور محسوس اتفاق افتاده است و دانشگاه ها و موسسات تحقیقاتی و پژوهشی به بالندگی و رشد رسیده اند.
علاوه بر این، جذب دانشجو در دوره های تحصیلات تکمیلی بویژه دوره دکتری و رشد آموزش عالی نیز در این امر دخیل بوده است.
روند تولیدات علمی ثبت شده در اسکوپوس نیز طبق آمار ارائه شده از سوی این پایگاه روند توسعه علمی ایران را به خوبی نشان می دهد.
در فاصله سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۳ میلادی آمار تولیدات علمی ایران در اسکوپوس به ترتیب عبارت است از ۲۹۵۴۶، ۳۹۰۶۲، ۴۰۸۷۵ و ۴۰۰۳۲ مقاله است.
البته رصد توسعه علمی با استفاده از شاخص ها و معیار های مختلف صورت می گیرد. در حالی که توجه به تعداد ثبت اختراعات، طرح های کاربردی و تجاری سازی شده پروژه های تحقیقاتی حائز اهمیت است، توجه به تولید مقالات علمی نیز که در نشریات معتبر بین المللی چاپ و منتشر می شود حائز اهمیت است.