بررسیهای جدید محققان آمریکایی نشان میدهد که افزایش روزافزون استفاده از آفتکشهای موسوم به نئونیکوتینوئید باعث شده است که جمعیت و تنوع پرندگان دچار آسیب و کاهش شود.
به گفته محققان، تنوع زیستی پرندگان با سرعت قابلتوجهی در حال کاهش است. در آمریکا، از سال ۱۹۷۰ تاکنون، این کاهش به رقم ۲۹ درصد رسیده است که به عوامل مختلفی نسبت داده میشود و یکی از مهمترین آنها، افزایش استفاده از آفتکشها در سیستمهای کشاورزی است.
آفتکشهای مبتنی بر نیکوتین که به نئونیکوتینوئید معروف هستند، در دهههای اخیر به شکلی افزایشی در آمریکا و سایر نقاط جهان مورد استفاده قرار گرفتهاند. پژوهشیهای پیشین نشان داده بودند که این آفتکشها برای پرندگان و سایر گونههایی که هدف اصلی این آفتکشها نیستند، مضرات زیادی دارند. ولی تحقیق آماری قابلتوجهی بهصورت ویژه در این خصوص انجام نشده بود.
حالا و در یک مطالعه پژوهشی، گروهی از دانشمندان دانشگاه ایلینویز آمریکا، تأثیر نئونیکوتینوئیدها را در خلال سالهای ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۴ روی پرندگان مورد بررسی قرار دادهاند. در این تحقیق، گروههای مختلفی از پرندگان و حتی آنهایی که از حشرات تغذیه نمیکنند، ارزیابی شدهاند.
نتایج این تحقیق نشان داده است که افزایش ۱۰۰ کیلوگرم از این آفتکشها در هر ناحیه مورد بررسی، باعث کاهش ۲.۲ درصدی در جمعیت پرندگان سبزهزارها و ۱.۶ درصد کاهش در پرندگان حشرهخوار شده است. این در حالی است که همین مقدار افزایش در آفتکشهای غیر نیکوتینی، تنها به میزان ۰.۰۸ درصد مجموع پرندگان فوق را تحت تأثیر کاهشی قرار داده است.
این دانشمندان همچنین نشان دادهاند که با توجه به اثرات افزایشی که سالبهسال به دلیل اضافه شدن تأثیر آفتکشهای مانده در محیط به وجود میآید، این درصد تا سال ۲۰۱۴ به حدود ۱۰ درصد نیز رسیده است که رقم قابلتوجه و نگرانکنندهای محسوب میشود.
یافتههای مورد اشاره نشان میدهند که استفاده از آفتکشهای نئونیکوتینوئید دارای اثر نامطلوب زیادی بر جمعیت پرندگان مهم بوده و این اثرات منفی بهمرور زمان، بیشتر نیز میشوند.
با توجه به این نتایج که در نشریه معتبر Nature Sustainability منتشر شدهاند، دستاندرکاران و سیاستگذاران کشاورزی در سرتاسر جهان بایستی فکری به حال این روند نامطلوب نموده و تا دیرتر نشده، جایگزینهایی برای این آفتکشها پیدا کنند و مصرف آنها را به حداقل برسانند.
مترجم: محمدرضا دلفیه