گشتی در دنیای پژوهش‌های جدید علمی

نگاه هفته به مجلات علمی جهان

نگاه-هفته-به-مجلات-علمی-جهان
کد خبر : 89360
سینا پرس : دنیای علم در هفته گذشته شاهد دستاوردهای متعددی از تحقیقات پژوهشگران بود که بسیاری از آن‌ها در مجلات علمی مختلف به چاپ رسیده‌اند و می‌توانند موردتوجه جامعه علمی قرار گیرند. در این گزارش به بررسی منتخب مجلات منتشرشده از تاریخ 11 تا 17 فوریه می‌پردازیم.

Science Advances Journal : مجله ساینس ادونس یا علم پیشرفته نیز در گزارش جذاب طی هفته گذشته به بررسی کاربرد فناوری نانو در ساخت نسل جدید داروهای مسکن و کاهش اثر اعتیادآور این داروها پرداخته است. درد مزمن یک چالش مهم درزمینهٔ سلامتی جهانی است و داروهای مسکن رایج عمدتاً دارای مورفین و سایر مواد مخدر هستند که اثرات جانبی شدیدی مانند اعتیاد در پی‌دارند. تیمی از پژوهشگران دانشگاه پاریس به بررسی سه نسخه از نانو ذرات طبیعی و اثرات ضد درد آن‌ها در موش‌ها پرداختند.

این گروه تمرکز خود را بر پپتیدهای کوچک و طبیعی مانند enkephalin در بدن متمرکز کردند که به گیرنده‌های مهاری متصل می‌شوند. این پپتیدها یک گزینه جذاب برای درمان دردها به شمار می‌روند زیرا آن‌ها فعال بوده و به نظر می‌رسد پتانسیل کمتری را نسبت به گیرنده‌هایی که مورفین آن‌ها را فعال می‌کند داشته باشند. چهار ساعت پس از تجویز دارو، محققان علائم کاهش حساسیت حرارتی به درد را در تمام موش‌های صحرایی مشاهده کردند. محققان در این تحقیقات اظهار داشتند که اثرات کاهش درد داروهای ساخته‌شده مبتنی بر این نانو مواد، طولانی‌تر ازآنچه در اثر مورفین به دست می‌آید، بوده و نشانه‌های اعتیاد را نیز در بیماران پدیدار نخواهد کرد.

 

Journal of Astronomy and Astrophysics: مجله ستاره‌شناسی و فیزیک کیهانی در شماره ماه فوریه خود خبر از کشف مهمی در دنیای ستاره‌شناسی داد. بر این اساس مشخص شد که ستاره شناسان یک مجموعه رودخانه‌ای شکل از ستاره‌هایی را با فاصله 1000 سال نوری از زمین کشف کنند. این رودخانه ستاره‌ای تقریباً 4000 ستاره دارد و جریان حرکت آن به مدت یک میلیارد سال ادامه خواهد داشت. رودخانه ستاره‌ها یکی از خوشه‌های ستاره‌ای است که در راه شیری یافت می‌شود، اما اندازه آن، انسجام، سن و نزدیکی آن به زمین برای ستاره شناسان به‌طور خاص، جذاب است.

محققان با استفاده از اطلاعات تهیه‌شده توسط فضاپیمای گایا Gaia که در اختیار آژانس فضایی اروپا است، قادر به مطالعه حرکت ستاره‌ها در این رودخانه ستاره‌ای شدند. گایا که در سال 2013 راه‌اندازی شده و مأموریت آن، جمع‌آوری بزرگ‌ترین و دقیق‌ترین کاتالوگ فضایی سه‌بعدی در تاریخ ستاره‌شناسی از دنیای جهان هستی است. بر اساس گزارش این مجله علمی، یافته فوق علاوه بر کمک به ستاره شناسان برای محاسبه و اندازه‌گیری نحوه حرکت راه شیری، دانشمندان را قادر به درک زمینه‌های گرانش کهکشانی می‌کند.

 

New scientist: مجله مشهور و پرطرفدار نیوساینتیست در شماره اخیر خود به بررسی موضوعی متفاوت و درعین‌حال جالب‌توجه پرداخته است. صفحه نخست این مجله علمی به پنیر و جایگاه آن در تغذیه انسان اختصاص داده‌شده است. این ماده غذائی مفید می‌تواند در وعده‌های مختلف صبحانه، شام و حتی میان وعده نیز استفاده شود. در این میان مصرف این ماده غذائی برای افرادی که از رژیم غذایی گیاهخواری پیروی می‌کنند بسیار مفید بوده و می‌تواند تا حد زیادی جایگزین گوشت شود.

البته داستان به همین سادگی هم نیست زیرا پنیر از شیر گاو تولیدشده و گاو برای محیط‌زیست موجود نسبتاً مضری است که مقدار زیادی از متان را که یک گاز گلخانه‌ای قوی است، به اتمسفر وارد می‌کند. از سوی دیگر عدم مصرف محصولات مبتنی بر پروتئین حیوانی نیز مشکلات خاص خود را داشته و پژوهشگران مصرف موادی که شامل ویتامین ب 12، آهن، فریتین، کلسیم و ویتامین D است را برای جلوگیری از برخی از بیماری‌ها همانند کم‌خونی، اختلالات عصبی و مشکلات استخوانی توصیه می‌کنند. این مواد غذائی عموماً در رژیم‌های غذائی مبتنی بر گیاه‌خواری مطلق وجود ندارد.متخصصان تغذیه؛ عدم تغذیه مناسب از غذاهای فراوری‌شده، غلات سبوس‌دار، سبزی‌ها و میوه‌ها را در رژیم این افراد خطرناک توصیف کرده و اظهار داشتند برنامه غذایی گیاهخواران باید با در نظر گرفتن تمامی جوانب و به‌درستی انتخاب شود چرا که در غیر این صورت عدم تغذیه کافی باعث بروز اختلالاتی فراوان در بدن شخص خواهد بود. در این میان مصرف لبنیات و به‌ویژه پنیر می‌تواند جایگزین مناسبی برای گوشت باشد. از سوی دیگر در مطالعات جدید انجام‌شده توسط پژوهشگران مشخص شد که پنیر و مصرف دائمی آن سبب کاهش کلسترول بد شده این موضوع حتی در پنیرهای پرچرب نیز صادق است. درواقع دانشمندان با بررسی عوارض مصرف این نوع پنیرها با میزان مشابه چربی در کره، به این نتیجه دست یافتند.

 

PC magazine: یکی از نشریات مشهور و پرطرفدار علمی در حوزه فناوری‌های مدرن و کامپیوتر، در آخرین شماره خود به نقش مهم چاپگرهای سه‌بعدی در دنیای پزشکی پرداخته و در گزارشی با عنوان «today's innovations are powering tomorrow's medicine – نوآوری‌های امروز، پزشکی آینده را قدرتمند می‌کند» آینده دنیای پزشکی و کاربرد چاپگرهای سه‌بعدی در ساخت تجهیزات پزشکی و اندام مصنوعی را موردمطالعه قرار داده است. یکی از حوزه‌هایی که فناوری چاپگرهای سه‌بعدی در آن کاربرد بسیار زیادی دارد، حوزه پزشکی است. در این گزارش به بررسی چگونگی ساخت یک نمونه واقعی و البته کوچک و دقیق از آناتومی قلب به کمک چاپگرهای سه‌بعدی پرداخته‌شده است. این قلب مصنوعی از ماده‌ای با عنوان isomalt ساخته‌شده که یک ماده محلول و بسیار ظریف است. با کمک این ماده می‌توان کانال‌ها و عروق مختلفی را در بدن انسان بازسازی کرد که در درمان سرطان کاربردی بسیار اساسی خواهد داشت. کاربرد چاپگرهای سه‌بعدی در پزشکی بسیار گسترده‌تر از این موارد بوده و امروزه پزشکان می‌توانند انواع اندام و اعضای بدن انسان ازجمله قفسه سینه، سلول‌های موسوم به hepatic lobules که در کبد انسان به‌صورت طبیعی و به تعداد بسیار زیاد وجود دارد، دست، پا و حتی گوش مصنوعی را بسازند. پرینترهای سه‌بعدی حتی در بحث سلول‌های بنیادی نیز کاربرد داشته و پژوهشگران می‌توانند به کمک سلول‌های بنیادی و جوهرهای زیستی ویژه پرینترهای سه‌بعدی اقدام به ساخت اندام غضروفی بدن مانند بینی؛ گوش یا غضروف‌های مفاصل کنند. در این فناوری، مولکول‌های دی ان ای می‌توانند مانند یک چسب عمل کرده و کمک کند تا مواد مورداستفاده در چاپگرهای سه‌بعدی کنار هم قرار گیرند و این موضوع می‌تواند برای رشد بافت‌ها و اندام‌ها در آزمایشگاه مورداستفاده قرار گیرند.

 

Journal Nature: مجله مشهور و مطرح علمی نیچر نیز در گزارش این هفته خود به بررسی تأثیر خواب بر سلامت قلب پرداخته است. بر این اساس، تیمی از محققان بیمارستان عمومی ماساچوست، یک مکانیسم ناشناخته را شناسایی کرده‌اند که به‌واسطه آن، فرایند خواب از ایجاد پلاک شریانی در عروق انسان محافظت می‌کند. در حقیقت بر اساس این پژوهش مشخص شد که خواب کافی سبب افزایش گلبول‌های سفید التهابی می‌شود که از سخت شدن عروق خونی پیشگیری می‌کند. محققان گفتند که هدف قرار دادن مکانیسم جدید کشف‌شده می‌تواند یک پیشرفت بزرگ باشد که ممکن است در آینده منجر به درمان‌های جدید برای بیماری‌های قلبی و اختلالات خواب شود. در این مطالعات موارد متعددی ازجمله زمان خواب نیمروزی افراد، میزان فشارخون آن‌ها در ساعات کاری، گردش فشارخون افراد طی 24 ساعت شبانه‌روز، سرعت و میزان نبض، عادات روزمره (دو عادت فوق‌الذکر)، شاخص توده بدن و ارزیابی تست قلبی اکو echo-cardiographic و شرایط و ابعاد دهلیز چپ قلب شرکت‌کنندگان مورد ارزیابی و مطالعه قرار گرفت. یافته‌های پژوهشگران همچنان حاکی از این موضوع است که وقوع سکته‌های شدیدی یا خفیف که با عنوان حمله ایسکمی گذرا transient ischemic attack شناخته می‌شود می‌تواند از عواقب اختلالات خواب به شمار روند.

گرداوری و ترجمه گزارش: احسان محمدحسینی